Ət yoxlama qanunu 1906 – Gigiyenik sallaqxanalar

Amerikalı yazıçı Upton Sinclairin 1906-cı il tarixli The Jungle adlı romanı 1904-cü ildə Çikaqodakı ət emalı müəssisələrində apardığı gizli araşdırmalara əsaslanır. 

The Jungle adlı əsərində yazıçı işçilərin ət kolbasaya çevrilməmişdən əvvəl zəhərli siçanları çıxarmaqla məşğul olmadıqları qeyri-gigiyenik şəraitdən bəhs etdi. İşçilər əllərini "kolbasa hazırlanmasında istifadə olunacaq su ilə" yuyurdular. Hər yaz işçilər köhnə ət və "çirk, pas və köhnə mismarlarla dolu tullantı çəlləklərini təmizləyir və bir yük maşını dolusu bu çəlləklərdə təzə ətlə hazırlanmış kolbasaları xalqın səhər yeməyinə göndərirdilər." Döşəmədəki açıq qazanlara atılan və sümüklərindən başqa hər şeyi yox olana qədər saxlanılan hissələr də dünyaya Durhamın Saf Yarpaq Yağı olaraq yayılırdı.

Yazıçı Sinclair həmçinin bunları yazdı: "Kişilər bəslədikləri mal-qarada vərəm xəstəliyini məmnuniyyətlə qarşılayırdı, çünki bu, onların daha sürətlə çəki yığmasını təmin edirdi." Həmçinin köhnə, kiflənmiş kolbasaların "boraks və qliserinlə qarışdırılaraq üyüdücülərə atıldığını və evdə istehlak üçün yenidən istehsal olunduğunu" bildirdi. Ət işçilərin tüpürdüyü yerlərdə, çirk və mişar yonqarı üzərində saxlanılır, sonra yenidən istifadə olunurdu.

Prezident Theodore Roosevelt Sinclairin təsvirlərinin şişirdilmiş olduğuna inanırdı. Buna baxmayaraq, Əmək naziri Charles P. Neilli ət emalı müəssisələrini yoxlamağa göndərdi. Neill fabrik şəraitinin "iyrənc" olduğunu təsdiqlədi. Xalqın təzyiqi nəticəsində nəhayət 1906-cı il Ət Yoxlama Qanununun qüvvəyə minməsi təmin olundu. Bu qanun ştat sərhədlərindən kənarda fəaliyyət göstərən ət emalı müəssisələrinin ABŞ Kənd Təsərrüfatı Departamenti tərəfindən yoxlanmasını məcburi etdi. Yoxlayıcılara sallaqxanaların gigiyena şəraitini və kəsimdən əvvəl və sonra canlı heyvanları (məsələn, mal-qara, qoyun və donuzları) araşdırmaq tapşırıldı. Bu və ardınca gələn milli islahatlar lent qurdları, bakteriyalar (məsələn, Salmonella və Campylobacter) və digər çirkləndiricilərdən qaynaqlanan qida mənşəli xəstəliklərlə mübarizənin bir hissəsinə çevrildi.

Müasir mal-qara istehsalı saatda 400 baş mal-qara emal gücünə malik kəsim müəssisələrini ehtiva edə bilər. Bu sürət bəzən tələsik aparılan kəsimlərə görə təsadüfən nəcislə çirklənməyə yol aça bilər.

Yazıdakı şəklin izahı: Ət işçiləri donuzların onurğalarını ayırır və son yoxlama üçün hazırlayır. Fotoşəkil 1906-cı ildə Çikaqoda Swift & Co soyuducusunda çəkilmişdir.

Yazıda adı çəkilən tarixi şəxslər: Theodore “Teddy” Roosevelt (1858–1919), Charles Patrick Neill (1865–1942), Upton Beall Sinclair Jr. (1878–1968)

• Əvvəlki mövzu: Alzheimer xəstəliyi 1906 – Auguste Deterin autopsiyası
• Sonrakı mövzu: Patent dərmanları 1906 – Saf qida və dərman qanununun doğuşu