კორონავირუსის სამკურნალოდ მალარიის წამალ ჰიდროქსიქლოროქინზე კამათის დამწყები ფრანგი Dr. Didier Raoult და მისი ისტორია

საგანგებო დრო საგანგებო ზომებს მოითხოვს. ამიტომ კიბოსთან ერთად ჩვენი ცხოვრების ახალ რეალობას, კორონავირუსით გამოწვეულ COVID-19 დაავადებასაც ყველა მხრივ ვიკვლევთ და ვწერთ. მხოლოდ სწორი და მიმდინარე ინფორმაციით შეგვიძლია საჭირო ზომების მიღება და შიშის დაძლევა... COVID-19-ის ერთ-ერთი პირველი თემა, რა თქმა უნდა, მკურნალობაა! სპეციფიკური მკურნალობის არარსებობისას დამხმარე თერაპიასთან ერთად ნაწილობრივ ექსპერიმენტულ მეთოდებს ვიყენებთ. COVID-19-ის მკურნალობის ყველაზე სადავო პრეპარატებს შორისაა მალარიისთვის დიდი ხნის გამოყენებული ჰიდროქსიქლოროქინი (Plaquenil) და მისი უფრო ძველი ფორმა ქლოროქინი. განსაკუთრებით ფრანგი ექიმების გამოყენებამ და მისმა მხურვალე დაცვამ ჰიდროქსიქლოროქინი მსოფლიო ყურადღებაში მოაქცია. წავიკითხოთ, რა ხდება საფრანგეთში პანდემიისას ამ პრეპარატზე, ფრანგი Dr. Christian Lehmann-ის მონათხრობით:

ნაწილი-1

სპილო ოთახში

პანდემიის დღიური სოციალურ იზოლაციამდე ცოტა ხნით ადრე დაიწყო, უკვე 4 კვირაა და ოთახში მყოფ სპილოს ჯერ საფუძვლიანად არ შევხებივარ. ჩვენს სპილოს Didier Raoult ჰქვია. თეთრთმიანი, ხანდაზმული, გარეგნულად პატივსაცემი... პრესაში გარკვეული ხანია პირველი ნომერია, ონლაინსათაურებში მისი სახელი მუდმივად დიდი ასოებითაა; იმედს იძლევა, ამბიციას აჩენს. და Alain Soral-ისა და Alexandre Benalla-ს გავლით Valerie Boyer-დან Donald Trump-მდე მრავალი ცნობილი საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ექსპერტის ყურადღებას იზიდავს!..

ყველაფერი 25 თებერვალს, 2020 წელს მარსელელი მიკრობიოლოგიის პროფესორის ვიდეოს გაზიარებით იწყება: „კორონავირუსი, თამაში დასრულდა!“ (ცოტა ხნის წინ ვიდეოს უფრო თავმდაბალი სათაური დაერქვა: „კორონავირუსის კრიზისი სრულდება?’’).

მოსწავლეთა ჯგუფის წინ მდგომი Didier Raoult კამერასთან მნიშვნელოვან ცნობას აცხადებს: „ჩინელები ახალი წამლის ან ვაქცინის ძიების ნაცვლად ჩემს მიერ რჩეულ რეპოზიციონირებაზე (drug repositioning) მუშაობენ — ცნობილი, არატოქსიკური ძველი წამლების გამოცდაზე. მათ შორის ქლოროქინმა დღიური 500 mg დოზით ეფექტიანობა და შესანიშნავი გამოჯანმრთელება აჩვენა და ყველა კორონავირუსდადებით პაციენტში რეკომენდებული გახდა. შესანიშნავი ამბავია, ალბათ ყველაზე ადვილად სამკურნალო სასუნთქი ინფექცია იქნება.“ ოთახი სიცილით, სიამოვნებითა და შვებით აივსო... მეც მახსოვს, ეს გრძნობები მოკლედ, მაგრამ მთლიანად გავიზიარე. 26 თებერვალი იყო და სხვებივით დაბნეულად ვფიქრობდი, რომ საფრანგეთის იმდროინდელი ჯანდაცვის მინისტრის Agnes Buzyn-ის ნათქვამი უსაფუძვლო იყო და ვირუსი აეროპორტებში რამდენიმე ზომით ჩაივლიდა.

