ابتلای خفیف به COVID-19 و بیماری بی‌علامت چیست؟ آیا یک فرد می‌تواند بار دوم آلوده شود؟
در این مقاله
متأسفانه با وجود همه تدابیر، در سراسر جهان شمار مرگ‌های ناشی از COVID-19 همچنان افزایش می‌یابد. مراجعه‌کنندگان بیمارستان معمولاً تب بالا، خستگی و سرفه خشک دارند؛ گرفتگی بینی، ازدست‌رفتن بویایی، گلودرد، میالژی (درد عضلانی) و اسهال نیز ممکن است از علائم باشند. بیشتر بیماران ظرف 3-7 روز علامت نشان می‌دهند.
آیا ابتلا و حتی بهبود از COVID-19 بدون علامت ممکن است؟
بله، ممکن است. مطالعات مطرح می‌کنند در میان همه موارد COVID-19، بیش از %80 افراد هیچ علامتی ندارند (بی‌علامت‌اند) یا بیماری را خفیف می‌گذرانند.
نخست باید تأکید کرد فرد بدون هیچ علامتی هم می‌تواند ناقل COVID-19 باشد؛ حتی این افراد را ناقل خاموش می‌نامند و عامل اصلی انتشار بیماری‌اند. تماس شما با دیگران، به‌ویژه افراد گروه پرخطر، ممکن است برای بیمار بی‌علامت (ناقل خاموش) مشکلی ایجاد نکند، اما در دیگران مشکلات جدی سلامت و حتی مرگ به بار آورد.
-موضوع مرتبط: چگونه یک ویروس در فردی هیچ علامتی ایجاد نمی‌کند اما در دیگری باعث مرگ می‌شود؟
پژوهشگران علت اصلی انتشار بسیار سریع ویروس در جهان را رعایت‌نکردن قواعد ایزولاسیون توسط افراد بی‌علامت می‌دانند. پس به انزوای اجتماعی توجه کنید!
چگونه بفهمید ناقل خاموش هستید؟
ناقل خاموش یعنی بدون علامت بودن؛ پس با معاینه یا مشاهده خودتان مشخص نمی‌شود. اگر با بیمار شناخته‌شده تماس داشته‌اید، در محیط شلوغ کار می‌کنید یا بدون محافظت در آن بوده‌اید، یا کارکن سلامت هستید، شاید ناقل خاموش COVID-19 باشید. برای محافظت تا حد ممکن از خانه بیرون نروید، فاصله اجتماعی را رعایت کنید، ماسک بزنید و دست‌ها را مکرر بشویید. در آینده اگر آزمایش‌های آنتی‌بادی با ایمنی و اثربخشی تأییدشده فراگیر شوند، تشخیص اینکه چه کسی بیماری را گذرانده آسان‌تر می‌شود.
پژوهش‌های علمی درباره ناقلان خاموش کروناویروس
می فنگ، سخنگوی کمیسیون ملی سلامت چین، اخیراً گفت در افراد با SARS-CoV-2 مثبت که شمارشان 6764 نفر بود، 1297 نفر در روزهای بعد علامت نشان دادند؛ 1023 نفر برای مشاهده احتمال بروز علامت در ایزولاسیون پزشکی ماندند و 4444 نفر باقی‌مانده که هیچ علامتی نداشتند، پس از منفی‌شدن آزمایش عامل ویروسی از پایش پزشکی خارج شدند.
