چرا هنگام درمان سرطان باید از غذاهایی مانند گریپ‌فروت و انار پرهیز کرد؟
در این مقاله
مواد موجود در برخی غذاها و محصولات طب جایگزین ممکن است با داروی سرطانتان تداخل کنند و موجب عوارض جانبی درمان یا کاهش اثربخشی دارو شوند. گریپ‌فروت غذایی است که تقریباً همه از تداخلش با داروهای سرطان خبر دارند. اما آیا فقط گریپ‌فروت با داروهای شیمی‌درمانی تداخل می‌کند؟ آیا غذا یا محصول دیگری هست که بر درمان اثر بگذارد و این محصولات چگونه بر درمانتان اثر می‌گذارند؟
همه داروها، از جمله داروهای سرطان، برای اثر کردن باید پس از ورود به بدن در روده تجزیه و جذب شوند (جذب)، با خون در بدن پخش و متابولیزه شوند. سپس نیز باید از بدن دفع شوند. وقتی دارو را به شکل قرص، کپسول یا مایع از دهان می‌گیرید، این فرایند با تجزیه و جذب در روده شروع و با متابولیزه شدن ادامه می‌یابد. در واقع همین موضوع درباره غذاها نیز صدق می‌کند؛ یعنی پس از خوردن، در روده تجزیه و هضم می‌شوند و با جذب وارد خون می‌شوند. مواد غذایی واردشده به خون ابتدا به کبد می‌روند و متابولیسم آن‌ها ادامه پیدا می‌کند.
بخشی از مواد واردشده به بدن در ساختار ما جای می‌گیرند، بخشی ذخیره می‌شوند (برای مثال به‌صورت چربی) و بخشی دفع می‌شوند. مفهوم متابولیزه شدن دارو به تبدیل زیستی آن دارو اشاره دارد و این فرایند، زیست‌تبدیل نیز نامیده می‌شود. این متابولیسم در کبد، کلیه‌ها، روده، پوست و ریه با سیستم‌های آنزیمی گوناگون رخ می‌دهد. مهم‌ترین آن‌ها آنزیم‌های CYP3A هستند.
آنزیم‌های CYP3A چیستند؟
می‌دانیم گروهی از مواد بدن به نام آنزیم‌های سیتوکروم P (CYP) بخشی از فرایند جذب در روده و متابولیسم در سایر اندام‌ها هستند.
آنزیم‌های CYP بسیاری وجود دارند که گروهی به نام CYP3A نیز میان آن‌هاست. این گروه آنزیم‌های موسوم به CYP3A4 و CYP3A5 را در بر می‌گیرد. آن‌ها برای چگونگی جذب دارو از روده اهمیت دارند.
برخی غذاها و داروها بر CYP3A اثر می‌گذارند. این آنزیم‌ها می‌توانند مقدار داروی سرطان جذب‌شده را تغییر دهند و دارو را قوی‌تر یا ضعیف‌تر کنند.
غذاهایی که هنگام درمان سرطان باید از آن‌ها دوری کرد
گریپ‌فروت یکی از رایج‌ترین مواد غذایی است که باید از آن پرهیز کرد؛ در گریپ‌فروت ماده‌ای وجود دارد که CYP3A را مسدود (مهار) می‌کند. اما این ماده با غلظت‌های گوناگون در میوه‌های دیگر نیز وجود دارد.
- گریپ‌فروت و آب آن
- پرتقال خونی
- انار
- میوه ستاره‌ای (کارامبولا)
هنگام درمان سرطان باید از مصرف منظم این میوه‌ها، به‌ویژه آب‌گیری و نوشیدن آبشان، پرهیز کرد. اما بیماری که از این موضوع خبر نداشته و آن‌ها را خورده است نباید احساس کند خطای بسیار بزرگی کرده است. اگر خیلی هوس کردید، خوردن یک برش گریپ‌فروت یا 1 قاشق انار اشکالی ندارد، اما نباید به مقدارهای معمول مصرف برسید.
داروها
انواع داروهای متفاوت بسیاری وجود دارند که می‌توانند بر فعالیت آنزیم‌های CYP3A اثر بگذارند؛ از جمله؛
- برخی آنتی‌بیوتیک‌ها (اریترومایسین، کلاریترومایسین)
- برخی داروهای سرطان (ایفوسفامید، تاموکسیفن، وین‌بلاستین، ایماتینیب)
- داروهای ضدقارچ
- درمان‌های HİV
- داروهای صرع (ضدتشنج‌ها)
- داروهای موسوم به مسدودکننده کانال کلسیم
- داروهای ضدافسردگی
- استاتین‌ها (کاهنده‌های کلسترول)
- استروئیدها
مکمل‌های گیاهی (محصولات فیتوتراپی)
مکمل‌های گیاهی متفاوت بسیاری نیز وجود دارند که بر آنزیم‌های CYP3A به‌شدت اثر می‌گذارند:
به این دلیل‌ها، بسیار مهم است اطلاعات مکمل‌های گیاهی، داروهای مصرفی منظم، محصولات تغذیه‌ای غلیظ و در صورت پیروی از رژیمی ویژه، اطلاعات آن را با انکولوژیستتان در میان بگذارید. پزشک می‌تواند بگوید آیا دارو یا مکملی مصرف می‌کنید که بر آنزیم‌های CYP3A و در نتیجه درمان سرطان اثر بگذارد یا نه. اگر به دلیل مشکلات سلامتی دیگر ناچارید دارویی مصرف کنید که بر آنزیم CYP3A اثر دارد، پزشکتان دوز داروی سرطان را تنظیم خواهد کرد.
آیا این مقاله برای شما مفید بود؟
بازخورد شما به بهبود محتوای ما کمک می‌کند.
نظرهای خوانندگان
نظر خود را بنویسید
نام و دیدگاه شما فقط پس از تأیید مدیر منتشر می‌شود. نشانی ایمیل شما هرگز به بازدیدکنندگان نمایش داده نمی‌شود.
اولین نظر را شما بنویسید.