آیا درمان سرطان الهام‌بخش نوشته‌های درخشان می‌شود؟
در این مقاله
متخصصان سرطان به دلیل روند بیماری و مرگ‌هایی که شاهدشان هستند، با دشواری‌های عاطفی ویژه‌ای روبه‌رو می‌شوند که شاید در میان تخصص‌های دیگر بی‌مانند باشد. «ما پشت سر هم شاهد تراژدی هستیم. و سپس برای دیدن بیمار بعدی می‌رویم.» دکتر بیل ایلی از دانشگاه اموری در آتلانتای جورجیا زمانی وضعیت را این‌گونه خلاصه کرده بود.
دکتر ریاض شاه از مرکز سرطان کنت در انگلستان سال گذشته در توییتی نوشت که این وضعیت منحصربه‌فرد، نیاز به ارتباط ایجاد می‌کند. «سرطان‌شناسی چیز عجیبی است. هر روز با رنج انسان‌ها روبه‌رو می‌شویم، اگر نگوییم هر ساعت. افراد بسیار کمی می‌فهمند چه می‌کنیم و افراد کمتری آن را انجام می‌دهند. آدم‌های زیادی نداریم که بتوانیم با آن‌ها حرف بزنیم.»
فقط نمی‌خوانند، بلکه می‌نویسند...
اما متخصصان سرطان تنها به خواندن و گفت‌وگو بسنده نمی‌کنند؛ می‌نویسند نیز، و اغلب برای یکدیگر. برخی از آن‌ها باور دارند که زندگی کاری نامعمولشان گاه می‌تواند نوشته‌هایی دگرگون‌کننده و حتی درخشان پدید آورد؛ چه کتابی پرفروش باشد و چه «جستاری روایی» که در مجله‌ای پزشکی منتشر می‌شود.
دکتر جنیفر لیست از کلینیک مراقبت سرطان و خون‌شناسی پراویدنس در سی‌ساید، در منطقه روستایی اورگن، که درباره پزشک مراقب بیماران سرطانی بودن نیز وبلاگ می‌نویسد، می‌گوید: «از آنجا که هر روز با زندگی و مرگ دست‌وپنجه نرم می‌کنیم، سرانجام به روزنه‌ای نیاز داریم تا این کشمکش را به اشتراک بگذاریم.»
کاترین هیچکاک، نویسنده و متخصص پرتودرمانی سرطان در دانشگاه فلوریدا در گینزویل، می‌گوید: «قطعاً فکر می‌کنم سرطان‌شناسی نوشته‌های درخشانی پدید می‌آورد». او اضافه می‌کند که این کار «بازی با مخاطرات بزرگ» است که چیزهای غیرضروری زندگی را کنار می‌زند.
البته پزشکان دیگر تخصص‌ها نیز با دشواری‌های عاطفی روبه‌رو می‌شوند و تجربه‌های خود را می‌نویسند.
دکتر لیدیا شاپیرا، که در دانشگاه استنفورد در پالو آلتوی کالیفرنیا کار می‌کند و سردبیر بخش جستار مجله Journal of Clinical Oncology (JCO) با نام Art of Oncology است، می‌گوید: «این تصور را ندارم که تنها سرطان‌شناسی است که نوشته‌های درخشانِ متخصصان سلامت را پدید می‌آورد». او می‌گوید: «اما فکر می‌کنم سرطان‌شناسی ما را به فضایی بسیار نزدیک به بیماران و به دلیل دغدغه‌های وجودی، به تماس نزدیک با آنان می‌کشاند.»
دکتر پریتی مالانی، متخصص سالمندان در دانشگاه میشیگان در ان‌آربر (و همچنین سردبیر JAMA)، می‌گوید سرطان‌شناسی سهم مهمی در مطالب ارسالی به ستون هفتگی داستان‌های پزشکی JAMA، یعنی A Piece of My Mindدارد. این ستون که اکنون در سال 41. خود است، همه تخصص‌ها و پزشکی عمومی را پوشش می‌دهد.
مالانی می‌گوید: «در نهایت، آنچه همه ما در کار روزمره خود می‌کوشیم انجام دهیم، داستان‌هایی برخاسته از تلاش هر تخصص برای آمیختن پزشکی با انسانیت است»
یک مضمون مشترک
شاپیرا پس از 20 سال داوری که به آغاز مجموعه ستون‌ها برمی‌گردد، در 5 سال گذشته سردبیر Art of Oncologyبوده است.
شاپیرا توضیح می‌دهد که داستان‌گویی در JCOاز جستارهایی درباره موضوعات نوظهوری مانند طب تسکینی و آموزش پزشکی رشد کرده و سرانجام بیشتر به زندگی درونی متخصص سرطان و، در بسیاری از موارد، بزرگداشت زندگی یک بیمار مشخص تبدیل شده است.