Didier Raoult-ს Point-ის მიმომხილველად ვიცნობდი. მისი რამდენიმე სტატია წავიკითხე; უბრალო ენამ და ტრადიციების დამრღვევმა შეხედულებებმა მომხიბლა, თუმცა მანდარინის სტილის ყალბი, ქედმაღალი პოზაც ზოგჯერ ძლიერ მაღიზიანებდა. თებერვლის ბოლოს ვიდეო სამედიცინო ფორუმებში გავაზიარე და ვთქვი, რომ თუ მისი მტკიცებები სწორია, ამ ჯადოსნური იარაღით (ქლოროქინით) კორონავირუსს იაფად გადავურჩებით. იმავე ნაშუადღევს ორ პაციენტს შორის ვიდეო („თამაში დასრულდა!“) ხელახლა ვნახე. ასეთი მნიშვნელოვანი ამბავი Youtube-ით როგორ უნდა მომსვლოდა? სად იყო ჩვენთვის საშიში პანდემიის ადვილად კონტროლირების მტკიცების საერთაშორისო პრესა, Guardian, Reuters, New York Times-ის სტატიები და ქებული ჩინური კვლევა — რომ უხვად არსებული წამალი საკმარისი იყო? მეორედ ყურებისას მივხვდი, რომ მეც ვცდებოდი. რამდენიმე წლის წინ ანესთეზიაში ნამუშევარ ექიმს, Didier Raoult-ის სიტყვებმა „კარგად ცნობილი წამალი ყოველგვარი ტოქსიკურობის გარეშე“ უცებ შემაჩერა. ქლოროქინი მალარიის პრევენციისთვის ცნობილი ნაერთია, თუმცა ჭარბი დოზისას სასიკვდილო შეუქცევადი გულის ტოქსიკურობითაც კარგადაა ცნობილი. ტოქსიკურობის არარსებობის თქმა სერიოზული შეცდომაა, რადგან მტკიცებულების გარეშე „ჩინელთა“ რეკომენდებული დოზა ნორმის ზუსტად 5-გზისი, ანუ 500 mg იყო.

Twitter-ზე გავრცელებისას ექიმ მეგობრებს შორის ძლიერ შემაშფოთებელი კამათი დაიწყო. მაშინ Didier Raoult-ის წარსულსა თუ მარსელის ინსტიტუტზე არაფერი ვიცოდით: არც Agnes Buzyn-ისა და მისი მეუღლის პარიზული ინტელექტუალური წრის წინააღმდეგობა, არც ინსტიტუტის მიერ INSERM და CNRS (ფრანგული სამეცნიერო აკრედიტაციის უწყებები) აკრედიტაციის ახლახან დაკარგვა და არც 1 თვის წინ კორონავირუსზე განცხადებები — „კორონავირუსი ჩინეთს არასდროს გასცდება, შეშფოთება უსაფუძვლოა, მთელი მსოფლიო 3 ჩინელის სიკვდილის გამო გაგიჟდა!“ და მსგავსი.

