8 Mart Beynəlxalq Qadınlar Günü – Xərçəng yaşamış 6 qadının ilhamverici hekayəsi

Bütün qadınlar zəhmətkeşdir...

Beynəlxalq Zəhmətkeş Qadınlar Günü hər il 8 Martda qeyd olunur. Bu gün qadınların iqtisadi, siyasi və sosial uğurlarına toxunan, ayrı-seçkiliyə diqqət çəkən qlobal günə çevrilmişdir. İlhamverici mövzusu ilə 8 Mart Qadınlar Günü bütün qadınların hər baxımdan irəliləməsini və hüquqlarını müdafiə etməsini dəstəkləyir.

Utanırıq: Qadına qarşı zorakılıq azalmır, artır

Qadına qarşı zorakılıq, Birləşmiş Millətlər Baş Assambleyasının 1993 ilində qəbul etdiyi Qadınlara Qarşı Zorakılığın Aradan Qaldırılması Bəyannaməsinin birinci maddəsinə görə; İctimai və şəxsi sahədə baş verən, qadınların fiziki, cinsi, emosional zərər görməsi ilə nəticələnən və ya nəticələnə bilən hər cür cins əsaslı zorakılıq əməli və ya onun ediləcəyi barədə təhdid, məcburetmə və azadlığın özbaşına məhdudlaşdırılmasıdır. Eyni bəyannamənin ikinci maddəsi bu tərifin ailədə və yaxın mühitdə baş verən fiziki, cinsi və psixoloji zorakılığı da əhatə edən, lakin bununla məhdudlaşmayan şəkildə şərh edilməli olduğunu bildirir.

Qadına qarşı zorakılıq qadınlara yalnız qadın olduqları üçün tətbiq edilən, cins bərabərliyinin təmin edilməməsindən qaynaqlanan və onların insan hüquqlarını pozan əməllərdir. Bu pozuntular inkişaf edən ölkələrdə daha çox görülsə də, qadınlar dünyanın bütün ölkələrində fiziki və psixoloji zorakılıq təhlükəsi altında yaşayırlar.

"Daha əmin və daha düzgün gedəcəyimiz yol vardır; Böyük Türk Qadınını işimizə ortaq etməkdir."

Mustafa Kemal ATATÜRK

Qadına qarşı zorakılığa bu kədərli vurğudan sonra 8 Mart Beynəlxalq Qadınlar Günü münasibətilə xərçəng yaşamış 6 qadının ilhamverici hekayəsinin kiçik, lakin çox dəyərli təfərrüatlarını paylaşmaq istəyirik.

*

Nilüfer

Süd vəzi xərçənginə tutulub müalicə ilə sağlam həyatına davam edən milyonlarla qadından biridir. Diaqnoz prosesində ultrasəs və mammoqrafiya testlərindən sonra hiss etdiklərini öz cümlələri ilə çatdırsaq;

"Həkimlər bunu araşdırmağa başlayanda bir qədər diksindim və ruhdan düşdüm. Bir dəfə o gün ağladım, qızım ağlıma gəldi, o hələ çox kiçikdir düşündüm, insan o an çox duyğulanır. Tam diaqnoz üçün iynə biopsiyası etmək lazım olduğunu deyəndə qorxdum. Sonra görüş günü getdim və yerli anesteziya ilə əməliyyata girdim. Heç ağrı hiss etmədim, sakit olmağa çalışdım. Amma maraqlısı o idi ki, patologiyanın nəticəsində də dəqiq bir şey çıxmadı. Bu dəfə adını xatırlamadığım daha geniş üsulla yenidən həmin nahiyədən biopsiya etdilər. Bu, bir qədər çətin müayinə idi, lakin heç ağrı yox idi. Bu testdən sonra, heç unutmuram, bayram günü idi; süd kanalında çox erkən mərhələ xərçəng olduğu deyildi. 25 Oktyabrda əməliyyat olundum və süd vəzim götürüldü. Heç unutmayacağım tarixdir. Mən yalnız əməliyyatdan çox qorxurdum. Süd vəzimin alınması məni kədərləndirmədi. Axı orada canlı bomba ilə gəzə bilməzdim. Süd kanalından kənarda da süd vəzi toxumasında 3 nöqtədə kiçik şişlər vardı. Xərçəngim çox aqressiv növ olduğundan, şişlər çox kiçik olsa da, süd vəzi xərçəngi kimyaterapiyası qaçılmaz oldu."

