İçeriğe geç
Prof. Dr. Mustafa Özdoğan · Tıbbi Onkoloji Uzmanı

CRISPR ile Her Bir Kanser Hücresinin Büyümesi Takip Edilebilecek

crispr-ile-her-bir-kanser-hucresinin-buyumesi-takip-edilebilecek

Kanser, çok sayıda tümör baskılayıcı gende (örneğin p53) meydana gelen mutasyonlardan kaynaklanır. Kanser genetiğinde araştırılan temel konu, mutasyona uğramış genlerin birbirleriyle nasıl ilişkide olduğu ve kanserleşmeye nasıl katkı sağladığıdır. Nisan 2018'de Nature Genetics'te yayımlanan araştırmaya göre CRISPR ile geliştirilen bir yöntemle kanser ilişkili mutasyonlar izlenerek, tek bir hücrenin nasıl kanser hücresine dönüştüğü incelenebiliyor. Bu yöntem kanser araştırmalarını ve ilaç geliştirmelerini oldukça hızlandırabilir.

Kanserin temel nedeni, genlerde meydana gelen hasarlardır. Kanserdeki genleri ve bu genlerin birbirleriyle ilişkilerini haritalandırmak oldukça zorlayıcı bir konudur. Her bir fare modelinde genlere müdahale edilerek mutasyonların elde edilmesi gerekir. Bu durumda binlerce fareye ihtiyaç vardır. Ancak geliştirilen bu yöntemle sadece 36 fare kullanılarak akciğer kanserinde 15 yılda analiz edilen genotiplerden daha fazlası analiz edildi.

Bu yöntemde, crispr kullanılarak her bir kanser hücresinin DNA'sına kısa nükleotid dizileri eklendi. Bu dizilerin her birinin yavru döllere aktarılabilecek genetik bir barkod olarak düşünebiliriz. Hücre her bölündüğünde bu özel genetik barkodu yavru hücrelere aktaracaktır. Böylelikle bir tümör dokusu alındığında, DNA sekanslama yöntemiyle her bir hücredeki değişiklikler incelenebilecektir.

Peki bu Çalışma Bize Neyi İfade Ediyor?

  • Tümörler oldukça karmaşık bir genetik yapıya sahiptir ve hastadan hastaya değişiklik gösterir. Yeni geliştirilen bu teknikte beraber 30 farklı genetik çeşitlilik aynı anda modellenebilir. Bu durum kanserin genetik yapısını anlamada kolaylık sağlayacaktır.
  • Geliştirilen bu yöntem sayesinde binlerce genetik mutasyon incelenerek ilaç keşfinde hızlı bir ilerleme sağlanabilir.
  • Kanserleşmenin asıl nedeni olan tetikleyici mutasyonlar bu sayede belirlenerek hangi mutasyonun kanser hücresi için önemli olduğu tespit edilir. Böylelikle, etkili bir tedavi planlamasi yapılabilir.
  • Araştırmadan çıkan ilginç bir sonuç ise pek çok tümör baskılayıcı genin birbirlerine bağlı olmasıdır. Bu durum sentetik lethalite adı verilen tedavi stratejisine yönelik ilaçların tasarlanmasına olanak sağlayabilir.
  • Kanserin 10 temel özelliği

Kaynaklar

Zoë N. Rogers ve ark.
Mapping the in vivo fitness landscape of lung adenocarcinoma tumor suppression in mice.
Nature Genetics, 2018.

Randevu talebi

DROZDOGAN YAPAY ZEKA

Bu yazıyı birlikte inceleyelim

Makale hakkında sorun; yanıtları sitemizdeki yayımlanmış yazılarla birlikte okuyun.

DROZDOGAN YAPAY ZEKA

Drozdogan Asistanı

CRISPR ile Her Bir Kanser Hücresinin Büyümesi Takip Edilebilecek

Makale hakkında sorun; yanıtları sitemizdeki yayımlanmış yazılarla birlikte okuyun.

Sohbet ve gizlilik bilgisi

Bu sohbet, Drozdogan Asistanı tarafından yanıtlanır ve kalite kontrolü için yetkili site yöneticilerince incelenebilir. Kişisel bilgilerinizi paylaşmayın.

Yanıtların hazırlanmasında OpenAI altyapısı kullanılır. Soru ve yanıtlar bu hizmette işlenir; sohbet kayıtları sitemizde saklanır. Kimlik, iletişim veya kişisel sağlık bilgisi paylaşmayın.

0 / 1000

Bilgilendirme amaçlıdır; kişisel tanı veya tedavi önerisi vermez.

İlgili Makaleler

Bu konuyu farklı yönleriyle ele alan diğer yazılar.

Bilimden Haberdar Olun

Yeni yazılar ve bilimsel gelişmeler e-postanıza gelsin.

Google Analytics genel sayfalarda bu pencereye bağlı olmadan çalışır ve analitik çerezler kullanabilir. Buradaki tercihiniz yalnız harici hizmetleri yönetir.

Çerez politikası