نوموفوبیا؛ ترس از دور ماندن از تلفن همراه چیست؟
در این مقاله
آیا نخستین کارتان پس از بیدار شدن صبح، نگاه کردن به تلفن است؟ وقتی اعلان می‌آید، کارتان را رها می‌کنید و به سوی تلفن می‌دوید؟ وقتی شارژتان کم می‌شود عرق سرد می‌کنید؟ مراقب باشید، شاید با نوموفوبیا درگیر باشید.
نومو ـ چه؟
یکی دیگر از مفاهیم جدیدی که عصر فناوری برای ما آورده، نوموفوبیاست. این اصطلاح شکل کوتاه‌شده عبارت انگلیسی «No-Mobile-Phobia» به معنای ترس از دور ماندن از تلفن همراه است. به‌اختصار می‌توان آن را اعتیاد به تلفن همراه نیز نامید. نوموفوبیا که می‌تواند همه گروه‌های سنی از هفت تا هفتادساله را تحت تأثیر قرار دهد، نخستین بار در 2008 مطرح شد. وقتی نخستین مطالعه درباره این موضوع در 2012 انجام شد، افراد مبتلا به نوموفوبیا %53 جمعیت را تشکیل می‌دادند؛ امروزه این رقم به حدود %66 رسیده است. یعنی از هر 3 نفر، 2 نفر نوموفوبیا دارند!
آمار، واقعیتی ترسناک را پیش چشم می‌گذارد. نوموفوبیا در %77 گروه سنی 18-24 سال وجود دارد. در %68 گروه سنی 25-34 سال و نیز در افراد بالای 55 سال ترس از جدا ماندن از تلفن همراه بروز می‌کند. همچنین در زنان بیشتر از مردان دیده می‌شود. ما هرچه بیشتر به تلفن‌های همراه وابسته می‌شویم. پس چگونه بفهمیم نوموفوبیا داریم؟
علائم نوموفوبیا چیست؟
- اگر تلفنتان را بلافاصله پس از بیدار شدن صبح و درست پیش از خواب بررسی می‌کنید،
- اگر نگاه کردن به ایمیل‌ها یا تازه‌ترین خبرها هنگام غذا خوردن برایتان کاری عادی است،
- اگر وقتی شارژ تلفنتان تمام می‌شود یا به هر دلیلی خاموش می‌شود احساس استرس یا اضطراب می‌کنید،
- وقتی از محدوده پوشش خارج می‌شوید، آیا فکر می‌کنید رویدادهایی را که از طریق تلفن می‌توانستید به آنها دسترسی داشته باشید از دست می‌دهید،
- وقتی چیزی در اینستاگرام منتشر می‌کنید هیجان‌زده می‌شوید؟،
- آیا صدای اعلان تلفن شما را بیدار می‌کند؟ بله، اگر یکی از این موارد را دارید، می‌ترسم با نوموفوبیا درگیر باشید.
1) وقتمان را هدر می‌دهیم: نخست، چون برای جدا نشدن از تلفن پیوسته در آن غرق می‌شویم، بخش بزرگی از وقتمان صرف تلفن می‌شود. ارتباط یک‌طرفه ما، ارتباطمان با اشیا و افراد دنیای واقعی را نیز تحت تأثیر قرار می‌دهد. بیایید فکر کنیم: وقتی کسی با شما صحبت می‌کند و شما ایمیل‌هایتان را بررسی می‌کنید، در واقع کدام کار را انجام می‌دهید؟ گرچه فکر می‌کنیم می‌توانیم، در حقیقت جز هدر دادن وقت و کاهش بازده کارمان کاری نمی‌کنیم.
2) اضطراب‌ها افزایش می‌یابند: طبق یک مطالعه، %51 افرادی که از تلفنشان جدا می‌مانند دچار اضطراب فناوری می‌شوند. در پس این اضطراب، نگرانی از عقب ماندن از برنامه‌هایی که میان دوستان تنظیم می‌شود یا گفت‌وگوهای فیسبوک هنگام خاموش بودن تلفن قرار دارد.
در مطالعه دیگری، کاربران پیش از حل یک معمای ساده از تلفن‌هایشان جدا می‌شوند. مشاهده می‌شود که ضربان قلب و فشار خون شرکت‌کنندگان بالا می‌رود و احساس اضطراب می‌کنند.
3) نمی‌توانیم خواب باکیفیتی داشته باشیم: بیشتر ما با تلفن در کنار بستر می‌خوابیم. به‌ویژه %80 افراد 25-29 ساله با تلفنشان می‌خوابند. خطر فقط به این محدود نیست. تلفن‌های هوشمند نور آبی منتشر می‌کنند. نور آبی مانع ترشح هورمونی به نام ملاتونین می‌شود که از مغز ترشح می‌شود و چرخه خوابمان را تنظیم می‌کند، و به مغز القا می‌کند که زمان بیدار شدن رسیده است. این نیز نشانه به‌هم‌خوردن نظم خواب ماست.
