İmmun trombositopenik purpura (ITP) üçün fostamatinib FDA təsdiqi aldı

17 aprel 2018-ci ildə Amerika Qida və Dərman İdarəsi FDA, xroniki immun trombositopeniyası (ITP) olan yetkin xəstələrdə trombositopeniyanın müalicəsi üçün fostamatinib dinatrium heksahidrat tabletlərini (ticarət adı Tavalisse) təsdiqlədi.

İmmun trombositopeniya (ITP), sümük iliyi normal olmasına baxmayaraq trombosit sayının aşağı olması (trombositopeniya) kimi müəyyənləşdirilən trombositopenik purpura (səpgi) növüdür. Trombositopeniyaya səbəb olacaq digər amillər də yoxdur. Xarakterik purpurik səpgiyə və qanaxmaya meylin artmasına səbəb olur. Uşaqlarda kəskin, yetkinlərdə isə xroniki vəziyyət kimi iki ayrı klinik sindrom şəklində özünü göstərir. Kəskin forma adətən infeksiyadan sonra yaranır və iki ay ərzində öz-özünə sona çatır. Xroniki immun trombositopeniya, yəni yetkinlərdə rast gəlinən forma altı aydan uzun sürən və müəyyən səbəbi bilinməyən trombositopeniyadır.

Təsdiq əvvəlki müalicələrə (kortikosteroidlər, immunoqlobulinlər, splenektomiya və/və ya trombopoetin reseptoru aqonisti) qeyri-kafi cavab verən davamlı və ya xroniki ITP-si olan ümumilikdə 150 xəstənin iştirak etdiyi iki oxşar, ikiqat kor, plasebo nəzarətli FIT-1 (NCT02076399) və FIT-2 (NCT02076412) adlı klinik tədqiqatlara əsaslanmışdır. Xəstələr 24 həftə ərzində fostamatinib (gündə iki dəfə 100 mg) və ya plasebo almaq üçün randomizə (2:1) edildi (tədqiqatda doza bir aydan sonra gündə iki dəfə oral yolla 150 mg-a qədər artırıla bilmişdir).

Fostamatinibin effektivliyi sabit trombosit cavabına əsaslanmışdır (14 ilə 24 həftə arasındakı 6 müayinədən ən azı 4-ündə ən azı 50 x109/L). FIT-1-də plasebo alan xəstələrin heç birində sabit xəstəlik müşahidə edilmədiyi halda [%0-da (n=0)], fostamatinib alan xəstələrin %18-ində (n = 9) sabit trombosit cavabı görülmüşdür (p=0.03). FIT-2-də isə fostamatinib alan xəstələrin %16-sında (n=8) və plasebo alan xəstələrin %4-ündə (n=1) sabit trombosit cavabı görülmüşdür (p=0.26). Uzadılmış FIT-3 (NCT 02077192) tədqiqatında fostamatinibə yeni başlayan xəstələrin %23-ündə (n= 10) sabit cavab müşahidə edilmişdir. FIT-1, FIT-2 tədqiqatları və uzadılmış FIT-3 tədqiqatlarının hamısında uzunmüddətli trombosit cavabları görülmüşdür.

Fostamatiniblə müalicə edilən xəstələrin ən azı %5-ində ən çox rast gəlinən yan təsirlər ishal, yüksək qan təzyiqi, ürəkbulanma, başgicəllənmə, qaraciyər funksiyası testlərinin pozulması (ALT/AST artması), tənəffüs yolu infeksiyası, səpgi, qarın ağrısı, yorğunluq, döş qəfəsində ağrı və ağ qan hüceyrələrinin azalmasıdır. ITP üzrə ikiqat kor tədqiqatlarda fosfinmatinib alan xəstələrdə müşahidə edilən (%1) ciddi yan təsirlər qızdırmalı neytropeniya, ishal, tənəffüs yolu infeksiyası və hipertenziv krizdir.

Tövsiyə edilən fostamatinib başlanğıc dozası gündə iki dəfə oral olaraq 100 mg-dır. Bir aydan sonra trombosit sayı ən azı 50x109/L-ə yüksəlməyibsə, doza gündə iki dəfə 150 mg-a qaldırıla bilər.