SARS-CoV-2 (ویروس جدید کرونا) از راه هوا منتقل می‌شود! 10 شاهد

تا همین اواخر تصور می‌شد که ویروس جدید کرونا (SARS-CoV-2) از راه قطرات تنفسی (droplets) خارج‌شده از دهان و بینی فرد منتقل می‌شود. اما بر پایهٔ یافته‌ها و نتایج مروری که سازمان جهانی بهداشت (WHO) تأمین مالی کرد و پیش‌چاپ آن در مارس 2021 منتشر شد، کروناویروس از راه هوا منتقل می‌شود و حتی ممکن است این مسیر از انتقال با قطرات مهم‌تر باشد.

مفهوم‌های آئروسل، airbone (منتقل‌شونده از هوا) و droplet (قطره)

آئروسل

آئروسل به معنای ذرهٔ معلق در هوا است. آئروسل اصطلاحی فراگیر برای هر ذرهٔ جامد یا مایع است که آن‌قدر کوچک و سبک باشد که در هوا معلق بماند و شناور شود. دود و گردوغبار نمونه‌های آن‌اند. برخی ویروس‌ها می‌توانند به‌شکل آئروسل درآیند و انتقال از راه هوا را ممکن کنند.

سازمان جهانی بهداشت، انتقال آئروسل یا انتقال از راه هوا را به‌صورت «قطرات بسیار کوچکی که می‌توانند مدت بیشتری در هوا معلق بمانند» تعریف می‌کند.

Airbone

بر پایهٔ سازمان جهانی بهداشت، قطرهٔ حاوی ویروس آن‌قدر کوچک است که می‌تواند در هوا شناور بماند و انتقال هوابرد زمانی رخ می‌دهد که فرد دیگری ذرهٔ عفونی را تنفس کند.

سازمان جهانی بهداشت گفت که به‌دلیل طغیان‌های گزارش‌شدهٔ COVID-19 در برخی فضاهای بسته، مانند رستوران‌ها، باشگاه‌های شبانه، عبادتگاه‌ها یا محل کار، به‌ویژه با تهویهٔ ناکافی، شواهد فزاینده‌ای از امکان انتقال COVID-19 از راه هوا وجود دارد؛ زیرا افراد در این محیط‌ها ممکن است فریاد بزنند، صحبت کنند یا آواز بخوانند.

یادداشت: انتشار آئروسل و airbone اغلب برای اشاره به یک وضعیت، یعنی انتقال از راه هوا، استفاده می‌شوند.

قطرات

قطرات، ذرات بزرگ مخاط یا بزاق‌اند که از هوا سنگین‌تر هستند و به‌محض خروج به‌سوی زمین می‌افتند. انتقال قطره‌ای معمولاً زمانی رخ می‌دهد که قطرهٔ حاوی ویروس با چشم، بینی یا دهان فرد دیگری تماس پیدا کند. برای نمونه، ممکن است قطرات فردی که بلند صحبت می‌کند با صورت شما تماس یابند.

بر پایهٔ سازمان جهانی بهداشت، شواهد موجود نشان می‌دهند که مسیر اصلی گسترش COVID-19 انتقال فردبه‌فرد با تماس نزدیک است؛ زیرا هنگام سرفه، عطسه، صحبت یا آوازخواندن فرد آلوده، قطرات از دهان یا بینی آزاد می‌شوند. برای نمونه، افراد در تماس نزدیک با فرد آلوده ممکن است با ورود این قطرات عفونی به دهان، بینی یا چشمشان مبتلا شوند.

10 شاهد انتقال کروناویروس از راه هوا

اگر ویروس بیماری‌زا از راه قطرات تنفسی بزرگ که به‌سرعت می‌افتند منتقل شود، اقدامات اصلی کنترل شامل کاهش تماس مستقیم، جلوگیری از تماس فیزیکی، حفظ فاصلهٔ اجتماعی، استفاده از ماسک و پاک‌کردن سطوحی است که قطرات روی آن‌ها می‌نشینند. ازآنجاکه جاذبهٔ لازم برای افتادن و پخش قطرات به داخل یا خارج ساختمان وابسته نیست، در اجرای چنین اقداماتی نباید میان آن‌ها تفاوت گذاشت. اما اگر ویروس عفونی عمدتاً در هوا جابه‌جا شود، فردی که ذرات هوای خارج‌شده هنگام بازدم، صحبت، فریاد، آواز، عطسه یا سرفهٔ فرد آلوده را تنفس می‌کند، ممکن است مبتلا شود.

