سنگاپور چگونه در همه‌گیری کروناویروس موفق شد؟

سنگاپور از نخستین کشورهای آسیب‌دیده از همه‌گیری کروناویروس جدید (SARS-CoV-2) بود. بااین‌حال از معدود کشورهایی شد که مشاهده شد بیماری کروناویروس جدید (COVID-19) را بسیار سریع کنترل کرده است. مسئولان آن مانند کارآگاه سلامت کار کردند و با تلاش برای یک گام جلو ماندن از ویروس، موارد بالقوه آلوده را پی گرفتند. سنگاپور چگونه موفق شد و آیا برای بقیه جهان خیلی دیر شده است؟

کارآگاهان کروناویروس

«اواسط ژانویه، گروه گردشگری 20 نفره‌ای برای سال نوی چینی از گوانگشی چین به سنگاپور آمد. گروه از برخی محبوب‌ترین جاذبه‌های گردشگری دیدن کرد. در سفر به فروشگاه طب سنتی چینی محبوب گردشگران چینی نیز رفتند. محصولات فراوانی از روغن تمساح تا فرآورده گیاهی خریدند و حتی بازوهایشان با روغن دارویی ماساژ داده شد. گروه چینی گردش را تمام کرد و به خانه برگشت. اما چیزی به جا گذاشته بودند...»

نخستین اعلام دولت دیر نرسید

در 4 فوریه دولت سنگاپور اعلام کرد ویروس به مردم محلی منتقل شده است. فروشگاه مورد بازدید گروه چینی محل 18 مورد کروناویروس در سنگاپور شد. فروشگاه، همراه راهنمای محلی و فروشنده مشتاق ماساژ، نخستین محل انتشار ویروس شد.

ویروس به همسر فروشنده، نوزاد 6 ماهه و کمک‌کار اندونزیایی آنان و در مجموع 9 نفر رسید. سپس در دو کارمند دیگر نیز ظاهر شد.

مبتلایان اکنون بهبود یافته‌اند. اما سنگاپور اگر زنجیره انتقال ویروس از فردی به دیگری را با برنامه تماس چندجانبه و جامع دنبال نمی‌کرد، وضعیت می‌توانست بسیار بدتر باشد. مسئولان با سامانه پیگیری فرد آلوده و تمام تماس‌های او، آنان را پیش از انتشار بیشتر جدا کردند.

دکتر لئونگ هو نام، مشاور دولت سنگاپور و متخصص بیماری عفونی بیمارستان Mount Elizabeth Novena، «ما هم می‌توانستیم مثل ووهان شویم و بیمارستان‌هایمان لبریز شوند» گفت.

تا 22 مارس سنگاپور فقط 455 مورد و 2 مرگ گزارش کرد. حدود %40 آنان کسانی بودند که وزیر بهداشت گفته بود باید آزمایش و جدا شوند.

پلیس اغلب از تماس تلفنی ساده آغاز و با ترکیب تصاویر دوربین CCTV، تحقیق پلیسی و کارآگاهی قدیمی اما پرزحمت، افراد حاضر در 6000 خانه را ردیابی کرد.

تماسی از یک غریبه

یکی از تماس‌ها برای ملیسا، مربی یوگای سنگاپوری با اصالت بریتانیایی (نام واقعی او نیست)، در عصر یکشنبه آفتابی هنگام مهمانی کباب رخ داد. فرد پشت تلفن از احتمال تماس او با ویروس سخن می‌گفت.

مربی یوگا هنگام شرح تماس شماره ناشناس، «گفتم این نمی‌تواند واقعی باشد. پرسیدند آیا چهارشنبه ساعت 18.47 در تاکسی بودید؟ بسیار دقیق بود. فکر می‌کنم کمی وحشت کردم و نتوانستم درست فکر کنم» گفت. اما بعد بالاخره یادش آمد در تاکسی بوده است. تا پیش از تماس نمی‌دانست راننده تاکسی و دیگر مسافران آلوده شده‌اند یا نه.

تنها چیزی که می‌دانست تماس تلفنی و کارمند وزارت بهداشت سنگاپور بود که گفت باید در خانه و قرنطینه بمانید. روز بعد وقتی سه نفر با لباس قرنطینه و ماسک جراحی به در خانه آمدند، تازه فهمید مسئولان چقدر جدی‌اند.

