نیراپاریب برای سرطان پیشرفته تخمدان HDR مثبت تأیید FDA گرفت

در 23 اکتبر 2019 سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) برای بیماران دریافت‌کننده سه یا بیشتر رژیم شیمی‌درمانی، با سرطان مثبت از نظر نقص نوترکیبی همولوگ (homologous recombination deficiency, HRD) در مرحله پیشرفته، در تخمدان, لوله فالوپ یا صفاق اولیه، داروی niraparib (Zejula) را تأیید کرد.

وضعیت HRD چنین تعریف شد: BRCA آسیب‌زا یا مشکوک به آسیب‌زایی دارای جهش یا پس از پاسخ به آخرین پلاتین شیمی‌درمانی مبتنی بر آن، بیش از شش ماه بعد بیماری پیشرفت کرده باشد و بیمار بی‌ثباتی ژنومی داشته باشد.

پژوهشی که 2مین تأیید FDA نیراپاریب را آورد

در QUADRA تک‌بازویی، یک کارآزمایی بالینی،اثربخشی در 98 بیمار سرطان پیشرفته تخمدان HRD مثبت بررسی شد. قبلاً سه یا بیشتر خط شیمی‌درمانی گرفته بودند. دریافت‌کنندگان قبلی مهارکننده PARP کنار گذاشته شدند. در فاقدان جهش BRCA شرط بود پیشرفت دست‌کم شش ماه پس از دوز آخر پلاتین رخ داده باشد. HRD با Myriad myChoice CDx سنجیده شد؛ تومور 63 نفر جهش BRCA داشت (t BRCA m) و در 35 نفر امتیاز بی‌ثباتی ژنومی (GIS) ≥ 42 بود. همه تا پیشرفت یا عارضه غیرقابل‌قبول روزانه یک‌بار 300 mg نیراپاریب گرفتند.

یادداشت: نیراپاریب قبلاً در 2017 برای نگهدارنده بزرگسالان سرطان عودکرده تخمدان، لوله فالوپ یا صفاق اولیه که با پلاتین کوچک‌شدن کامل یا جزئی تومور داشته‌اند، مستقل از جهش BRCA، تأیید شده بود (ببینید). معیار اصلی QUADRA نرخ پاسخ عینی و طول پاسخ بود.

نتایج

• در 98 بیمار HRD مثبت، پاسخ عینی % 24 و همگی جزئی بود.

• طول پاسخ میانه برآوردی 8.3 ماه بود.

• پاسخ عینی در BRCA مثبت‌ها:

- حساس به پلاتین % 39،

- مقاوم به پلاتین % 29،

- مقاوم از ابتدا به پلاتین % 19.

عوارض

در QUADRA، % 73 کاهش دوز یا وقفه داشتند. شایع‌ترین عوارض منجر به آن (> % 5) ترومبوسیتوپنی (% 40)، آنمی (% 21)، نوتروپنی (% 11)، تهوع (% 13)، استفراغ (% 11)، خستگی (% 9) و درد شکم (% 5) بود.

نیراپاریب توصیه‌شده از نظر دوزروزانه یک‌بار با غذا یا بدون غذا 300 mg است.

مکانیسم اثر نیراپاریب چیست؟

سلول سرطانی بیش از سلول طبیعی و سریع‌تر تقسیم می‌شود و آسیب DNA، یعنی جهش، بیشتر است. با آسیب DNA مکانیسم‌های درون‌سلولی آن را ترمیم می‌کنند یا اگر ترمیم‌ناپذیر باشد سلول به آپوپتوزمی‌رود. PARP و BRCA هر دو در ترمیم DNA نقش دارند. با مهارکننده PARP یعنی نیراپاریب در سرطان تخمدان، سلول بخشی از توان ترمیم DNA را از دست می‌دهد. اگر جهش BRCA هم باشد، توان ترمیم و نامیرا ماندن بسیار کمتر می‌شود.