اهمیت آغاز زودهنگام مراقبت تسکینی، درمان حمایتی، در سرطان مرحله 4 و ظرافت‌های آن

مراقبت تسکینی مجموعه رویکردهای تلاش‌کننده برای رفع وضعیت‌های دشوارکننده زندگی ناشی از سرطان و دیگر بیماری‌های شدید است. در نوشته پیشین، اهمیت مراقبت تسکینی و رویکردهای مختلف برای بیمار و نزدیکان را گفتیم. هر رویکرد پزشکی دامنه گسترده خود را دارد و مراقبت تسکینی سرطان هم چنین است. از موضوعات موردتأکید پژوهشگران است؛ به‌جای خدمات استاندارد، ادغام زودهنگام آن در درمان را بررسی می‌کنند.

در دسامبر 2016 در مجله معتبر انکولوژی بالینی، مطالعه‌ای در مرحله 4 (متاستاتیک) سرطان ریه، و سرطان دستگاه گوارش نشان داد آغاز زودهنگام مراقبت تسکینی کیفیت زندگی را بالا و افسردگی را کم می‌کند.

جزئیات مطالعه

از 350 بیمار، 175 نفر مراقبت تسکینی زودرس و 175 نفر درمان معمول گرفتند. گروه زودرس دست‌کم ماهی یک بار متخصص تسکینی را دید؛ گروه معمول بنا به درخواست خود مراجعه کرد.

نتایج

وقتی همه بیماران سرطانی مطالعه ارزیابی شدند، در گروه مراقبت تسکینی زودهنگام امتیاز کیفیت زندگی در پایان هفته 12 نسبت به آغاز افزایش یافت، اما در گروه مراقبت معمول نسبت به ابتدا کاهش داشت. همچنین در درجه‌بندی افسردگی پایان هفته 24، امتیازهای افسردگی گروه زودهنگام پایین‌تر بودند. علاوه بر این، مشاهده شد بیماران دریافت‌کننده مراقبت تسکینی زودهنگام بیشتر امکان داشت با انکولوژیست خود درباره فرایند پایان زندگی گفت‌وگو کنند.

نتایج برای بیماران سرطان ریه و دستگاه گوارش جداگانه نیز ارزیابی شد. در بیماران ریه، ارزیابی کیفیت زندگی و افسردگی در هفته‌های 12 و 24 در گروه تسکینی زودهنگام بهتر بود. اما در مقایسه بیماران سرطان گوارش، از نظر امتیاز کیفیت زندگی و افسردگی تفاوت معنی‌داری میان مراقبت زودهنگام و معمول یافت نشد.

نتایج را می‌توان چنین تفسیر کرد: در بیماران تازه‌تشخیص‌داده‌شده که فرصت درمان کامل، علاج، ندارند، مراقبت تسکینی زودهنگام نتایج مثبت دارد، اما نتایج بر اساس نوع سرطان متفاوت‌اند. بنابراین اگر این رویکرد برای بیماران دارای انواع جداگانه سرطان به‌صورت اختصاصی برنامه‌ریزی شود، می‌توان نتایج مثبت‌تری به دست آورد.

این مطالعه نیز اهمیت مراقبت زودرس را نشان می‌دهد، اما نتیجه چشمگیر دیگر ضرورت رویکرد متفاوت برای انواع سرطان است. باز به دامنه گسترده پزشکی برمی‌گردیم. متخصص سلامت پیشرفته و آماده پیشرفت در تسکین لازم است. آگاهی اهمیت تخصص این حوزه در کشور ما در حال شکل‌گیری است.