»پیام این است که نویسندگان برای بیمارانی که درمان می‌کنند احترام بسیار عمیقی قائل‌اند.»
شاپیرا می‌گوید در بازنمایی پزشکان در رسانه‌ها، به‌ویژه تلویزیون، «این بخش کاملاً نادیده مانده است»
هیچکاک از فلوریدا در JCO، در مقاله‌ای که ماه گذشته با عنوان «بند انگشتان» (به معنی مفصل انگشت) منتشر شد، چنین احترامی را نسبت به یک بیمار سرطانی نشان می‌دهد.
2 جمله آغازین نویسنده چشمگیر است: «صلیب‌های شکسته روی بند انگشتانش مدام حواسم را می‌ربودند. سعی می‌کردم نگاه نکنم، اما هر بار برای تأکید بر حرف‌هایش اشاره‌ای می‌کرد، نگاهم به آنجا برمی‌گشت.»
پس از حدود 1600 واژه پرکشش، غافلگیری‌ای آشکار می‌شود که ده‌ها خواننده JCO حتی از دوردست‌های استرالیا آن را ستوده‌اند و یادداشت‌های تشکر خود را برای این متخصص پرتودرمانی سرطان ایمیل کرده‌اند.
بسیاری از خوانندگان به هیچکاک گفتند این مقاله، که در آن هم او و هم بیمار پس از خطر کردن پیروز شده‌اند، با نوشته‌های متداول سرطان‌شناسی از جنس «از این بیمار مراقبت می‌کردم و وضعیتش مرا بسیار غمگین کرد.» تفاوت دارد.
مالانی، که سالانه حدود 2000 داستان را برای 48 نوبت انتشار بررسی می‌کند، می‌گوید در JAMAبرای Piece of My Mind هیچ موضوعی آن‌قدر معمولی نیست که نتوان درباره‌اش مقاله نوشت. او مشاهده می‌کند که این بخش یکی از پرخواننده‌ترین بخش‌های مجله است و نویسندگانش معمولاً در پاسخ هزاران ایمیل دریافت می‌کنند.
مالانی که پیش از دانشکده پزشکی خبرنگار روزنامه بود و کارشناسی ارشد روزنامه‌نگاری داشت، می‌گوید از کلیدهای داستان‌گویی درخشان در پزشکی، نگاهی تازه، نوشتاری باکیفیت و لایه‌ای عاطفی است.
مالانی می‌گوید: «اغلب نوشته‌ای را انتخاب می‌کنم که مرا به گریه می‌اندازد»، او اذعان می‌کند. «بسیاری از داستان‌ها درباره بیماران هستند و بیشترشان دشوار و اندوه‌بارند.» او با این سخن نظر شاپیرا را تکرار می‌کند.
با این حال، می‌گوید نویسندگانی که برای نخستین بار می‌نویسند معمولاً داستان‌های معمولی می‌فرستند. برای مثال، A Piece of My Mindبارها مطالبی دریافت کرده است که موضوع روز آن‌ها داستان‌های دانشجویان پزشکی با عنوان «چرا از آموزش آنلاین پزشکی متنفرم» است.
مالانی همچنین اشاره می‌کند که نوشته‌های مربوط به سرطان در 40 تا 50 سال گذشته دگرگونی بزرگی داشته‌اند. «سرطان از موضوع انگ‌زنی (برچسب زدن و نشان‌دار کردن فرد به دلیل داشتن بیماری مشخص)، که باعث می‌شد کسی درباره آن ننویسد، به چیزی تبدیل شد که به شکل‌گیری اجتماع کمک می‌کند»، او چنین مشاهده می‌کند.
مجله‌ها به جذابیت روایت‌هایی که اجتماع می‌سازند پی برده‌اند. JCOعلاوه بر آن، JAMA Oncology (Cancer Care Chronicles) و The Lancet Oncology (Perspectives) و دیگر مجله‌های سرطان نیز بخش‌هایی برای داستان‌گویی یا نوشته‌های سردبیری غیرسنتی (یعنی غیرمبتنی بر داده) دارند.
JCOو ستون Art of Oncology آن سال گذشته در وب‌سایت ASCO Post بسیار محبوب توصیف شد و بازیگران حرفه‌ای پیشکسوت هالیوود، مانند سوزان سالیوان و جوبث ویلیامز، داوطلبانه آن را به پادکست تبدیل کردند.