«مثل صحنه فیلم بود. قراردادی با دستورهای قرنطینه دادند؛ سند قانونی بود و می‌گفت اگر بیرون بروم جریمه و زندان دارد. برای روشن شدن دوباره گفتند نباید خانه را ترک کنم. می‌توانستم رعایت نکنم، اما می‌دانم جایی زندگی می‌کنم که آنچه گفته می‌شود اجرا می‌شود»، گفت. ملیسا پس از 2 هفته علائم COVID-19 نشان نداد و توانست از خانه خارج شود.

در سنگاپور بیشتر مردم می‌دانند برخی افراد درگیر این ماجرا و ردیابی تماس‌اند. سنگاپور با 8000 نفر در هر km² از پرتراکم‌ترین کشورهای شرق است. بنابراین گروهی که آلودگی‌اش شناسایی نشده می‌توانست بیماری را به‌آسانی و خیلی سریع در این کشور منتشر کند.

فشار بالقوه بر اقتصاد و خدمات سلامت می‌توانست بیشتر شود. سنگاپور گزینه کمی داشت، اما کوشید هر فرد در معرض خطر را پیدا و جدا کند.

کارآگاهان حل‌کننده معما

اطلاعات حیاتی را به کارکنان وزارت بهداشت که فرایند را ادامه می‌دهند می‌رسانند؛ «بدون قطعه اول چیزی به هم وصل نمی‌شود. مثل پازل است؛ باید همه قطعات را کنار هم بگذارید»، می‌گفتند.

به علت جرم کم در سنگاپور، ردیابی تماس برای پلیس نسبتاً آسان بود. مأموران گاهی از بخش‌های تحقیقات جنایی مانند اطلاعات پلیس و مبارزه با مواد مخدر هم کمک می‌گرفتند. مثلاً اگر مشتری تاکسی را با برنامه نخواسته و نقدی پرداخت کرده بود شناسایی دشوار می‌شد، اما با تصاویر CCTV و داده‌های تصویری و تحقیقاتی یافتن ممکن بود.

کارایی بسیار مهم بود و در مورد جولی آشکارا دیده می‌شد. جولی اوایل فوریه با سرگیجه و تب به بیمارستان رفت. در کمتر از یک ساعت پزشکان گفتند ویروس گرفته و سامانه فعال شد. جولی، «وقتی تماس گرفتند بیمارستان بودم. می‌خواستند بدانند 7 روز گذشته با چه کسانی بوده‌ام، چه کرده‌ام و نام و شماره آنان چیست.» گفت.

مأمورانی که جولی را دقیق بازجویی می‌کردند معمولاً افرادی در فاصله دو متری مبتلا که بیش از 30 dk با او وقت گذرانده‌اند را به‌عنوان تماس نزدیک بررسی می‌کردند. پس از حدود 3 ساعت پرس‌وجو وزارت بهداشت با 50 فرد معرفی‌شده جولی تماس گرفت و برای همه دستور قرنطینه 14 روزه صادر کرد. در پایان این مدت در آنان نیز ویروس یافت نشد.

استاندارد طلایی

ردیابی تماس روش تازه‌ای نبود و سال‌ها برای پیگیری کسانی که بیماری را به دیگران می‌دهند استفاده می‌شد. سنگاپور در بحران آغازشده در فوریه نیز آن را موفق اجرا کرد. همه‌گیرشناسان هاروارد این رویکرد را ستودند و آن را «استاندارد طلایی شناسایی» نامیدند. سنگاپور برخلاف آمریکا و بیشتر اروپا، پیش از انتشار ویروس در مردم زود ردیابی تماس را آغاز کرده بود. سازمان جهانی بهداشت (WHO) حتی فعال بودن تا این اندازه پیش از شناسایی نخستین مورد سنگاپور را ستود.

دانشیار دکتر سیوکسی وایلز از دانشگاه اوکلند نیوزیلند، «اگر آن را عقب می‌انداختیم، انجامش بعداً بسیار دشوارتر می‌شد، چون موارد خیلی زیاد است.» گفت. همان‌طور که WHO اشاره کرد، کشورهای کمی حساسیت سنگاپور را در سطحی دارند که امکان شناسایی و مدیریت سریع موارد را می‌دهد.

قاطعیت دولت

قانون بیماری‌های عفونی سنگاپور هر فرد خودداری‌کننده از همکاری با پلیس در گردآوری اطلاعات را به نقض قانون متهم می‌کند. مجازات این جرم 10,000 $، زندان 6 ماهه یا هر دو است. مثلاً دو چینی برای دادن اطلاعات نادرست درباره محل حضورشان در ردیابی تماس مجازات شدند.

