Hızlı Arama
Anasayfa - Kanser Haberleri - Genetik - Kanser genetiğinde şaşırtıcı yeni bulgular – gizemli kromozom dışı DNA ve kanserde rolü

Kanser genetiğinde şaşırtıcı yeni bulgular – gizemli kromozom dışı DNA ve kanserde rolü

Kanser genetiğinde şaşırtıcı yeni bulgular – gizemli kromozom dışı DNA ve kanserde rolü
Yazı Boyutu:
Küçült
Sıfırla
Büyült
30.12.2019

Bildiğimiz üzere kanser, DNA’da meydana gelen kusurların birikiminden kaynaklanan bir durum. Bu nedenle de kanser için en önemli risk faktörü yaştır. Peki durum böyleyken çocuklar neden kanser oluyor? Berlin’deki Charité Tıp Üniversitesi ve New York’taki Memorial Sloan Kettering Kanser Merkezi liderliğindeki uluslararası bir araştırma ekibi, kromozom dışı DNA olarak bilinen gizemli DNA halkalarının çocukluk kanserlerine katkıda bulunabileceğini ortaya koydu. 16 Aralık 2019’da Nature Genetics’te yayımlanan çalışma ile kanser genetiğine yeni kapılar aralanmış oldu.

Almanya’da her yıl yaklaşık yarım milyon yeni kanser vakası görülüyor (ülkemizde ise 220 bin kadar). Bunların 2.100’ünü ise 18 yaşından küçük çocuklar oluşturuyor. Kanserlerin çoğunun yaşlılarda görülmesi, kanser gelişimine katkıda bulunan mekanizmalarla açıklanabilmekte. Tütün dumanı ve radyasyon da dahil pek çok faktör hücresel DNA’mıza zarar vermekte. Bu tip DNA hasarlarının uzun yıllar boyunca birikmesiyle de etkilenen hücreler, hücre bölünmesi ve büyümesi üzerindeki kontrolünü kaybetmekte. Tüm bu sürecin sonucunda ise kanser gelişmekte. Tüm bunların yanında çocuklar, kanser gelişim mekanizmasından etkilenecek kadar uzun yaşamış değiller. Peki o zaman neden çocukluk çağında da kanser görülüyor? Bunun cevabını arayan ekip, kromozom dışı serbest DNA halkalarının hücrelerimizin genetik bilgilerinin bozulmasına neden olabileceğini gösterdiler.

Bilim adamları on yıllardır DNA’nın halka / çember şeklindeki bu kısımlarını biliyorlardı. Hücrelerimizin içinde bulunurlar ancak kromozomlar halinde depolanan normal genetik bilgilerimizin bir parçasını oluşturmazlar. Bundan dolayı kromozom dışı DNA olarak adlandırılırlar. Ancak günümüzde bile çembersel DNA hakkında nispeten daha az şey biliyoruz çünkü çembersel DNA’nın ayrıntılı analizini yapacak teknolojilere sahip değildik. Yayımlanan bu yeni çalışmada ölümcül bir çocukluk çağı tümörü olan nöroblastomdaki çembersel DNA’nın ilk ayrıntılı haritası, öncü biyoinformatik algoritmaları ve son teknolojiye sahip DNA dizileme teknikleri birleştirilerek çıkartıldı. Barselona Süper Bilişim Merkezi’ndeki meslektaşları ile birlikte çalışan araştırmacılar, toplam 93 çocuktan nöroblastom doku örneklerini analiz ettiler. Analizleri, çembersel DNA'nın yaygınlığının ve çeşitliliğinin önceden tahmin edilenden çok daha büyük olduğunu ortaya koydu. Araştırmacıların bulgularına göre, her doku örneği ortalama 5.000 çembersel DNA kopyası içeriyordu. Tüm bunlar, orijinal genetik bilgi dizisinin bozulmasına neden olursa kansere neden olabiliyor ve bazı çembersel DNA tipleri nöroblastom büyümesini hızlandırabiliyor.

Araştırmayı yapan grup, hipotezlerini doğrulamak amacıyla bir takip çalışması yürütmeyi ve mevcut çalışmanın çeşitli tümör tiplerinde de etkilerini gözlemleyebilecekleri yeni çalışmalar yürütmeyi planlıyor.

Sonuç olarak, bu çalışma daha önce aydınlatılmamış nedenleri gözler önüne sermesi bakımından önemlidir ve çocukluk çağı kanserleri için daha fazla bilgi sahibi olmamızı sağlamıştır. Ek olarak, erişkin kanserlerinde de daha önce gözümüzden kaçırdığımız benzer mekanizmaları aydınlatmaya yardımcı olacaktır.

Sağlıklı ve mutlu kalın...
Sayfada yer alan yazılar sadece bilgilendirme amaçlıdır, tanı ve tedavi için mutlaka doktorunuza başvurunuz.