درمان تازه سرطان ریه مرحله 4 با جهش مثبت BRAF تأیید FDA گرفت

برای درمان سرطان ریه غیرسلول‌کوچک با جهش مثبت BRAF V600E در مرحله 4، متاستاتیک، ترکیب دابرافنیب و ترامتینیب با نام‌های تجاری Tafinlar و Mekinist به تأیید FDA رسید.

سرطان گروهی از بیماری‌هاست که در سطح سلولی با تغییرات ژنتیکی تحریک می‌شوند. به تعداد اندام‌های بدن، انواع اصلی سرطان وجود دارد و سرطان هر اندام نیز زیرگونه‌های بسیاری دارد. در گذشته زیرگونه‌ها فقط با مشاهده نمای سلول‌های سرطانی زیر میکروسکوپ تفکیک می‌شدند، اما امروزه این کار با جست‌وجو و شناسایی ویژگی‌های ژنتیکی سلول‌های سرطانی، یعنی برخی جهش‌های ویژه DNA) انجام می‌شود. یعنی انکولوژی بسیار دقیق‌تر می‌شود. درمان‌هایی را که این جهش‌های محرک سرطانی شدن در DNA را هدف می‌گیرند، داروی هوشمند می‌نامیم. تأیید FDA در 22 ژوئن 2017 پیشرفتی مهم برای پزشکی دقیق است.

برای نخستین بار سازمان غذا و داروی آمریکا، FDA، دارویی را برای درمان سرطان ریه با جهش مثبت BRAF V600E تأیید کرده است.

جهش BRAF چیست؟ سازوکار اثر داروهای هدف‌گیرنده این تغییر ژنتیکی چگونه است؟

BRAF ژنی انسانی است که پروتئینی به نام B-Raf را رمزگذاری می‌کند. پروتئین B-Raf در انتقال پیام داخل سلول که مسئول رشد است نقش دارد؛ شکل را ببینید. نخستین بار در سال 2002 پروتئین‌های معیوب B-Raf ناشی از جهش ژن BRAF در برخی سرطان‌های انسانی شناسایی شدند. ومورافنیب و دابرافنیب که جهش‌های BRAF را در ملانوم، سرطان پوستی تهاجمی، هدف می‌گیرند، پیش‌تر تأیید FDA گرفته بودند. مطالعات بعدی نشان دادند جهش‌های BRAF علاوه بر ملانوم، در درصدی از سرطان‌های کولون و راست‌روده، تیروئید و ریه غیرسلول‌کوچک نیز وجود دارند.

مطالعه‌ای که تأیید FDA را برای دابرافنیب و ترامتینیب در درمان سرطان ریه به همراه داشت

در این مطالعه بین‌المللی، چندمرکزی و تک‌بازویی، بیماران دارای جهش مثبت BRAF V600E به تعداد 93 نفر مبتلا به سرطان ریه غیرسلول‌کوچک شرکت کردند. داروهای ضدسرطان دابرافنیب، روزانه 2 نوبت 150 mg، و ترامتینیب، روزانه 1 نوبت 2 mg، به شکل قرص خوراکی داده شدند. از بیماران، 36 نفر پیش‌تر هیچ درمان سیستمیکی برای سرطان ریه متاستاتیک نگرفته بودند و 57 نفر دست‌کم یک خط درمان مبتنی بر شیمی‌درمانی پلاتینی دریافت کرده بودند. 78 بیمار نیز پیش‌تر دابرافنیب هدف‌گیرنده جهش BRAF را به‌تنهایی استفاده کرده بودند.

در گروه دریافت‌کننده قبلی شیمی‌درمانی مبتنی بر پلاتین، میزان پاسخ به درمان %63 و میانه مدت پاسخ 12.6 ماه بود. در گروه بدون درمان قبلی، میزان پاسخ %61 بود و چون پاسخ بیشتر بیماران ادامه داشت، هنوز به میانه مدت پاسخ نرسیده بودند. در دریافت‌کنندگان قبلی دابرافنیب به‌تنهایی، میزان پاسخ %27 و میانه مدت پاسخ 9.9 ماه بود.

شایع‌ترین عوارض این داروها، با فراوانی >%20، تب، ضعف، تهوع و استفراغ، اسهال، خشکی پوست، کاهش اشتها، ادم، بثورات، خونریزی، سرفه و دشواری تنفس، دیسپنه، بودند.

برای سرطان غیرسلول‌کوچک، درمان سرطان ریه با این داروها ابتدا نیازمند اثبات مثبت بودن جهش BRAF V600E در بافت نمونه‌برداری تومور ریه با آزمون پاتولوژی مولکولی است. پس از تأیید FDA اطلاعات بیشتری درباره مصرف آنها در سرطان ریه به دست خواهیم آورد و اگر در دوره پیش رو در کشور ما تأیید شوند، این پیشرفت را با شما به اشتراک خواهیم گذاشت.