კიბოს 4. სტადიაზე პალიატიური მოვლის (მხარდამჭერი მკურნალობის) ადრეული დაწყების მნიშვნელობა და პალიატიური მოვლის თავისებურებები

პალიატიური მოვლა იმ მიდგომათა ერთობლიობაა, რომლებიც კიბოსა და სხვა მძიმე დაავადებებისას დაავადებით გამოწვეული, ცხოვრების გამართულებელი მდგომარეობების გადაწყვეტას ცდილობს. წინა სტატიაში ვისაუბრეთ კიბოს დროს პალიატიური მოვლის მნიშვნელობასა და პაციენტისა და მისი ახლობლებისთვის განკუთვნილ სხვადასხვა პალიატიურ მიდგომაზე. ცნობილია, რომ სამედიცინო დისციპლინის თითოეულ მიდგომას თავისთავად ძალიან ფართო განშტოებები აქვს. ასეა კიბოს პაციენტის პალიატიური მოვლის პროცესიც. პალიატიური მოვლა კიბოს მკვლევართა განსაკუთრებული ყურადღების ერთ-ერთი თემაა. მკვლევრები სტანდარტული ჯანდაცვის ნაცვლად მკურნალობაში პალიატიური მოვლის ადრეულ ინტეგრაციას უსვამენ ხაზს.

2016 წლის დეკემბერში ავტორიტეტულ ონკოლოგიურ ჟურნალ Journal of Clinical Oncology-ში გამოქვეყნებულ კვლევაში, რომელიც 4. სტადიის (მეტასტაზური) ფილტვის კიბოს და საჭმლის მომნელებელი სისტემის კიბოს დიაგნოზის მქონე პაციენტებზე ჩატარდა, აჩვენეს, რომ პალიატიური მოვლის ადრეული დაწყება ცხოვრების ხარისხს აუმჯობესებს და დეპრესიას ამცირებს.

კვლევის დეტალები

კვლევაში ჩართული 350 პაციენტიდან 175-ს ადრეული პალიატიური მოვლის მიდგომა ჩაუტარდა, ხოლო მეორე, 175-პაციენტიან ჯგუფს — ჩვეულებრივი მკურნალობა. ადრეული პალიატიური მოვლის ჯგუფის პაციენტები თვეში სულ მცირე ერთხელ ხვდებოდნენ პალიატიური მოვლის სპეციალისტს. ჩვეულებრივი მკურნალობის ჯგუფის პაციენტები კი სპეციალისტს საკუთარი მოთხოვნით ხვდებოდნენ.

შედეგები

კვლევის ყველა კიბოს პაციენტის შეფასებისას, ადრეული პალიატიური მოვლის ჯგუფში 12. კვირის ბოლოს ცხოვრების ხარისხის ქულა საწყისთან შედარებით გაიზარდა, ჩვეულებრივი მოვლის ჯგუფში კი შემცირდა. აგრეთვე 24. კვირის ბოლოს ჩატარებულ დეპრესიის შეფასებაში ადრეული პალიატიური მოვლის ჯგუფს დეპრესიის უფრო დაბალი ქულები ჰქონდა. ასევე აღმოჩნდა, რომ ადრეული პალიატიური მოვლის მიმღებ პაციენტებს ონკოლოგებთან სიცოცხლის დასასრულის პროცესზე საუბარი უფრო შეეძლოთ.

კვლევის შედეგები ფილტვისა და საჭმლის მომნელებელი სისტემის კიბოს პაციენტებისთვის ცალ-ცალკეც შეაფასეს. ფილტვის კიბოს პაციენტებში 12. და 24. კვირებზე ჩატარებული ცხოვრების ხარისხისა და დეპრესიის შეფასებების შედეგები ადრეული პალიატიური მოვლის ჯგუფში უკეთესი იყო. საჭმლის მომნელებელი სისტემის კიბოს პაციენტებში კი ადრეული პალიატიური და ჩვეულებრივი მოვლის ჯგუფებს შორის ცხოვრების ხარისხისა და დეპრესიის ქულების მნიშვნელოვანი განსხვავება არ გამოვლინდა.

კვლევის შედეგები შეიძლება ასე განვმარტოთ: ახლად დიაგნოსტირებულ პაციენტებში, რომლებსაც სრული განკურნების (კურის) შანსი არ აქვთ, ადრეული პალიატიური მოვლა დადებით შედეგებს იძლევა, თუმცა შედეგები კიბოს ტიპის მიხედვით იცვლება. ამიტომ, თუ ადრეული პალიატიური მიდგომა სხვადასხვა ტიპის კიბოს მქონე პაციენტებისთვის სპეციფიკურად დაიგეგმება, უფრო დადებითი შედეგების მიღება იქნება შესაძლებელი.

ამ კვლევაშიც ვხედავთ ადრეული პალიატიური მოვლის მნიშვნელობას დაავადების მიმდინარეობისას. თუმცა გამოვლინდა კიდევ ერთი ძალიან თვალსაჩინო შედეგი: გვაფიქრებს სხვადასხვა ტიპის კიბოსთვის განსხვავებული პალიატიური მიდგომების გამოყენების აუცილებლობა. კვლავ ვუბრუნდებით აზრს, რომ სამედიცინო დისციპლინის მიდგომებს ფართო განშტოებები აქვს. ასეთ ვითარებაში საჭიროა პალიატიურ მოვლაში განვითარებული და განვითარებისთვის ღია ჯანდაცვის პროფესიონალები. ჩვენს ქვეყანაში ამ სფეროში სპეციალიზაციის მნიშვნელობის გაცნობიერება ყალიბდება.