ოპერაციის გარეშე მკურნალობა ლიმფურ კვანძებში გავრცელებული შარდის ბუშტის კიბოსთვის

შარდის ბუშტის კიბო მსოფლიოში გავრცელებული კიბოს ტიპია და მის მკურნალობაში მნიშვნელოვან ადგილს იკავებს რადიკალური ცისტექტომია — ოპერაცია, რომლის დროსაც შარდის ბუშტსა და მიმდებარე ლიმფურ კვანძებს იღებენ. ეს ოპერაცია სტანდარტული მკურნალობაა იმ ეტაპებზე, როდესაც კიბო შარდის ბუშტის კუნთოვან შრეში ან მეზობელ ლიმფურ კვანძებშია გავრცელებული, თუმცა შორეულ ქსოვილებსა და ორგანოებში მეტასტაზები არ აქვს (იხილეთ შარდის ბუშტის კიბოს მკურნალობა სტადიების მიხედვით). თუმცა ამ პროცედურამ პაციენტების ცხოვრების ხარისხზე შეიძლება იმოქმედოს და მძიმე გვერდითი მოვლენები გამოიწვიოს. ამიტომ „ნაკლებად ინვაზიური“ და შარდის ბუშტის შემნახველი მკურნალობის ვარიანტების კვლევამ შეიძლება პაციენტების ცხოვრების ხარისხი და მკურნალობის შედეგები გააუმჯობესოს.

ქვემოთ ნაჩვენებია შარდის ბუშტის კუნთოვან შრეში გავრცელებული კიბო.

ახალი კვლევა ადარებს შარდის ბუშტის შემნახველი ტრიმოდალური მკურნალობის და რადიკალური ცისტექტომიის ეფექტიანობას.

რა არის ტრიმოდალური მკურნალობა?

ტრიმოდალური მკურნალობა შარდის ბუშტის კიბოს სამკურნალოდ გამოყენებული კომბინირებული მიდგომაა. ის შემდეგ სამ ძირითად კომპონენტს მოიცავს:

1. მაქსიმალური ტრანსურეთრული რეზექცია (TURBT): ეს არის სიმსივნის შარდის ბუშტიდან ენდოსკოპიურად მოცილების პროცედურა. ის სიმსივნის სრულად ამოკვეთასა და პათოლოგიური სტადიის სწორად განსაზღვრას უზრუნველყოფს.
2. რადიოთერაპია: ეს არის მკურნალობა მაღალი დოზის დასხივებით კიბოს უჯრედების მოსაკლავად ან მათი ზრდის შესაჩერებლად. შარდის ბუშტის კიბოში რადიოთერაპია უშუალოდ სიმსივნის უბანზე ტარდება.
3. ქიმიოთერაპია: ქიმიოთერაპიულ პრეპარატებს რადიოთერაპიის ეფექტიანობის გასაზრდელად იყენებენ. ისინი რადიოთერაპიასთან ერთდროულად ინიშნება და კიბოს უჯრედებზე დასხივების მოქმედებას აძლიერებს.

ტრიმოდალური მკურნალობა შარდის ბუშტის შენარჩუნებას ემსახურება და რადიკალური ცისტექტომიის (შარდის ბუშტის სრული ამოკვეთის) ალტერნატივად განიხილება. ის განსაკუთრებით სასურველი ვარიანტი შეიძლება იყოს მათთვის, ვინც ქირურგიული ჩარევისთვის შესაფერისი არ არის ან შარდის ბუშტის შენარჩუნება სურს.

ტრიმოდალური მკურნალობა და რადიკალური ცისტექტომია: კვლევის დეტალები

• კვლევა მოიცავს 2012 და 2021 წლებს შორის კლინიკურად ლიმფური კვანძით დადებითი, არამეტასტაზური (cN1, M0) შარდის ბუშტის კიბოს მქონე 287 პაციენტის მონაცემების რეტროსპექტიულ (წარსულზე დაფუძნებულ) ანალიზს.
• კვლევა 21 ივლისს, 2023 წელს Journal of Clinical Oncology ჟურნალში გამოქვეყნდა.
• პაციენტები მკურნალობდნენ გაერთიანებული სამეფოს ოთხ ცენტრში, სადაც როგორც ტრიმოდალური მკურნალობის, ისე რადიკალური ცისტექტომიის შესაძლებლობა ჰქონდათ.
• ძირითადი საბოლოო მაჩვენებლები საერთო და პროგრესირების გარეშე გადარჩენა იყო.