این 6764 مورد مثبت با آزمایش افرادی که با موارد تأییدشده COVID-19 تماس داشتند شناسایی شد. پس تعداد ناقلان بی‌علامت احتمالاً بسیار بیشتر است، زیرا افراد بی‌علامت برای آزمایش مراجعه نمی‌کنند. در نتیجه تعیین نسبت واقعی ناقلان بی‌علامت تقریباً ناممکن می‌شود. اما کشتی مسافربری «دایموند پرینسس» شاید امکان بررسی آن را داد. در فوریه، مطالعات کشتی که بیش از دو هفته قرنطینه بود با مدل‌سازی آماری مطرح کردند %18 آلوده‌ها هیچ علامتی نداشتند. نکته مهم آن است که میانگین سن افراد کشتی از جمعیت عمومی بالاتر بود. با توجه به شدت بیشتر بیماری و احتمال بالاتر علامت در سالمندان، تصور می‌شود در جامعه عمومی ناقلان بی‌علامت (فاقد هرگونه علامت) ممکن است %30-40 باشند چنین تصور می‌شود. رابرت ردفیلد، مدیر مرکز کنترل و پیشگیری بیماری‌های آمریکا (CDC)، نیز اخیراً بدون اشاره به هیچ منبعی این نسبت را %25 بیان کرد.
کروناویروس جدید (SARS-CoV-2) با SARS-CoV شباهت (همولوژی) %80 دارد، اما بیماری‌های ناشی از آن‌ها تفاوت‌های جدی دارند.
در همه‌گیری SARS در 2003، بیشترین سرایت‌پذیری (بالاترین بار ویروسی تنفسی) 10 روز پس از آغاز علائم بود و در عفونت اولیه بار ویروس راه‌های هوایی فوقانی پایین بود. شاید یکی از دلایل مهارشدن همه‌گیری SARS همین باشد. New England Journal of Medicine در مطالعه منتشرشده در این مجله گزارش شد در عفونت SARS-CoV-2، یعنی COVID-19، بار ویروسی بلافاصله پس از آغاز علائم به بیشترین مقدار می‌رسد. در همین مطالعه، یکی از 18 بیمار بی‌علامت بود و بار ویروسی مشابه 17 فرد دیگر داشت. مطالعات دیگر نیز تأکید می‌کنند سرایت پیش از شروع علائم آغاز می‌شود.
اینکه پس از ناپدیدشدن علائم، انتشار ویروس چه مدت ادامه می‌یابد همچنان ناشناخته است.
تا مطالعات جامع با روش علمی مناسب روی گروه‌های بزرگ بیمار انجام نشود، این پرسش‌ها بی‌پاسخ می‌مانند. در این مرحله منطقی‌ترین کار آن است که هرکس خود را ناقل کروناویروس جدید بداند و با توجه به همه هشدارهای انزوای اجتماعی متخصصان برای جلوگیری از انتقال، هم از خود و هم اطرافیان محافظت کند.
آیا شناسایی بیماران بدون علامت که بااین‌حال COVID-19 داشته‌اند مهم است؟
البته! اکنون روشن می‌دانیم انتشار کروناویروس جدید (SARS-CoV-2) عمدتاً از راه ناقلان خاموش است. کشورهایی که کمترین مرگ COVID-19 را دارند، تا حد ممکن افراد بی‌علامت زیادی را آزمایش و ایزوله کرده و انتقال به سالمندان را مهار یا کند می‌کنند (ببینید سنگاپور).
شناسایی ناقلان خاموش همچنین برای روش آزمایشی توضیح‌داده‌شده در نوشته‌های دیگر، یعنی درمان با پلاسمای بهبودیافتگان مهم است. آنچه درباره این روش می‌دانیم را کوتاه یادآوری کنیم:
بیشتر مبتلایان COVID-19 علیه ویروس ایمنی ایجاد می‌کنند؛ یعنی برای احتمال مواجهه دوباره، آنتی‌بادی IgG می‌سازند که به ویروس حمله و اثرش را خنثی می‌کند و آن را در بخش پلاسمای خون آماده نگه می‌دارند.
همان‌طور که بالا دیده می‌شود، اگر دستگاه ایمنی آنتی‌بادی IgG علیه عفونت بسازد (خط قرمز)، فرد بهبود می‌یابد و این آنتی‌بادی می‌تواند در عفونت‌های بعدی محافظت کند؛ بسته به خاصیت خنثی‌کنندگی و مدت ماندگاری در سطح بالا. آزمایش سریع آنتی‌بادی علیه SARS-Cov-2 می‌تواند نشان دهد فرد COVID-19 را گذرانده یا نه.