ზოგ ჩვენგანს, ზოგად პრაქტიკოსებსა და გადაუდებელი დახმარების ექიმებს, ქლოროქინის ტოქსიკურობა კარგად გვესმოდა და Twitter-ზე მუდმივად მხოლოდ დიდ სიფრთხილეს ვურჩევდით. მეორე დღეს 20-წუთიან ინტერვიუში Didier Raoult მოწინააღმდეგეებს გაუწყრა და თქვა: „ბოროტი ჭორები, ვის ადარდებს! მსოფლიო ნერვულ შეტევაშია, პრეპარატის ეფექტიანობა 100 ადამიანზე აჩვენეს, ზოგი სულელი კი ამბობს, რომ დაუდასტურებელია! ჩინური კორონავირუსის მკურნალობაში ქლოროქინის არგამოყენება სამედიცინო შეცდომა იქნებოდა. ჩემნაირი აფრიკაში ნაცხოვრები ხალხი ყოველდღე იღებს. ცხელ ქვეყნებში წასული ყველა იქ ყოფნისას და დაბრუნებიდან 2 თვის შემდეგაც იყენებდა. მილიარდებმა მიიღეს. ძალიან იაფია. უკიდურესად უსაფრთხო და იაფი წამალია. სწორედ ამიტომაა კარგი ამბავი. ვინც ამ უპირატესობებს გაიგებს, ყველამ უნდა მიმართოს.“ ეს უკვე შეცდომა კი არა, მედიცინის მძიმე ბოროტად გამოყენება იყო! წამლებზე მცირეოდენი წარმოდგენის მქონე ადამიანი ამ სიტყვებს ასე თავისუფლად ვერ გამოიყენებდა!

კარდიოლოგები, ანესთეზიოლოგები, გადაუდებელი, ოჯახის ექიმები, საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის სპეციალისტები — ყველა განგაშზე გადავედით! პირველი გაფრთხილებები რაციონალური და მკაცრი იყო. ქლოროქინის გულის ტოქსიკურობა შევახსენეთ და Raoult-ის დაჟინებულ ალოგიკურ დიდ რისკზე მივუთითეთ. აფრიკაში ხანგრძლივი მოგზაურობისთვის ასტაბლეტიან კოლოფებში გამოწერილი ქლოროქინი მრავალ წამლის კარადაშია. „ყველამ ამ წამალს უნდა მიმართოს“ ამ მტკივნეულ პანდემიაში უკონტროლო თვითმკურნალობის წახალისებასა და სიცოცხლის საფრთხეში ჩაგდებას ნიშნავს. ეს არათანმიმდევრული და საშიში განცხადება ძალიან გვაღელვებს. დაუჯერებელია! წამითაც არ გვინდა ვიფიქროთ, რა შეიძლება გამოეწვია Didier Raoult-ს!

ნაწილი-2

ქლოროქინის შეცდომაში შემყვანი მონაცემები

თებერვლის ბოლოა. პარიზთან ახლოს Oise-ში ახლახან საზღვარგარეთ არნამყოფი ფრანგის სიკვდილს ვიგებთ. ჩინეთის მოვლენებით შეწუხებული ექიმებისთვის წითელი განგაშია. Agnes Buzyn-ის აეროპორტის შეტყობინებების მიუხედავად კორონავირუსი საფრანგეთში მოვიდა. არავინ იცის, როგორ გავრცელდება. პასუხისმგებლების გარდა თითქმის არავინ იცის, საფრანგეთმა ნიღბების მარაგი ასე მოკლედ როგორ ამოწურა. ექიმებმა იცოდნენ, რომ ჯანდაცვა დიდი ხანია მხოლოდ პერსონალის ზურგზე მუშაობდა. ამასობაში ზოგი მომავლის მასშტაბსაც აფასებს.

