مقایسه ایمنی‌درمانی پیش از عمل و جراحی مستقیم در سرطان کبد

کارسینوم هپاتوسلولار (HCC)، شایع‌ترین سرطان کبد است و حدود 80% از سرطان‌های کبد را تشکیل می‌دهد. همچنین ششمین سرطان شایع و چهارمین علت شایع مرگ ناشی از سرطان در ایالات متحده است.

در درمان سرطان کبد پیشرفته، ایمنی‌درمانی اکنون از روش‌های اصلی است، اما درمان اصلی شفابخش بیماری زودرس فقط جراحی است.

اما گسترش بیماری خارج از کبد، وجود تومور در عروق اصلی، عملکرد ناکافی کبد و/یا عوامل آناتومیک ممکن است برداشت کامل تومور با حاشیه جراحی منفی را ناممکن کند. این شرایط در حدود 30% از بیماران سرطان کبد دیده می‌شود و طبق راهنماهای موجود، برای جراحی مناسب شمرده نمی‌شوند.

همچنین بیشتر بیماران جراحی‌شده، در 5 سال نخست پس از عمل با عود سرطان روبه‌رو می‌شوند.

دوره تازه درمان سرطان کبد زودرس

بر اساس پژوهش Nakazawa و همکاران در Cancer Research Communications ، منتشرشده در 15 اوت 2024، بیماران HCC موضعی پُرخطر، از جمله افرادی که به‌دلیل گسترش سرطان به بافت‌های اطراف یا عروق معمولاً طبق معیارهای استاندارد برای جراحی مناسب نیستند، می‌توانند با دریافت ایمنی‌درمانی پیش از جراحی با موفقیت رزکسیون با حاشیه منفی انجام دهند، به‌گونه‌ای که همه بافت سرطانی برداشته شود.

ضایعه با حاشیه منفی، نشان می‌دهد بافت سرطانی هنگام جراحی کاملاً برداشته شده و حاشیه بافت سالم اطراف نمونه پاک است. این وضعیت خطر عود موضعی را کاهش می‌دهد و معمولاً شانس بقای بلندمدت بیمار را افزایش می‌دهد.

همچنین بیماران درمان‌شده با ایمنی‌درمانی نئوادجوانت در HCC موضعی پُرخطر و محدود به کبد، ممکن است به پیامدهای بلندمدت مشابه جراحی مستقیم برسند. یافته‌ها سود بالقوه ایمنی‌درمانی پیش از عمل را به‌ویژه برای سرطان کبد موضعی پُرخطر نشان می‌دهند.

طراحی مطالعه

پژوهشگران نتایج 92 بیمار جراحی‌شده سرطان کبد در بیمارستان Johns Hopkins از ژانویه 2017 تا دسامبر 2023 را گذشته‌نگر بررسی کردند. از آن‌ها 36 نفر در پروتکل‌های کارآزمایی ارزیابی امکان‌پذیری و اثربخشی ایمنی‌درمانی پیش از عمل، درمان مبتنی بر مهارکننده نقاط وارسی ایمنی گرفته بودند. پیش از ایمنی‌درمانی، 61% طبق معیارهای سنتی رزکسیون، نامزد جراحی نبودند.

نتایج

• دریافت‌کنندگان مهارکننده نقاط وارسی نئوادجوانت، نسبت به جراحی مستقیم ویژگی‌های پُرخطرتر داشتند؛ از جمله آلفافتوپروتئین بالای سرم، تومور بزرگ‌تر از 5 cm (P = 0,001)، تهاجم ورید پورت (P = 0,001) و چندکانونی بودن (P < 0,001).
• دریافت‌کنندگان ایمنی‌درمانی نئوادجوانت، با میزانی مشابه جراحی مستقیم به رزکسیون با حاشیه منفی رسیدند (P = 0,47).
• همان گروه، در بقای بدون عود نیز نتایجی مشابه جراحی مستقیم داشتند (میانه بقای بدون عود: 44.8 در برابر 49.3 ماه؛ P = 0,66).
• به‌ویژه در بیمارانی که بخش بزرگی از تومور، یعنی 70% یا بیشتر، نابود شده بود، گروه ایمنی‌درمانی از نظر زمان بدون عود کمی بهتر بود، اما تفاوت مهم نبود.

دیدگاه

مطالعه نشان می‌دهد معیارهای ما برای طبقه‌بندی بیماران به‌عنوان نامزد درمان مناسب سرطان کبد بسیار محدودند. یافته‌ها نشان می‌دهند درمان سیستمیک می‌تواند هم در بیماری پیشرفته و هم زودرس، رویکرد درمان را تغییر دهد. امروز بیماران پُرخطر سرطان کبدی وجود دارند که پس از درمان سیستمیک فشرده، با جراحی شانس بقای بلندمدت دارند.

برای درک بهتر نقش ایمنی‌درمانی پیش از عمل در HCC موضعی پُرخطر و بیماری قابل‌درمان با جراحی به روش سنتی، کارآزمایی‌های آینده‌نگر لازم‌اند.