آیا پس از یک‌بار بهبود از COVID-19 ممکن است دوباره مبتلا شوم؟
متأسفانه اکنون پاسخ روشن دشوار است. با مواجهه بدن با ویروس، دستگاه ایمنی ما ساخت آنتی‌بادی را آغاز می‌کند؛ هم‌زمان با نابودی ویروس، آنتی‌بادی پلاسما در برابر عفونت آینده هم محافظت می‌کند؛ از نظر نظری! متأسفانه واقعیت پیچیده‌تر است. بعضی ویروس‌ها مانند آبله‌مرغان و سرخک پاسخ ایمنی با محافظت مادام‌العمر می‌سازند، اما HIV چنین نیست. جورج رادرفورد، رئیس بیماری‌های عفونی و همه‌گیرشناسی جهانی دانشگاه سان‌فرانسیسکو، می‌گوید درباره پاسخ ایمنی به SARS-CoV-2 هنوز ناشناخته‌های زیادی داریم و برای شناخت واقعیت به زمان نیاز است. برای پاسخ به احتمال ابتلای دوباره به COVID-19 پس از بهبود، دو پرسش مهم باید پاسخ یابد: آنتی‌بادی‌های ساخته‌شده توسط سلول‌های ایمنی علیه SARS-CoV-2 چه مدت در بدن می‌مانند و محافظتشان تا چه زمانی ادامه دارد؟
دیوید والت، استاد آسیب‌شناسی دانشکده پزشکی هاروارد و بیمارستان بریگام و زنان بوستون، می‌گوید شاهدی برای محافظت آینده آنتی‌بادی‌های ساخته‌شده نداریم و شاهد علمی برای مبتلانشدن دوباره فرد به SARS-CoV-2 نیز وجود ندارد را تأکید می‌کند. برخی مطالعات سال‌های گذشته درباره انواع دیگر کروناویروس نشان داده مواجهه با ویروس محافظت کافی در برابر عفونت آینده نمی‌دهد. پس از این اظهارات نگران‌کننده، پروفسور والت به پیشرفت‌های امیدوارکننده هم اشاره می‌کند: «همه آنتی‌بادی‌های ساخته‌شده توسط سلول ایمنی یکسان نیستند. برخی عامل بیماری‌زا را می‌بینند اما نمی‌توانند متصل شوند؛ دیگران خنثی‌سازی می‌کنند، یعنی پس از دیدن، محکم به آن می‌چسبند و مانع آسیب به ما می‌شوند و توان سلول‌های ایمنی برای نابودی آن را تقویت می‌کنند. شواهدی هست که آنتی‌بادی‌های علیه SARS-CoV-2 خنثی‌کننده‌اند. پلاسمادرمانی که در مراکز زیادی آغاز شده نیز این را نشان می‌دهد، اما هنوز مدت محافظت را نمی‌دانیم.» مایک رایان، مدیرکل برنامه‌های اضطراری سازمان جهانی بهداشت، در نشست خبری گفت: «متأسفانه فعلاً پاسخی برای این پرسش نداریم، اما مطالعات ادامه دارد».
پژوهشگران باید به‌طور منظم از افراد خون بگیرند و آزمایش کنند تا پاسخ بیابند. پس از همه این پژوهش‌ها می‌توان پاسخ مورد انتظار را داد. تا آن زمان، حتی اگر علامتی ندارید یا بیماری را گذرانده‌اید، رعایت قواعد انزوای اجتماعی بسیار مهم است.
همه نوشته‌های ما درباره کروناویروس
منابع
Zou L, Ruan F, Huang M, et al. SARS-CoV-2 Viral Load in Upper Respiratory Specimens of Infected Patients. N Engl J Med. 2020
آیا این مقاله برای شما مفید بود؟
بازخورد شما به بهبود محتوای ما کمک می‌کند.
نظرهای خوانندگان
نظر خود را بنویسید
نام و دیدگاه شما فقط پس از تأیید مدیر منتشر می‌شود. نشانی ایمیل شما هرگز به بازدیدکنندگان نمایش داده نمی‌شود.
اولین نظر را شما بنویسید.