چیزی را که اندازه نمی‌گیرید نمی‌توانید مدیریت کنید - تاریخ شگفت‌انگیز پرونده سلامت!

همه می‌دانیم پزشکان قبلاً در پرونده و اکنون در رایانه پیوسته یادداشت می‌کنند. پرونده شامل اطلاعات پزشکی فرد آن‌قدر ارزشمند است که اتاق بایگانی ویژه دارد و برای جلوگیری از گم شدن نباید از بیمارستان بیرون رود. امروز با دیجیتالی شدن همه چیز، سوابق پرونده‌ها نیز به رایانه رفته و پرونده الکترونیک سلامت ساخته شده است. ثبت سلامت نخست چه زمان آغاز شد؟

کتاب پزشکی و نوشته درمان بیماری بسیار قدیمی است، اما پرونده اختصاصی امروزی که شکایت، شرح حال، یافته معاینه و درمان هر بیمار را ثبت می‌کند، پیش از دهه 1600 نمی‌رود. جالب‌تر، بهترین نگه‌دارندگان این سوابق، پزشکان منجمبودند.

بقراط با گفته «پزشکی که طالع‌بینی نمی‌داند حق ندارد خود را پزشک بنامد» به رابطه طب و طالع‌بینی آن دوره اشاره کرد.

سوابق دو پزشک منجم انگلیسی Simon Forman و Richard Napier احتمالاً جامع‌ترین پرونده پزشکی نوشته‌شده پیش از 1700 است. علاقه‌مندان طالع‌بینی برای پیش‌بینی ثبت و محاسبه می‌کنند و از قرن 15. ادامه داده‌اند. A.L. Rowse در 1974 نوشته‌های Forman را نه فقط نجومی، بلکه پزشکی نامید.

در دانشگاه کمبریج، The Casebooks Projects نام پژوهشی است که سوابق این دو منجم را بررسی می‌کند. انتظار می‌رود هنگام تکمیل حدود 80 هزار مورد و تصویر داشته باشد.

پزشکان پس از منجمان ثبت بیمار را آغاز کردند و نخستین سوابق شامل نام و هزینه درمان و نسخه بود. پیش از بلوغ طب مبتنی بر شواهد و علوم اثباتی دیگر، پزشکان غیرمنجم نیاز به ثبت هر بیمار نداشتند؛ ظاهر، نبض یا ادرار را می‌دیدند و درمان لحظه‌ای می‌دادند.

در اروپای قرون وسطی، در قرن‌های 14. و 15. سوابق پیشنهاد درمان و رژیم پزشکان یونانی هست. پزشکان، به‌ویژه جراحان، برای انتقال تجربه مشاهده‌ها را ثبت کردند که می‌توان نخستین انتشاراتشان دانست.

گذار به ثبت مدرن سلامت

سوابق Forman و Napier الهام‌بخش و راهنمای پزشکان مدرن بود. پزشک انگلیسی و مشهور دربار Theodore de Mayerne، از نخستین مدرن‌ها، برای حدود 1000 بیمار نزدیک 3000 هزار صفحه ثبت دارد. فهرست نام، تاریخ، شکایت، تشخیص، درمان و پرداخت هست. الگوی گرفته‌شده از آن دو، تهیه منظم به شکل کتابچه به‌جای برگه جدا بود.

هرچند تاریخی ارزشمند و ستودنی‌اند، امروز تلاش می‌شود سوابق کاملاً الکترونیک و شامل نه فقط بیماری، بلکه سلامت و حتی تمام زندگی از تولد باشند. دستبندهای هوشمند، ساعت‌ها، اینترنت اشیا (things of internet) و فناوری‌های مشابه، ما را هر روز به هدف پرونده الکترونیک سلامت مادام‌العمر نزدیک‌تر می‌کنند.

در ادامه ویدئویی دلپذیر درباره چگونگی ثبت پزشکی Forman و Napier می‌بینید.