داستان‌ها می‌توانند الهام‌بخش تغییر باشند
سرطان در سال‌های اخیر موضوع کتاب‌هایی مانند «وقتی نفس هوا می‌شود» و «فروکش رادیکال» نوشته افراد غیرپزشک و پزشکان بوده است؛ کتاب‌هایی که در میان پرفروش‌ها قرار گرفته‌اند .
اما شاید چشمگیرتر آن باشد که کتاب برنده جایزه پولیتزر درباره تاریخ درمان سرطان، امپراتور همه بیماری‌ها، از طبابت روزمره سرطان‌شناسی زاده شده است (کتاب دیگر نویسنده: ژن: داستانی بسیار شخصی – خلاصه کتاب یک متخصص سرطان)
دکتر سید موکرجی، متخصص سرطان در دانشگاه کلمبیا در نیویورک، در مصاحبه با اریک توپول، سردبیر Medscape، توضیح داد که ایده کتاب چگونه به ذهنش رسید.
موکرجی گفت: «من دانشگاهی بودم». او گفت: «یک بیمار سرطانی پرسشی بسیار ساده از من پرسید. گفت: «می‌خواهم ادامه بدهم، اما باید بدانم با چه چیزی می‌جنگم». شگفت‌زده شدم که سرطان، یکی از بزرگ‌ترین خانواده‌های بیماری در تاریخ ما، پیشینه‌ای فکری نداشته باشد. به همین دلیل خودم به دنبالش رفتم و کوشیدم آن را پیدا کنم و وقتی پیدا نکردم، تصمیم گرفتم خودم بنویسم.» (وقتی من نیز سفر وب‌سایت شخصی‌ام، drozdogan.com ، را آغاز کردم، دقیقاً همین هدف را داشتم).
موکرجی به داشتن استعداد آمیختن علم با داستان‌گویی شهرت فراوان دارد.
JCOو شاپیرا از آن می‌گوید: «ما اهمیت داستان‌گویی را در تراژدی‌های زندگی خود نادیده می‌گیریم». او می‌گوید: «داستان‌ها می‌توانند الهام‌بخش تغییر باشند.»
JAMAو مالانی از آن نیز موافق است. او به مقاله‌ای از دکتر جسیکا کولبرن از دانشگاه جانز هاپکینز در بالتیمور مریلند اشاره می‌کند. کولبرن به‌عنوان مادر دختری 8 ساله که از سردرد شکایت دارد می‌نویسد و کمی بعد برای دخترش ام‌آر‌آی انجام می‌شود که تومور مغزی او را آشکار می‌کند.
مالانی می‌گوید تأثیر ماندگار مقاله، قدردانی مادر از مهربانی کارشناس تصویربرداری و نورورادیولوژیست با او و کودک ترسیده‌اش است. «وقتی چنین چیزی می‌خوانید، به خود می‌گویید: «مهربان‌تر خواهم بود».»
برای نمونه‌ای زیبا و تازه از این نوشته‌ها می‌توان به یادگیری چگونه مردن – درس‌هایی از مراسم بیداری ایرلندی اشاره کرد.
لیست پس از حدود یک دهه کار در سرطان‌شناسی و استقرار در زندگی‌ای وقف خدمت به بیماران مناطق روستایی و ساحلی، نوشتن را آغاز کرد. «ترکیبی از دشواری‌های شخصی و حرفه‌ای سرانجام مرا به رویارویی با پرسشی بزرگ‌تر رساند: امید چیست؟ نیاز درونی شدیدی به نوشتن درباره آن تمام وجودم را گرفته بود»، او می‌گوید. سرانجام در نخستین نوشته منتشرشده‌اش با عنوان «تمرین امید»، لیست دریافت که بیماران بودند که این را به او آموخته‌اند.
لیست هنگام نوشتن، زندگی و سرطان‌شناسی را به‌طور گسترده می‌کاود. این شاید نقطه مقابل بیشتر ادبیات پزشکی باشد؛ نوشته‌هایی که معمولاً توضیحی حساب‌شده برای بیان یک نتیجه‌اند.
او می‌گوید: «جهتی که نوشتن مرا به آن می‌برد همیشه شگفت‌زده‌ام می‌کند. جایی که در پایان به آن می‌رسم، هرگز جایی نیست که ذهن آگاه من بتواند پیش‌بینی کند.»
منابع
آیا این مقاله برای شما مفید بود؟
بازخورد شما به بهبود محتوای ما کمک می‌کند.
نظرهای خوانندگان
نظر خود را بنویسید
نام و دیدگاه شما فقط پس از تأیید مدیر منتشر می‌شود. نشانی ایمیل شما هرگز به بازدیدکنندگان نمایش داده نمی‌شود.
اولین نظر را شما بنویسید.