کاهش وزن ناشی از سرطان - کاشکسی چگونه درمان می‌شود؟

کاشکسی–آنورکسی سرطان سندرمی چندعاملی است که با مکمل‌های تغذیهٔ معمول برگشت‌پذیر نیست. بعضی عوامل هنوز روشن نیستند. از طرف دیگر چون بیشتر در مراحل پیشرفته دیده می‌شود، دستیابی به درمان مؤثر دشوار است.

کاشکسی سرطان دو ویژگی اصلی دارد؛ کاهش وزن و التهاب (التهاب). در بیماران سرطان اغلب دریافت غذا کاهش می‌یابد که این وضعیت آنورکسی نام دارد. هم‌زمان بافت چربی سریع کم می‌شود. در عضله ساخت پروتئین کاهش و تجزیه افزایش می‌یابد.

سندرم کاشکسی–آنورکسی سرطان در بافت‌ها و اندام‌های مختلف تغییر ایجاد می‌کند.

داروهای مورد استفاده و بررسی در درمان کاشکسی سرطان چنین‌اند.

1. مژسترول استات و MPA (Medroxtyprogesterone): از هورمون‌های زنانه، پروژسترونشکل مصنوعی خوراکی آن است. مژسترول استات داستان کشف جالبی دارد. ابتدا داروی سرطان پستان، رحم و پروستات آزموده شد و اثر ضدسرطانش ضعیف بود، اما افزایش اشتها به‌عنوان عارضه دیده شد. تأیید سازمان غذا و داروی آمریکا را دارد و در 3963 بیمار و 35 مطالعهٔ بالینی، افزایش اشتها و وزن آن ثابت شده است. داروی دارای این ماده در کشور ما نیز برای کاشکسی سرطان تأیید دارد و رایج‌ترین داروی جهان برای این وضعیت است. مشخص شده MPA مقدار سیتوکین‌های خون بیماران (مولکول‌های مرتبط با التهاب = IL-1،IL-6 و TNF-alpha) را کاهش می‌دهد.
2. گرلین: از هورمون‌های رشد فعال در معده است و در تنظیم دریافت غذا و ترشح اسید نقش دارد. پژوهش اخیر نشان داد دریافت مکرر آن از اختلال ساختار و عملکرد قلب جلوگیری می‌کند. مطالعهٔ دیگر افزایش وزن کل بدن را در بیماران سرطان دریافت‌کنندهٔ گرلین مصنوعی خوراکی دید.
   نکتهٔ مهم دیگر نیاز به دوز بسیار زیاد گرلین برای افزایش اشتهاست. بنابراین ایمنی مصرف دوز بالا برای این هدف محل بحث است.
3. کانابینوئیدها: این مادهٔ معروف به ماری‌جوانا، گیرنده‌های کانابینوئیدی را در سلول‌های مهارکنندهٔ انتقال عصبی مغز فعال می‌کند. اثر مثبت آن در بیماران سرطان و افزایش وزن در 2 مطالعهٔ جدا یافت شد. مطالعهٔ دیگر کاهش سیتوکین التهابی اینترلوکین 2 را نشان داد.
4. آنتاگونیست ملانوکورتین: مطالعات «حیوانات آزمایشگاهی» اثر آن را بر جلوگیری از کاهش وزن و بی‌اشتهایی از طریق انرژی پایه نشان داده‌اند.
5. تالیدومید: تعدیل‌کنندهٔ دستگاه ایمنی است. مطالعات پیشگیری از اتلاف وزن کل و وزن بدون چربی بدن بیماران سرطان را نشان داده‌اند.
6. اریتروپویتین: تولید سلول‌های قرمز خون (گلبول‌های سفید) را کنترل می‌کند. افزایش ظرفیت ورزشی و متابولیک بیماران سرطان با این هورمون مشاهده شده است.
7. بتابلوکرها: در تنظیم سرعت و قدرت ضربان قلب نقش دارند. پژوهش‌ها اثر حفظ وزن و بهبود کیفیت زندگی بیماران سرطان را یافته‌اند.

باید تأکید کرد توسعهٔ داروهای کاشکسی–آنورکسی سرطان ادامه دارد. با این حال بعضی درمان‌های تأییدشده مانند مژسترول وجود دارند. می‌توانید این وضعیت بسیار پیچیده را با انکولوژیست مطرح کنید و در صورت نیاز از متخصص تغذیهٔ این حوزه کمک بگیرید.