واریانت یا جهش جدید ویروس کرونا چیست؟ چگونه کشف شد؟ آیا واکسن‌ها مؤثر خواهند بود؟
در این مقاله
کنسرسیوم ژنتیک Covid-19 بریتانیا از آوریل 2020، تعداد 140 هزار ژنوم SARS-CoV-2 را با توالی‌یابیبررسی و تغییرات ژنتیکی ویروس کرونا را تحلیل می‌کرد. در 18 دسامبر 2020، این کنسرسیوم از کشف واریانتی جدید (نوعی جدید از نظر ژنتیک و رفتار ویروس) خبر داد. این واریانت جدید SARS-CoV-2، «VUI-202012/01» یا «B.1.1.7» نام گرفت. بیایید با توجه به یافته‌های علمی تاکنون، به پرسش‌های شما درباره آن پاسخ دهیم.
SARS-CoV-2 جدید چیست؟ چه می‌دانیم؟
واریانت کشف‌شده در بریتانیا «VUI-202012/01» یا «B.1.1.7» نام گرفت. علت اهمیت آن، شناسایی تعداد زیادی جهش (تغییر ژنتیکی) برخلاف واریانت‌های قبلی است.
B.1.1.7 دارای 17 جهش است که در بخش‌های مختلف ویروس رخ داده‌اند.
جهش‌های تازه‌شناسایی‌شده ویروس کرونا عبارت‌اند از:
- در ناحیه ORF1ab: T1001I، A1708D، I2230T، SGF 3675-3677 (حذف)
- در ناحیه اسپایک (تاج / خار): حذف 69-70، حذف Y144، N501Y، A570D، P681H، T716I، S982A و D1118H
- در ناحیه N: Q27stop، R52I و Y73C در ÖRF8؛ D3L و S235F
از میان این‌ها، مهم‌ترین جهش‌ها آن‌هایی هستند که در پروتئین‌های اسپایک رخ داده‌اند: N501Y، N439K، Y453F و 69-70del.
چرا واریانت جدید ویروس کرونا مسری‌تر است؟
جهش N501Y در ناحیه اتصال به گیرنده پروتئین اسپایک ویروس رخ داده است. ویروس از این ناحیه برای اتصال به گیرنده ACE2 روی سلول‌های انسان استفاده می‌کند. این جهش ممکن است اتصال ویروس به گیرنده ACE2 را افزایش دهد.
دو جهش دیگر، N439K و Y453 نیز در ناحیه اتصال به گیرنده رخ داده‌اند. مشاهده شده که این جهش‌ها اتصال ویروس به گیرنده‌های ACE2 را بیشتر می‌کنند و از دستگاه ایمنی فرار را آسان‌تر می‌کنند.
جهش P681H در محل برش فورین پروتئین اسپایک رخ داده است. اثر زیستی آن را هنوز نمی‌دانیم.
جهش حذفی 69-70 بر اثر حذف اسیدهای آمینه 69 و 70. پروتئین اسپایک ایجاد شد. تصور می‌شود این جهش فرار ویروس از دستگاه ایمنی را آسان کند. احتمال داده شده در یک بیمار مزمن Covid-19 دریافت‌کننده درمان پلاسمای بهبودیافتگان ایجاد شده باشد. ممکن است ویروس در این بیمار برای فرار از پادتن‌درمانی تغییر کرده باشد.
پیش‌تر در آزمایشگاه نشان داده شده این جهش‌ها آلوده کردن سلول‌ها و موش‌ها را برای ویروس آسان‌تر می‌کنند. اما هنوز شواهد علمی مستقیمی از سرایت بیشتر در انسان نداریم.
واریانت جدید چه زمانی کشف شد؟
همه ویروس‌ها به‌مرور جهش می‌یابند و واریانت‌های جدیدشان پدید می‌آید. این وضعیتی مورد انتظار است.
تحلیل ژنتیکی نشان می‌دهد واریانت جدید SARS-CoV-2 در سپتامبر 2020پدیدار شده و تا میانه نوامبر در سطح پایین در جامعه دیده می‌شده است.
کشف آن بر بررسی مرکز بهداشت عمومی انگلستان درباره علت کاهش نیافتن موارد در «کنت» با وجود محدودیت‌های سخت تکیه دارد.
سپس انتشار سریع آن در لندن و اسکس دیده شد. چون کشورهای دیگر تحلیل دقیق ژنوم ویروس انجام نمی‌دهند، توزیع آن در آن‌ها هنوز مشخص نیست. اما در ایتالیا این واریانت در فردی آمده از بریتانیا شناسایی شد.