Didier Raoult-ის განცხადებამ სინთეზური ანტიმალარიული ქლოროქინის საოცარ ეფექტიანობაზე დიდი შვება მოიტანა, თუმცა მრავალი პროფესიონალი მალე უფრო დაეჭვდა: ის არანაირ ტოქსიკურობას (გვერდით მოვლენას) არ აღიარებდა და ფრთხილად გამოსაყენებელ პრეპარატზე სასწრაფო მიმართვას მოუწოდებდა. მის საყრდენ ჩინურ სტატიას რომ მივაგენით, გაოგნებული დავრჩით. სერიოზული შეცდომების გასაგებად სტატისტიკური მეთოდოლოგიის ექსპერტობა საჭირო არ იყო. სტატიაში რიცხვითი მონაცემები არ იყო! არავინ იცოდა, რომელ პაციენტს რა დოზა მისცეს, რა ტიპის პაციენტს რა ჩაუტარდა ან რამდენი გამოჯანმრთელდა. კვლევა „რეცენზირება-peer review“-ს, პროფესიულ შეფასებას არ გასვლია; სინამდვილეში უბრალო განცხადებაზე მეტი არ იყო. ამ ქაოსში თავს ვეუბნებოდით, რომ ასეთი მნიშვნელოვანი ამბის გამო ჩინელებს მსოფლიოს სწრაფი ინფორმირება უნდოდათ. Didier Raoult-ის თავმდაბალი აღწერით „მსოფლიოს საუკეთესო ვირუსოლოგებს“, რომლებსაც რეგულარულად რჩევებს აძლევდა, ამ აღმოჩენის პირველი ნაყოფიც ალბათ ეკუთვნოდათ!..

28 თებერვალს Raoult-მა Youtube-ზე უცნაური ინტერვიუ გამოაქვეყნა: „რატომ უნდა ცდებოდნენ ჩინელები?“ სახელწოდების უცნაური ინტერვიუ. საუბრისას ის ჟურნალისტს აშკარად აწუხებს და სიტყვას მუდმივად აწყვეტინებს. „არა, ეს არ უნდა მკითხო. უნდა მეკითხებოდე…“ ექიმები არაფორმალურ ჯგუფებში ბმულს ვაზიარებთ, ტვიტებშიც ჩანს. თვალებს ვიფშვნეტთ, დაჯერება არ გვინდა. ირონიულად ვურჩევთ, გამოქვეყნებამდე პროფესიულად დაემონტაჟებინა. ერთ საათში ვიდეო ქრება და ნამდვილი ინტერვიუს ილუზიის შემქმნელი უფრო პროფესიული ვერსიით ბრუნდება. Raoult მარსელისკენ მიკროფონების მიმმართველ პრესაში პოზას სწრაფად იცვლის, ვიდეოს რადიკალური ცვლილებების აღიარების გარეშე.

გუშინდელი საოცარი, სასწაულმოქმედი ქლოროქინი დღეს ჯადოსნურად ქრება და ერთ დღეში ნაკლებად გავრცელებული სხვა წამლით, ჰიდროქსიქლოროქინით (Plaquenil) იცვლება. ქიმიური სტრუქტურით ანტიმალარიულებთან ახლოსაა, თუმცა უმთავრესად რევმატოიდული ართრიტისა და ლუპუსის მსგავს რევმატოლოგიურ დაავადებებში გამოიყენება. შესაბამისად, წამლის კარადებში ქლოროქინივით ხშირი მაინც არ არის. რეალური გულის ტოქსიკურობაც ქლოროქინზე ოდნავ ნაკლებია. Raoult ჰიდროქსიქლოროქინს დიდ აღმოჩენად წარმოაჩენს და მოწინააღმდეგეებს ჩვეულებრივად დასცინის: „ჩემი კრიტიკოსი ექიმები არც ჩემს სფეროში სპეციალისტები არიან და არც ჩემთან შეჯიბრების დონეზე.“ Raoult ჯანდაცვის მუშაკებს მკაცრად აკრიტიკებს: მხოლოდ კრიზისში ჩაფლული უწყებების ბრძანებებს ასრულებენ და პასუხისმგებლობის აღებას ვერ ბედავენო. მისი მეამბოხე გალის პოზა და სისტემის ხმამაღალი წინააღმდეგობა მოსწონთ იმედმიცემულებს, სახელმწიფოს არასრული გამჭვირვალობის მცოდნეებს და მასში კლიშე-გმირის დამნახავებს. კლიშე-გმირი, რა თქმა უნდა, დამკვიდრებულ წყობასა და დიდ ფარმაკომპანიებთან მარტო მებრძოლი თეთრი რაინდია, უსულო ჭიანჭველათა ჯარებით გარშემორტყმული მედიცინის მამა ჰიპოკრატე!..