კვლევის მონაცემები და შედეგები

• ყველა პაციენტისთვის;
  • საერთო გადარჩენის მედიანა 1,55 წელი იყო. 2. და 5. წლის საერთო გადარჩენის მაჩვენებელი შესაბამისად 39% და 19% აღმოჩნდა.
  • მედიანური პროგრესირების (გაუარესების) გარეშე გადარჩენა 0,95 წელი იყო. 2. და 5. წლის მაჩვენებლები შესაბამისად 28% და 17% იყო.
• 163 პაციენტს რადიკალური მკურნალობა (ოპერაცია ან ტრიმოდალური მიდგომა), ხოლო 124 პაციენტს პალიატიური მკურნალობა ჩაუტარდა.
• რადიკალური მკურნალობა უკეთეს საერთო გადარჩენასთან (მედიანა = 2,4 წელი 0,89 წლის წინააღმდეგ) და პროგრესირების გარეშე გადარჩენასთან (მედიანა = 1,5 წელი 0,63 წლის წინააღმდეგ) ასოცირდებოდა.
• რადიკალური მკურნალობის მიმღებ პაციენტთაგან 87-ს ჩაუტარდა რადიკალური დოზის რადიოთერაპია (ანუ ტრიმოდალური მკურნალობა), 76-ს კი რადიკალური ცისტექტომია. მრავალცვლადიან ანალიზში რადიკალური მკურნალობის არჩევანს გადარჩენის შედეგებზე მნიშვნელოვანი გავლენა არ ჰქონდა. ანუ ოპერაციითა და ტრიმოდალური მკურნალობით შედეგები ერთმანეთს ჰგავდა.
  • ტრიმოდალური მიდგომით მკურნალობის მიმღებ პაციენტებში საერთო გადარჩენის მედიანა 2,53 წელი, რადიკალური ცისტექტომიის მიმღებებში კი 2,09 წელი იყო (HR = 0,94, 95% სანდოობის ინტერვალი = 0,63–1,41, P = 0,76).
  • 2-წლიანი გადარჩენის მაჩვენებლები შესაბამისად 60% და 51%-ია.
  • ასევე, რადიკალური დოზის რადიოთერაპიის მიმღებ პაციენტებში პროგრესირების გარეშე სიცოცხლის მედიანური ხანგრძლივობა 1,93 წელი, რადიკალური ცისტექტომიის მიმღებებში კი 1,22 წელი იყო (HR = 0,74, 95% სანდოობის ინტერვალი = 0,50–1,08, P = 0,12).
  • მიუხედავად იმისა, რომ სტატისტიკურად მნიშვნელოვან განსხვავებას ვერ მიაღწია, ეს შედეგები ტრიმოდალური მკურნალობის სასარგებლოდ გამოიყურება. 

დასკვნა და კომენტარი

ეს მონაცემები აჩვენებს, რომ ტრიმოდალური მკურნალობა შარდის ბუშტის კიბოს მკურნალობაში პოტენციური ალტერნატივა შეიძლება იყოს.

უფრო დეტალური განმარტებით, ამ მულტიცენტრულმა რეტროსპექტიულმა ანალიზმა შეაფასა რეალური პრაქტიკის შედეგები კლინიკურად ლიმფური კვანძით დადებითი შარდის ბუშტის კიბოს მქონე პაციენტებში. მონაცემებმა საერთო ან პროგრესირების გარეშე გადარჩენის მხრივ რადიკალურ ცისტექტომიასა და ტრიმოდალურ მკურნალობას შორის განსხვავება ვერ აჩვენა. ანალიზი გვაწვდის მონაცემებს, რომ შარდის ბუშტის მიმდებარე ლიმფური კვანძების ჩართვა ტრიმოდალური მკურნალობის უკუჩვენებად არ უნდა ჩაითვალოს.

მიუხედავად იმისა, რომ ამ კვლევაში არ შესწავლილა, მომავალში ტრიმოდალურ მკურნალობასთან შარდის ბუშტის კიბოში ეფექტიანად ცნობილი იმუნოთერაპიების დამატებით შესაძლოა გადარჩენის შედეგების შემდგომი გაუმჯობესება ვიხილოთ.