بیماری فون هیپل-لیندو چیست و نام آن از کجا آمده است؟

بیماری فون هیپل-لیندو (VHL) با جهش‌های خط زایا (ارثی) در ژن VHL مرتبط است و یک سندرم سرطان محسوب می‌شود. با اینکه بیشتر موارد بیماری VHL خانوادگی هستند، %20 آن‌ها از جهش‌های غیرارثی ناشی می‌شوند.

در بیماران مبتلا به VHL، تومورهای متعددی در اندام‌های مختلف بدن، مانند مغز، کلیه‌ها، غدد فوق‌کلیوی، پانکراس و اندام‌های تولیدمثل دیده می‌شود. این تومورها ممکن است سرطانی یا خوش‌خیم باشند.

مرگ ناشی از VHL معمولاً از عوارض مرتبط با کارسینوم سلول کلیوی (سرطان کلیه) و تومورهای مغزی ناشی می‌شود. مداخله زودهنگام در بیماران مبتلا به VHL می‌تواند از مشکلات دیگر سلامت و مرگ پیشگیری کند یا آن‌ها را به تأخیر بیندازد؛ بنابراین برای این گروه غربالگری سرطان متناسب با سن را پیشنهاد می‌کنیم.

تاریخچه نام بیماری

دکتر Eugen von Hippel، چشم‌پزشک آلمانی، و دکتر Arvid Lindau، آسیب‌شناس سوئدی، افرادی هستند که نام بیماری VHL از آن‌ها گرفته شده است.

دکتر von Hippel در سال 1867 در Königsberg آلمان به دنیا آمد و در سال 1939 درگذشت. او که در زمینه بیماری‌های داخلی، آسیب‌شناسی و چشم‌پزشکی کار می‌کرد، از سال 1892 تا 1909 در دانشگاه Heidelberg، از 1909 تا 1914 در دانشگاه Halle و از 1914 تا زمان بازنشستگی در سال 1934 در دانشگاه Göttingen استاد بود.

دکتر von Hippel ویژگی‌های بالینی و بافت‌شناختی همانژیوبلاستوم‌های شبکیه را توصیف کرد. با این حال، او هرگز ارتباطی میان همانژیوبلاستوم شبکیه و بیماری VHL برقرار نکرد.

نخستین فردی که ارتباط میان ویژگی‌های سیستمیک بیماری VHL و همانژیوبلاستوم شبکیه و مغزی‌نخاعی را برقرار کرد، دکتر Lindau بود.

دکتر Lindau در سال 1892 در Malmo سوئد به دنیا آمد و در سال 1958 درگذشت. او پس از پایان دوره‌های کارشناسی ارشد و دکترا در دانشگاه Lund، در سال 1933 در همان دانشگاه استاد شد و هم‌زمان نیز از سال 1924 تا 1934 به‌عنوان پزشک نظامی خدمت کرد.

دکتر Lindau هنگام بررسی اجساد دارای همانژیوبلاستوم مخچه، کیست‌هایی در پانکراس، کبد و کلیه‌ها و همچنین فئوکروموسیتوم‌ها و همانژیوبلاستوم‌های کبد، نخاع و شبکیه یافت.

دکتر Lindau بر پایه این یافته‌ها و یافته‌های بعدی پیشنهاد کرد که هم‌زمانی ضایعات احشایی و دستگاه عصبی با تغییرات عروقی شبکیه، بخشی از یک فرایند بیماری واحد است.

به‌دلیل این پژوهش، در ابتدا پیشنهاد شد بیماری VHL «بیماری لیندو» نامیده شود. اما به‌خاطر توصیف اولیه همانژیوبلاستوم‌های شبکیه توسط دکتر von Hippel، در دهه 1930 نام «von Hippel» نیز افزوده شد و بیماری «فون هیپل-لیندو» نام گرفت.

کشف ژن VHL

امروزه بیماری VHL یک سندرم سرطان ژنتیکی ارثی شناخته می‌شود، اما برای کشف ژن VHL باید تا سال 1993 منتظر می‌ماندیم. در سال 1993، F. Latif و همکارانش در Science مقاله‌ای راهگشا با عنوان "Identification of the von Hippel-Lindau disease tumor suppressor gene" منتشر کردند. در مقاله، پس از تأکید بر اینکه خود ژن VHL کوچک است و 284 اسیدآمینه را در 3 اگزون با 854 نوکلئوتید کد می‌کند، توضیح داده شد که این ژن یک ژن مهم سرکوبگر تومور است. تغییر در یک ژن سرکوبگر تومور، فرد را مستعد تومورهای متعدد می‌کرد. مشخص شد بیشتر سرطان‌های کلیه ناهنجاری‌های ژن VHL دارند؛ یافته‌ای که به‌شدت نشان می‌داد همان ژن مسئول هر دو شکل ارثی و غیرارثی بیماری است.

*

موضوع مرتبط: داروی belzutifan برای درمان سرطان‌های مرتبط با بیماری فون هیپل-لیندو تأییدیه FDA گرفت