4) فرزندانمان رفتارهای ما را تقلید می‌کنند: کودکان در جریان رشد و تکامل به میزان زیادی از رفتارهای پدر و مادر خود تأثیر می‌پذیرند. برای مثال، اگر پدر و مادر عادت به تماشای تلویزیون داشته باشند، طبیعی‌تر از این نیست که کودک هم تماشا کند. برای نمونه‌ای افراطی‌تر، کاملاً طبیعی است که دختر مادری که فقط سیب‌زمینی سرخ‌کرده می‌خورد، سبزی‌ها را نشناسد. ما به‌اندازه کافی از این مسئله آگاه نیستیم، اما کودکان چون در فرایند گسترده یادگیری قرار دارند رفتار اطرافیان را تقلید می‌کنند (در این مورد، چون پدر و مادر بیشتر از همه در کنارشان هستند). یادگیری روابط انسان با انسان و دنیای واقعی برای کودکان دشوار می‌شود. کنار گذاشتن اعتیاد به تلفن نه‌فقط برای سلامت ما، بلکه برای رشد سالم آینده‌مان نیز اهمیت دارد.
ممکن است برایتان جالب باشد:
چه اقداماتی می‌توانیم انجام دهیم؟
نخستین گام برای حل مشکل این است که بپذیریم مشکلی داریم. اگر فکر نکنیم مشکلی داریم، برای حل آن هم تلاش نمی‌کنیم. برای ترک اعتیاد به تلفن چند پیشنهاد داریم:
- تلفنتان را ساعتی پیش از خواب خاموش کنید. تا وقتی تلفنتان را خاموش نکرده‌اید، صداها و نورهای اعلان همچنان مزاحمتان می‌شوند. به خود و مغزتان حق سکوت بدهید. ندیدن ویدیوی گربه در فیسبوک یا تازه‌ترین مطالب اینستاگرام چیزی از شما کم نمی‌کند (اگر وضعیتی فوری یا پیام مهمی دارید که منتظرش هستید، می‌توانید ارتباطتان با تلفن را به شکلی کاهش دهید که کمترین تأثیر را بر شما بگذارد). شرایطی هم هست که این کار ممکن نیست؛ برای مثال، حرفه پزشکی!
- اگر از تلفنتان به‌عنوان زنگ بیدارباش استفاده می‌کنید، می‌توانیم توصیه کنیم یک ساعت واقعی زنگ‌دار برای خود بخرید.
- می‌توانید زمان‌های مشخصی برای نگاه کردن به تلفن اختصاص دهید. چون متوجه نیستیم طی روز چقدر مرتب تلفنمان را بررسی می‌کنیم، این کار آگاهی ما را بیشتر خواهد کرد. ما باید تلفن را کنترل کنیم، نه تلفن ما را.
- می‌توانید برای خود بازه زمانی و مکانی تعیین کنید که تلفنتان در آن نباشد یا مزاحمتان نشود. به این ترتیب می‌توانید در آن زمان و مکان برای خودتان و حتی عزیزانتان وقت باکیفیت بگذارید.
با فرزندانتان بیشتر در ارتباط خواهید بود و رشدشان را به خاطر تلفن از دست نخواهید داد. چون ما موجوداتی اجتماعی هستیم، بیش از هر چیز به ارتباط نیاز داریم؛ اما منظورمان در اینجا ارتباط رودررو و با قدم گذاشتن در دنیای واقعی است. شاید نوشیدن قهوه با یک دوست یا رفتن به شهربازی با خانواده باشد. انتخاب با شماست. این نوع وقت‌گذرانی چیزی است که تلفن‌های همراه نمی‌توانند تقلیدش کنند. تلفن همراه ابزار خوبی برای دنبال کردن رویدادها و ارتباط سریع است، اما وقتی کنترل را از دست می‌دهیم تفاوتی با سلاحی که به سوی خود گرفته‌ایم ندارد. استفاده محتاطانه و محافظت از خودمان در دست ماست.
برای این نوشته که در پی حساسیت و هشدار همسرم سیبل اوزدوغان درباره نوموفوبیا پژوهش کردیم و نوشتیم، از او سپاسگزارم.
آیا این مقاله برای شما مفید بود؟
بازخورد شما به بهبود محتوای ما کمک می‌کند.
نظرهای خوانندگان
نظر خود را بنویسید
نام و دیدگاه شما فقط پس از تأیید مدیر منتشر می‌شود. نشانی ایمیل شما هرگز به بازدیدکنندگان نمایش داده نمی‌شود.
اولین نظر را شما بنویسید.