درمان تازه تومورهای نورواندوکرین ریه: افزایش طول عمر با اورولیموس

در سال‌های اخیر درمان تومور نورواندوکرین منشأگرفته از دستگاه گوارش (معده، روده و لوزالمعده)، به‌ویژه لوزالمعده، بسیار پیشرفت کرده است. به‌خصوص درمان هدفمند، شیمی‌درمانی خوراکی مانند تموزولوماید و کاپسیتابین و درمان رادیونوکلئیدی مانند لوتسیوم پیشرفت بزرگی ایجاد کرده‌اند. این تحولات نسبت به 10 سال پیش هم از نظر پاسخ درمانی و هم طول عمر سود بسیار مثبتی برای بیماران داشته‌اند و نگاه ما انکولوژیست‌ها به درمان را نیز تغییر داده‌اند.

اما این درمان‌های در دسترس امروز، تاکنون اثر مثبت مطلوب را در تومور نورواندوکرین ریه نشان نداده بودند. سهم محدود درمان هدفمند، شیمی‌درمانی و روش‌های دیگر همواره خلأهایی در راهبرد درمان در ذهن ما ایجاد می‌کرد. اما مطالعه RADIANT-4 ارائه‌شده در کنگره اروپایی سرطان ECC سال 2015 به همه ما آرامش داد. تومورهای نورواندوکرین ریه نیز در این مطالعه وارد شدند.

در مطالعه 302 بیمار با تومور نورواندوکرین خوب‌تمایزیافته ریه و گوارش و بیماری رو به پیشرفت ارزیابی شدند. از آن‌ها 90 نفر تومور نورواندوکرین ریه داشتند. دیده شد داروی با ماده مؤثره اورولیموس که برای سرطان کلیه و تومور نورواندوکرین گوارشی هدفمند استفاده می‌شود، مدت پاسخ درمانی تومور نورواندوکرین ریه را نیز به‌طور چشمگیر افزایش می‌دهد. بقای بدون پیشرفت در گروه اورولیموس 11 ماه و در دریافت‌نکنندگان 3,9 ماه بود. این نتیجه از نظر آماری بسیار معنادار و برای جامعه علمی شگفت‌انگیز و رضایت‌بخش بود.

نتیجه نشان داد نزدیک % 36 بیماران طولانی‌تر زندگی کردند که بسیار معنادار است. برای نخستین بار پیشرفت مثبتی در درمان هدفمند تومور نورواندوکرین ریه ثبت شد و به نظر می‌رسد کار معمول ما را سریع تغییر دهد. با انتشار نتایج نهایی و نشان دادن برتری بقا، ظاهراً تغییر تازه‌ای در درمان تومور نورواندوکرین ریه در جهان رخ خواهد داد؛ خبری خوش برای بیماران ماست.

مطالعه بیشتر: اورولیموس چگونه اثر می‌کند؟

اورولیموس مهارکننده mTOR است. نخستین مهارکننده mTOR، راپامایسین، در دهه 1970 از باکتری به دست آمد و به‌عنوان ضدقارچ استفاده شد. سپس با مشاهده سرکوب ایمنی، برای جلوگیری از رد پیوند به کار رفت و هنوز این کاربرد را دارد. در دهه 1990 کشف شد مهارکننده mTOR ممکن است در درمان سرطان به کار رود و مطالعات زیادی آغاز شد. پژوهش سرطان نخستین ثمره را در 2009 داد و اورولیموس برای سرطان کلیه پیشرفته تأیید سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) گرفت. سپس برای تومور نورواندوکرین لوزالمعده و نوعی سرطان پستان نیز تأیید FDA گرفت. اما مهارکننده‌های mTOR چگونه بر سلول سرطانی اثر می‌کنند؟

mTOR آنزیمی از نوع پروتئین‌کیناز است که در رشد، تکثیر، حرکت سلول و ساخت پروتئین نقش کلیدی دارد. یافتن فعالیت بیش از حد این آنزیم در سرطان‌های متعدد مانند پستان، پروستات، ریه، ملانوم، مثانه، مغز و کلیه، اندیشه استفاده از داروی مهارکننده آن را در درمان سرطان ایجاد کرده است.