"Mümkün qədər evə qapandım. Parik taxmaqdan xoşlanmadım. Pariksiz də çölə çıxmaq istəmədim. Hər şeyi qəbul etdim və təşvişə düşmədim."

"Xahiş edirəm xəstəliyinizə sahib çıxın, araşdırın, həkimlərinizlə hər şeyi danışıb bütün təfərrüatları öyrənməyə çalışın və bunu dramatik hala gətirməyin. Narahat olmayın, kimyaterapiyanın mənfi təsirləri müalicə bitən andan sürətlə itir, tökülən saçlarınıza isə heç üzülməyin, inanın əvvəlkindən daha gur çıxırlar." deyir Nilüfer.

• Əlaqəli mövzu: Süd vəzi xərçənginin əlamətləri və müalicəsi – suallarla DİAQNOZ YOLÇULUĞU

*

DEFNE SAMYELİ

Uşaqlıq boynu (serviks) xərçənginin başlanğıcında olduğunu skrininqlə fərq etmişdir.

Defne Samyeli özünü bu cümlələrlə ifadə edir: "Bütün qorxularımın boş olduğunu yaşadıqca öyrəndim. Nəticədə patologiya hesabatı hadisənin çox əvvəlində müdaxilə etdiyimizi göstərdi. Bu mövzuda konfranslar verdim və Türkiyədə yaxma testi partlayışı yaşandı. Çox qadın yoxlanıldı. Boşuna “Şər görünən şeylərin altında xeyir vardır” deməyiblər."

*

LOCKEY MAISONNEUVE

2006 ilində süd vəzi xərçəngi ilə tanış olmuş, kimyaterapiya, ikitərəfli mastektomiya (süd vəzisinin əməliyyatla götürülməsi) və şüa müalicələri almışdır.

İctimai çıxışlarında yaşadığı prosesi paylaşaraq “Özünüzə qarşı həmişə nəzakətli və mərhəmətli olun” vurğusunu etmişdir.

*

YILDIZ TİLBE

Uşaqlıq xərçəngi müalicəsini belə danışır: "Bunu ailəmdən başqa heç kimə demədim. Şükür ki, əvvəl uşağım olmuşdu. Yoxsa bu hal məni yıprada bilərdi. Xəstəliyim zamanı böyük eşq yaşadım, çox aşiq idim. Yalnız onu düşünürdüm. Daim ağlımda idi. İnsanın dərdi olanda bu, bədənində problem kimi çıxa bilir. Xəstələnəndən sonra onu tam unutdum. İndi hər şeyi o qədər dərd etməyə dəymədiyini, lazımsız şeylərə üzülməməli olduğumu öyrəndim."

*

SAMIA AL-AMOUDI

Özü də həkim olan SAMIA AL-AMOUDI süd vəzi xərçəngi müalicəsi almış və dünyanın hər yerində qadınları xəstəliyi barədə məlumatlandıraraq müntəzəm xərçəng skrininqləri etdirməyə təşviq etmişdir. Aprel 2006 tarixində ona süd vəzi xərçəngi diaqnozu qoyulmuş və Səudiyyə Ərəbistanında maarifləndirmə kampaniyasına öncüllük etməyə qərar vermişdir. Yaxın Şərqdə tək ana kimi göstərdiyi cəsarət çoxsaylı qadının xəstəlik barədə düşüncə tərzini dəyişməsinə ilham vermişdir.