1. عواملی که می‌توان آن‌ها را ابرپخش‌کننده نامید، ممکن است نیروهای اصلی گسترش SARS-CoV-2 باشند. بررسی دقیق رفتار و نوع تعامل انسان‌ها، اندازهٔ اتاق، تهویه و عوامل دیگر در فضاهای زندگی جمعی و رویدادهایی مانند کنسرت، الگوهایی سازگار با انتشار هوابرد SARS-CoV-2 نشان داده است که با قطرات یا فومیت‌ها (اشیای بی‌جان حامل عفونت میکروبی) به‌خوبی توضیح داده نمی‌شوند. گزارش مکرر این رویدادها قویاً نشان می‌دهد که انتقال از راه هوا مهم است.
2. انتشار SARS-CoV-2 به‌صورت علامت‌دار یا بی‌علامت از افرادی که سرفه یا عطسه نمی‌کنند، ممکن است دست‌کم یک‌سوم و شاید تا %59 کل انتقال جهانی را تشکیل دهد. این نکتهٔ مهمی در حمایت از غالباً هوابرد بودن انتشار SARS-CoV-2 در جهان است.
3. گسترش SARS-CoV-2 در فضای بسته بیشتر از فضای باز است و با تهویه می‌توان انتشار در محیط بسته را به‌طور قابل‌توجهی کاهش داد. مشاهده‌ها در هر دو محیط، باز هم از انتقال از راه هوا حمایت می‌کنند.
4. در مراکز درمانی مستند شده است که عفونت‌های بیمارستانی حتی با استفاده از تجهیزات حفاظت فردی (KKE) طراحی‌شده برای محافظت در برابر قطرات، نه مواجهه با ذرات هوابرد، نیز رخ می‌دهند.
5. SARS-CoV-2 زنده در هوا شناسایی شد. در آزمایش‌های آزمایشگاهی، SAR-CoV-2 با نیمه‌عمر 1-1.5 ساعت، تا 3 ساعت در هوا عفونی ماند. در نمونه‌های هوای اتاق‌های دارای بیمار COVID-19 و نمونهٔ هوای خودروی فرد آلوده، ویروس SARS-CoV-2 به‌شکل زنده شناسایی شد. نمونه‌برداری ویروس هوابرد از نظر فنی با دشواری‌هایی در به‌دام‌اندازی ویروس روبه‌روست؛ از جمله آسیب ویروسی، از دست رفتن زنده‌مانی و بازپخش در هوا هنگام جمع‌آوری. ازاین‌رو، طبیعی است که در برخی مطالعات دیگر SARS-CoV-2 در هوا به دام نیفتاده باشد. برای نمونه، سرخک و سل که از راه هوا منتقل می‌شوند، هرگز از هوای اتاق به‌دست نیامده‌اند.
6. SARS-CoV-2 در فیلترها و کانال‌های هوای بیمارستان‌هایی که بیماران COVID-19 در آن‌ها بودند، شناسایی شده است؛ جاهایی که فقط ذرات هوابرد می‌توانند به آن‌ها برسند.
7. مطالعاتی که در آن‌ها قفس حیوانات آلوده و غیرآلوده با کانال هوا به هم وصل شده بود، نشان می‌دهند که انتقال SARS-CoV-2 با ذرات هوابرد به‌خوبی توضیح داده می‌شود.
8. هیچ مطالعه‌ای شواهد قوی یا سازگاری برای رد فرضیهٔ انتشار هوابرد SARS-CoV-2 ارائه نکرده است. افرادی هستند که با وجود تنفس هوای مشترک با مبتلایان، SARS-CoV-2 نمی‌گیرند؛ اما این وضعیت با عوامل بسیاری توضیح‌پذیر است، از جمله تفاوت چندمرتبه‌ای میزان انتشار ویروس میان افراد عفونی و تفاوت شرایط محیطی، به‌ویژه تهویه. تفاوت‌های فردی و محیطی به این معناست که بخش کوچکی از موارد اولیه، به‌ویژه افراد با انتشار زیاد ویروس در محیط‌های بسته، شلوغ و کم‌تهویه، مسئول بیشتر عفونت‌های ثانویه‌اند؛ موضوعی که داده‌های باکیفیت ردیابی تماس در کشورهای گوناگون از آن حمایت می‌کنند.
9. شواهد محدودی از غالب بودن دیگر مسیرها، یعنی قطرات تنفسی یا فومیت‌ها، وجود دارد. آسانی انتقال میان افراد در تماس نزدیک، به‌عنوان شاهد انتقال SARS-CoV-2 با قطرات تنفسی مطرح شد. فرض نادرست اینکه انتقال نزدیک الزاماً به قطرات بزرگ یا فومیت‌ها اشاره می‌کند، در گذشته نیز سال‌ها برای انکار هوابرد بودن سل و سرخک به‌کار رفت. گاهی این دیدگاه مطرح می‌شود که قطرات تنفسی چون از ذرات هوابرد بزرگ‌ترند، ویروس بیشتری دارند. اما در بیماری‌هایی که غلظت عامل بیماری‌زا بر پایهٔ اندازهٔ ذره سنجیده شده، هنگامی که هر دو اندازه‌گیری شدند، ذرات هوابرد کوچک‌تر غلظت بیشتری از عوامل بیماری‌زا نسبت به قطرات نشان دادند.
10. تاکنون انتشار دوربرد SARS-CoV-2 میان افرادِ اتاق‌های مجاور در هتل‌های قرنطینه مستند نشده است. اما اثبات انتقال دوربرد فقط در نبود کامل انتشار در جامعه ممکن است.

در نتیجه، تیم مطرح می‌کند که استفاده از نبود شواهد مستقیم SARS-CoV-2 در برخی نمونه‌های هوا برای تردیدافکنی دربارهٔ انتقال هوابرد، با نادیده گرفتن کیفیت و قدرت کل شواهد، خطای علمی است. شواهد سازگار و قوی از انتشار SARS-CoV-2 از راه هوا وجود دارد؛ ازاین‌رو، هرچند مسیرهای دیگر نیز می‌توانند سهم داشته باشند، انتشار از راه هوا غالب‌تر دانسته می‌شود و جامعهٔ سلامت عمومی باید با در نظر گرفتن این وضعیت و بدون تأخیر بیشتر اقدام کند.

موضوعات مرتبط

• Covid-19؛ آمار جاری جهان و ترکیه
• تازه‌ترین خبرها و پیشرفت‌های علمی دربارهٔ کروناویروس

برای مشاهده محتوای خارجی، تنظیمات را مدیریت کنید

برای مشاهده محتوای خارجی، تنظیمات را مدیریت کنید