چونگ جا ایان، عضو هیئت علمی دانشگاه ملی سنگاپور؛ «استفاده از پلیس برای ردیابی تماس در سنگاپور کاملاً طبیعی بود. سنگاپوری‌ها در جامعه‌ای با نظارت زیاد بزرگ می‌شوند و زندگی می‌کنند، پس برایشان عادی است. انواع دسترسی دولت چندان پرسش نمی‌شود و پذیرفته می‌شود. به مردم زندگی با آن آموخته می‌شود»، می‌گوید.

به همین ترتیب تایوان، هنگ‌کنگ و کره جنوبی با راهبردهای متفاوت استفاده از داده بزرگ، آزمایش گسترده و فاصله اجتماعی در کنترل شمار موارد موفق شدند.

برخلاف دیگر کشورهای پرجمعیت آسیایی، در کشورهایی مانند اندونزی با نظام سلامت و شناسایی ضعیف، وضعیت چندان خوب نیست. تلاش برای یافتن مبتلا در این کشورها مثل سوزن در انبار کاه است. دانستن اینکه مورد بعدی کیست و کجا خواهد رفت تقریباً ناممکن است.

جیمز کرابتری، استاد دانشگاه ملی سنگاپور، «جوامع قوی که می‌توانند برنامه‌ریزی بلندمدت را مدیریت کنند و اعتماد بالایی به متخصص و دولت دارند، در برابر همه‌گیری ویروس نتیجه بهتری می‌گیرند. به همین دلیل سنگاپور، کره جنوبی و تایوان در این همه‌گیری از ایتالیا و آمریکا موفق‌تر بودند»، می‌گوید.

چه زمانی باید کنار کشید؟

در 15 فوریه آخرین شام سال نوی چینی با صدها نفر در یک باشگاه برگزار شد. مهمانی موجب ابتلای 47 نفر شد. سپس در 5 مارس سنگاپور تازه‌ترین شمار موارد جدید، احتمالاً بزرگ‌ترین تا آن زمان، را اعلام کرد.

با ادامه سریع انتقال به دیگران در جامعه، به نظر رسید ردیابی تماس دیگر معنا ندارد. افزایش سریع تماس‌ها موجب هدر رفتن زمان و زحمت می‌شد. بنابراین اقدامات بسیار سخت‌تری مانند تعطیلی اجباری مدارس و محدودیت مسافران ورودی را افزایش دادند.

دکتر سعید، «ردیابی تماس دولت هنوز ارزشمند است. چون داده گردآمده از آن به تصمیم‌گیرندگان کمک می‌کند بدانند در مراحل مختلف همه‌گیری کدام راهبرد را اجرا کنند»، می‌گوید.

در نزدیک دو ماه فقط 2 مرگ ناشی از همه‌گیری در سنگاپور رخ داد. مردم به نظام سلامت و ردیابی تماس اعتماد دارند. با وجود دشوار و پرزحمت بودن اجرا، پزشکان برخلاف مراکز سلامت ووهان در بیمارستان‌ها کسانی را درمان کردند که واقعاً به درمان نیاز داشتند.

از سوی دیگر ردیابی تماس کاری پرهزینه و نیازمند نیروی کار فراوان است. اگر شمار موارد همچنان بالا برود، سنگاپور نیز مجبور به ترک آن خواهد شد، زیرا سرعت انتشار از ردیابان جلو می‌زند. اما تا آن زمان ردیابان در رقابت با مجرم نامرئی بر سر کار می‌مانند و پیش از انتشار به مردم چند مورد دیگر را پیدا می‌کنند. 

- پرونده کروناویروس ما -

- علائم بیماری کروناویروس جدید (COVID-19) چیست؟ هر روز چه می‌شود؟ چگونه به ریه آسیب می‌زند؟

- چرا و چگونه باید در همه‌گیری کروناویروس (COVID-19) از کارکنان سلامت حمایت کرد؟

- همه‌گیری کروناویروس جدید – مردم آسیا با موج دوم روبه‌رو هستند!

- آیا داروی مالاریای Plaquenil می‌تواند درمان بیماری کروناویروس (COVID-19) باشد؟

- واکسن کروناویروس چه زمانی آماده می‌شود؟

- 7 راه حفاظت از کروناویروس هنگام غذا خوردن بیرون

- کشورهای موفق و ناموفق در همه‌گیری کروناویروس و اقدامات لازم

- آنچه بیماران سرطان باید درباره کروناویروس بدانند

- همه‌گیری محلی و جهانی چیست؟ تفاوت آن‌ها چیست؟

برای مشاهده محتوای خارجی، تنظیمات را مدیریت کنید

برای مشاهده محتوای خارجی، تنظیمات را مدیریت کنید