მიკროფონის მიმშვერელთაგან არავინ სვამს ყველა პროფესიონალის კითხვას — რა ხელის სიმარჯვით შეცვალა Didier Raoult-მა სასწაულმოქმედი წამალი მხოლოდ 48 საათში, თან ყველას თვალწინ? ვერავინ როგორ შენიშნა? სოციალურ ქსელებში საკუთარ იმიჯზე ასეთი მზრუნველი კაცი უცებ მიხვდა უკონტროლო წამლის სიკვდილის რისკს და სამართლიან საჯარო მოწოდებებს მოუსმინა?

მეცნიერული აზრისა და მთავრობებისადმი საზოგადოებრივი უნდობლობისა და დიდი ფარმაკომპანიების გავლენაზე არაპროპორციული რწმენების გარემოში, ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაცია განგაშს რეკავს, ყოველდღე პაციენტთა რიცხვი იზრდება და ნამდვილი პანიკა იწყება. Raoult კი Facebook-ის მოწონებებს, ფანებსა და საიტებს ადიდებს. ჩვენთვის იწყება ხანგრძლივი პერიოდი, როცა მცდარ ცნობებს ფაქტებად საჯაროდ აცხადებენ; ამ პროფესორს არასდროს ეყოფა პატიოსნება საქციელის აღიარებისა და გამოსწორებისთვის.

მცირე ინტელექტუალური პატიოსნებაც მოითხოვდა Raoult-ს ეღიარებინა, რომ შუა გზაში ცხენი შეცვალა, მოწინააღმდეგეები თავიდანვე მართლები იყვნენ... (ქლოროქინი თვითმკვლელობებში ხშირად გამოიყენება). უკან არდახევის გამო მედიის ყველა მონაპოვარს ინარჩუნებს. მარსელელი ბრძენის მხარდამჭერებიც კვლავ მოწმობენ: მათი ძმები, დები, ბიძები, პარიკმახერის სიმამრი რვა წელია აფრიკაში პროფესორის წამალს (რომელს?) იღებენ უპრობლემოდ; ეს ნამდვილი მტკიცებულებაა, რომ მოწინააღმდეგეები მხოლოდ შურიანები არიან ან, უარესი, მათ „ლობები“ უჭერს მხარს…

და დაუღალავად ვიმეორებთ ძირითად ჭეშმარიტებებს:

• დიახ, ქლოროქინი მრავალი წელია არსებობს,
• დიახ, ფართოდ გამოიყენება,
• მაგრამ სხვა მიზნით — მალარიის პრევენციისთვის,
• და 5-დან 10-ჯერ მცირე დოზებით,
• ჭარბი დოზით კი გულის გაჩერებას იწვევს,
• და არც ერთი ვირუსის წინააღმდეგ ადრე ეფექტიანი არ ყოფილა,
• და ყოველივე ეს ჰიდროქსიქლოროქინსაც ეხება.

სინამდვილეში პირიქით!..

მეცნიერული მეთოდის დამცველთა მოთმინებით გამეორებული აზრი საერთო რწმენას იმდენად ეწინააღმდეგება, რომ თითქმის არ ისმის; ისინი შეშფოთებულ და დაბნეულ ადამიანებს უხსნიან, რომლებმაც ნდობა და მომავლის იმედი ერთ ადამიანს და მის უმნიშვნელო მტკიცებებს მიაბარეს...

დაკავშირებული თემა 

მალარიის წამალმა Plaquenil-მა COVID-19-ის ადამიანთა კლინიკურ კვლევაში უპირატესობა ვერ აჩვენა და მეტი გვერდითი მოვლენა გამოიწვია!

ყველა ჩვენი სტატია კორონავირუსზე

გარე შინაარსის სანახავად მართეთ პარამეტრები

გარე შინაარსის სანახავად მართეთ პარამეტრები