پیشرفت‌های مهم در کاربرد ایمنی‌درمانی سلول CAR T برای سرطان‌های اندام‌ها

سلول‌های T دارای گیرنده آنتی‌ژن کایمریک (CAR)، در درمان سرطان‌های خون‌شناختی (با منشأ خون و مغز استخوان) موفقیت چشمگیری داشته‌اند، اما تاکنون علیه تومورهای جامد (اندامی) مؤثر نبوده‌اند. دو علت اصلی آن، آسان‌تر بودن دسترسی به سلول‌های سرطانی در گردش خون در سرطان‌های خون‌شناختی و پیچیده‌تر بودن ریزمحیط توموردر سرطان‌های اندام‌هاست.

در ویدئوی زیر، چگونگی آماده‌سازی و اجرای درمان سلولی CAR-T، داروی زنده سرطان، دیده می‌شود (دارای زیرنویس ترکی است).

بااین‌حال، پژوهش‌های گسترده‌ای درباره کاربرد سلولی CAR T و ایمنی‌درمانی‌ها در سرطان‌های جامد در جریان است. مطالعه‌ای که ساماها و همکاران به‌تازگی منتشر کردند، برای تومور مغزی گلیوبلاستوما نسخه‌ای پیش‌بالینی از درمان سلول CAR T ارائه می‌کند. این پژوهشگران در مدل موشی گلیوبلاستوما، سلول‌های CAR T را با مهندسی ژنتیک طوری تغییر دادند که ابتدا به دیواره داخلی عروق بچسبند و سپس از آنجا به ناحیه توموری خارج از رگ نفوذ کنند.

توضیح شکل‌های 1 و 2: مولکول چسبندگی سلول لکوسیتی فعال‌شده (ALCAM)، روی سلول‌های T به مولکولی به نام CD6 که یک گیرنده است متصل می‌شود. اتصال قوی‌تر CD6 به ALCAM با افزودن 5HS (سامانه هدف‌یابی) به سلول‌های CAR-T فراهم شد و به این ترتیب، عبور سلول‌های T از سد خونی‌مغزی به سیستم عصبی مرکزی (مغز) آسان‌تر شد. مولکول سطح سلول CAR T، یعنی HER2 برای هدف گرفتن مولکولی سلول‌های سرطانی استفاده می‌شود. یعنی سلول‌های CAR T از 5HS برای خروج از رگ و از HER2 برای یافتن سلول‌های سرطانی استفاده می‌کنند. اگر این ایمنی‌درمانی سلولی را هوشمندترین درمان سرطان که تاکنون طراحی شده بنامیم، بیراه نگفته‌ایم.

طراحی این سامانه هدف‌یابی بر پژوهش‌های پایه برای درک چگونگی تنظیم سیستم ایمنی توسط گیرنده‌های سطح سلول در سطح مولکولی استوار است. عملکرد سلول‌های CAR T در تومورهای جامد با چالش‌های بالقوه فراوانی روبه‌رو است، اما رویکردهای منطقی مشابه ممکن است در آینده موجب شوند سلول‌های CAR T تغییریافته، که می‌توان آن‌ها را در ترکیب با یکدیگر علیه ویژگی‌های مولکولی هدف به کار برد، در تومورهای جامد مختلف مؤثر باشند.

شاید برایتان جالب باشد:

• همه خبرهای درمان سلول CAR T