آیا واکسن‌ها علیه ویروس کرونای جدید مؤثر خواهند بود؟
در این زمینه شواهد علمی نداریم. اثر واریانت جدید بر واکسن‌ها پس از پژوهش آزمایشگاهی مشخص خواهد شد.
3 واکسن مدرن ساخته‌شده (BioNTech, Moderna و AstraZeneca) پروتئین اسپایک ویروس را هدف می‌گیرند. واریانت جدید در ناحیه اسپایک جهش دارد. واکسن‌ها تولید پادتن علیه چندین ناحیه پروتئین اسپایک را فراهم می‌کنند. بنابراین احتمال کاهش اثربخشی واکسن‌ها با واریانت جدید بسیار کم است. واکسن‌ها با پادتن‌های متعدد ایمنی ایجاد می‌کنند.
آیا وقوع جهش در SARS-CoV-2 مورد انتظار است؟
SARS- CoV-2 یک ویروس RNA است. جهش هنگام تکثیر ویروس فرایندی طبیعی است. از آغاز همه‌گیری، هزاران جهش در SARS-CoV-2 دیده شده است. بیشتر این جهش‌ها هیچ اثری ندارند. برای مثال در پروتئین اسپایک SARS-CoV-2 تاکنون بیش از 4000 جهش شناسایی شده است.
اقدامات قرنطینه و ممنوعیت پرواز کشورها کاملاً طبیعی است. تا درک ویژگی‌های واریانت جدید، انجام این اقدامات لازم است.
*
*
موضوعات مرتبط
منابع
2. COVID-19 Genomics UK (COG-UK) [email protected]. 2020. An Integrated National Scale SARS-CoV-2 Genomic Surveillance Network. The Lancet. Microbe 1 (3): e99–100. Bal A, Destras G, Gaymard A, Regue H, Semanas Q, d’Aubarde C, Billaud G, Laurent F, Gonzales C, Valette
3. M, Lina B, Morfin F, Josset L. Screening of the H69 and V70 deletions in the SARS-CoV-2 spike protein with a RT-PCR diagnosis assay reveals low prevalence in Lyon, France. medRxiv 2020, 2020.11.10.20228528.
4. Kemp, Steven A., Dami A. Collier, Rawlings Datir, Salma Gayed, Aminu Jahun, Myra Hosmillo, Isabella Atm Ferreira, et al. 2020. Neutralising Antibodies Drive Spike Mediated SARS-CoV-2 Evasion. medRxiv.
5. Andrew Rambaut, Edward C. Holmes, Áine O’Toole, Verity Hill, John T. McCrone, Christopher Ruis, Louis du Plessis, and Oliver G. Pybus. 2020. A Dynamic Nomenclature Proposal for SARS-CoV-2 Lineages to Assist. Genomic Epidemiology. Nature Microbiology 5 (11): 1403–7.
6. Thomson EC, Rosen LE, Shepherd JG, Spreafico R. 2020. The Circulating SARS-CoV-2 Spike Varyant N439K Maintains Fitness While Evading Antibody-Mediated Immunity. bioRxiv.
7. Erik Volz, Verity Hill, John T. McCrone, Anna Price, David Jorgensen, Áine O’Toole, Joel Southgate, et al. 2020. “Evaluating the Effects of SARS-CoV-2 Spike Mutation D614G on Transmissibility and Pathogenicity.” Cell, November.
8. NERVTAG: Risk assessment of SARS-CoV-2 varyants that have been selected in mink, 12 November 2020. Paper prepared by the New and Emerging Respiratory Virus Threats Advisory Group (NERVTAG).
9. Preliminary genomic characterisation of an emergent SARS-CoV-2 lineage in the UK defined by a novel set of spike mutations, Andrew Rambaut, Nick Loman, Oliver Pybus, Wendy Barclay, Jeff Barrett, Alesandro Carabelli, Tom Connor, Tom Peacock, David L Robertson, Erik Volz, on behalf of COVID-19 Genomics Consortium UK (COG-UK). https://virological.org/t/563
آیا این مقاله برای شما مفید بود؟
بازخورد شما به بهبود محتوای ما کمک می‌کند.
نظرهای خوانندگان
نظر خود را بنویسید
نام و دیدگاه شما فقط پس از تأیید مدیر منتشر می‌شود. نشانی ایمیل شما هرگز به بازدیدکنندگان نمایش داده نمی‌شود.
اولین نظر را شما بنویسید.