*

ANGELINA JOLIE

ANGELINA JOLIE xərçəng olmayan, lakin süd vəzi xərçəngi deyiləndə ilk ağla gələn adlardandır. Angelina Jolie 2013 ilində hər iki süd vəzisini, 2015 ilinin əvvəlində də yumurtalıqlarını çıxartdırdı. Çünki genetik testində BRCA1 genində mutasiya aşkar edilmişdi və bu, gələcəkdə % 87 süd vəzi xərçəngi və % 50 yumurtalıq xərçəngi olacağı demək idi. Bəs niyə irsi xərçəng genetik testi etdirmişdi? Çünki anası 56 yaşında yumurtalıq xərçəngindən həyatını itirmişdi və Angelina Jolie yumurtalıq və süd vəzi xərçənglərinin bir hissəsinin irsi ola biləcəyini öyrənmişdi.

• Əlaqəli mövzu: İrsi süd vəzi xərçəngi üçün kimlər genetik test etdirməlidir?

New York Timesda nəşr edilmiş məqalədə keçirdiyi əməliyyatı izah edən Angelina Jolie anasının 10 il yumurtalıq xərçəngi müalicəsi aldığını oxucularla paylaşdı. Jolie, "Anam nəvələrini qucağına alacaq qədər yaşadı. Amma mənim uşaqlarım nənələrinin nə qədər mehriban və yaxşı insan olduğunu bilmək şansına heç vaxt sahib olmayacaqlar" dedi. Lakin məlumatlılığı sayəsində Angelina Jolie öz nəvələrinə bu şansı vermiş ola bilər.

*

AMELIE BEYRIES

AMELIE BEYRIES, 2 dəfə xərçənglə qarşılaşmış və müalicə prosesində tanınmış müğənniyə çevrilmişdir. Lakin 2007 ilində 28 yaşında ilk dəfə süd vəzi xərçəngi diaqnozu alanda həyatının əlindən sürüşüb getdiyini hiss etmişdi. Kanada doğumlu pop müğənnisi və söz yazarı Beyries 2017 tarixində çıxardığı Landing albomu ilə çox danışıldı və baş rolda Will Smithin oynadığı Ümidini itirmə - The Pursuit of Happyness filminin musiqisi ən tanınmış mahnısı oldu. Lakin onun müğənniliyə və söz yazarlığına uzanan çox fərqli hekayəsi vardır.

"Məni 10 il əvvəl tanısaydınız, heç ağlamayan biri idim” deyir, xərçəng müalicələrini danışarkən göz yaşlarını kənara ataraq. "Xəstələnməzdən əvvəl çox nəzarətçi insan idim" deyə əlavə edir.

İlk müalicə ilə hər şeyin bitdiyini düşünmüş, dağ evinə köçərək sanki özünü qorumağa almışdı, lakin işlər gözlədiyi kimi getmədi və xərçəngi təkrarlandı. Bütün inamını itirdiyi bu çox qaranlıq depressiya dövründə Beyries pianosuna qapanıb “Yalnız” mahnısını yazdı.

Beyries israrla heç kimin yazılarını dinləməməli olduğunu düşünürdü, lakin dostları onu razı saldı və müğənnilik macərası başladı. Gələcək planları soruşulduqda gələcəkdən danışmağın çətin olduğunu, ikinci albom üçün mahnı yazdığını, lakin çox irəlini düşünməyi sevmədiyini deyir. Təxminən 1 illik xəstəliksiz dövrə (remissiyaya) baxmayaraq, uzunmüddətli planların onun üçün olmadığını əvvəllər öyrənmişdi.

"Fikrimdə yalnız hazırda baş verənlərə fokuslanmağa çalışıram" deyir.

Bütün dünya Beyriesi baş rolda Will Smithin oynadığı Ümidini itirmə - The Pursuit of Happyness filminin musiqisi ilə tanımışdı.

*

İlk növbədə anam, həyat yoldaşım və qızım olmaqla bütün qadın xəstələrimizin, xəstə yaxınlarımızın və komandamızın böyük hissəsini təşkil edən zəhmətkeş qadın dostlarımızın 8 Mart Beynəlxalq Qadınlar Gününü təbrik edirəm.