დაადგინეს, როგორ ზრდის ცხიმიანი კვება კოლონისა და სწორი ნაწლავის კიბოს რისკს

ცნობილი იყო, რომ არაჯანსაღი კვება კოლორექტული კიბოს რისკს ზრდის, თუმცა ბიოლოგიური მექანიზმი უცნობი იყო. ახალი კვლევით ცხიმიანი საკვები კიბოს ღეროვანი უჯრედების ზრდას უწყობს ხელს. იმედი გვაქვს, ამის შემდეგ ცხიმიანი კვების მომხრეები ან „რამდენიც გინდათ ცხიმიანი ჭამეთ, ოღონდ ნახშირწყლები არა“ მთქმელები თავიანთ განცხადებებს გადახედავენ.

კოლორექტული კიბო ჩვენს ქვეყანაში ქალებსა და მამაკაცებში სიხშირით 3. კიბოა. საჭმლის მომნელებელ სისტემაში წვრილს მსხვილი ნაწლავი მოსდევს; მისი გრძელი საწყისი ნაწილი კოლონია, ბოლო 15 cm კი სწორი ნაწლავი. რისკფაქტორებია დაბალბოჭკოვანი დიეტა, უმოძრაობა, სიმსუქნე, მემკვიდრეობითობა (%10) და ცხიმიანი კვება.

მკვლევრებმა თაგვებში კოლორექტული კიბოს მოდელებით კიბოს ღეროვანი უჯრედები და მეტასტაზის წარმომქმნელი უჯრედები შეისწავლეს.

კვლევის შედეგების მიხედვით:

• ცხიმიანი დიეტის თაგვებში ნაწლავის კიბოს ღეროვანი უჯრედების რაოდენობა და სიმსივნის ზომა გაიზარდა. საინტერესოა, რომ ეს ეფექტი სიმსუქნისგან დამოუკიდებელი იყო. ანუ ცხიმიანი დიეტა და სიმსუქნე მსხვილი ნაწლავის კიბოს ორი დამოუკიდებელი რისკფაქტორი შეიძლება იყოს.
• ცხიმიანი კვების შედეგად მსხვილი ნაწლავის კიბოს ღეროვანი უჯრედების ზრდის გამომწვევი JAK2-STAT3 უჯრედული სასიგნალო გზა გამოვლინდა. ხაზგასასმელია, რომ მეტასტაზებზე პასუხისმგებელი მთავარი უჯრედები კიბოს ღეროვანი უჯრედებია.
• ცხიმიანი დიეტის თაგვებში ამ სასიგნალო გზის გათიშვისას კიბოს ღეროვანი უჯრედების ზრდა შეჩერდა.

რა კლინიკური მნიშვნელობა აქვს კვლევას?

ეს პირველი კვლევაა, რომელიც კოლორექტულ კიბოსა და ცხიმიან დიეტას შორის ბიოლოგიურ მექანიზმს ხსნის. სიმსივნის ზრდის სასიგნალო გზაზე ცხიმის გავლენის აღმოჩენამ ახალი წამლების შექმნა შეიძლება უზრუნველყოს. JAK2-STAT3-ის მაბლოკირებელი მიზნობრივი წამლები ეფექტიანი შეიძლება იყოს. კვლევამ ასევე მნიშვნელოვანი ინფორმაცია მოგვცა, როგორ მოქმედებს დიეტის მსგავსი გარემოს ფაქტორები კიბოს ღეროვანი უჯრედების ზრდაზე.

ასეთი სტატიების მკითხველს პირველად კითხვა უჩნდება: „ყველაფერს გვიკრძალავთ, აბა რა ვჭამოთ?“ პირველ რიგში, კვებაში „აკრძალვის“ სიტყვას ვეწინააღმდეგებით. პაციენტებისთვის ძალიან ცოტა საკვები ამიკრძალავს, ისიც ქიმიოთერაპიისას წამლებთან ურთიერთქმედების გამო. ზოგი ცხიმი უფრო ჯანსაღია, მაგრამ ეს მათ ჭარბად მიღებას არ ნიშნავს... ჩვენი მთავარი პრინციპებია ნახშირწყლის, ცხიმისა და ცილის დაბალანსება, მზა/სწრაფი საკვების შეძლებისდაგვარად შემცირება, ზოგადად ნაკლები საკვები და ენერგია, ნაკლები ხორცი, მეტი ბოსტნეულ-ხილი და სწორ კვებასთან აქტიური ცხოვრებისა და ვარჯიშის ინტეგრირება.