Metastatik, hormona duyarlı prostat kanseri hastaları için standart tedavi, testosteron baskılayıcı tedaviye ya dosetaksel kemoterapisinin ya da bir androjen reseptör yolağı inhibitörünün eklenmesini içermektedir. Testosteron baskılayıcı tedaviye ek dosetaksel ya da  bir androjen reseptör yolağı inhibitörünün (abirateron, enzalutamid ya da apalutamid) eklenmesinin sadece testosteron baskılayıcı tedavi kullanmaya kıyasla belirgin olarak daha iyi yaşam süreleri ile sonuçlandığı bilinmektedir.

Androjen baskılama tedavisine sadece dosetaksel ya da sadece bir androjen reseptör inhibitörü eklenmesi sağkalımı iyileştirirken aynı anda hem dosetaksel hem de bir androjen reseptör inhibitörü eklenmesinin sağkalımı nasıl etkileyeceği bilinmemekteydi.

2022 ASCO Genitoüriner Kanserler Sempozyumu’nda sunulan ve The New England Journal of Medicine’da eş zamanlı yayımlanan Dr. Matthew R. Smith ve arkadaşlarının yürüttüğü bir çalışmada, metastatik, hormona duyarlı (yani daha önce tedavi almamış yeni tanı ileri evre) prostat kanserli erkeklerde testosteron baskılayıcı tedaviye hem dosetaksel hem de bir androjen reseptör baskılayıcı olan darolutamidin eklenmesi ile genel sağkalımın, sadece testosteron baskılayıcı tedavi artı dosetaksel alanlara kıyasla önemli derecede iyileştiği gösterildi.

Darolutamid Nedir?

Darolutamid (piyasa adı Nubeqa), ilk ve tek FDA onayını 2019'da henüz metastaz yapmamış fakat hormon baskılamaya direnç gelişmiş prostat kanserli hastaların tedavisi için alan bir kanser ilacıdır. Düşük kan-beyin bariyeri penetrasyonu ve ilaç-ilaç etkileşimleri için görece daha düşük riske sahip, yapısal olarak farklı bir androjen reseptör inhibitörüdür.

Aşağıda, yeni nesil prostat kanseri ilaçları olan abirateron, enzalutamid, apalutamid ve darolutamidin çalışma mekanizmaları basitçe resmedilmiştir. Abirateron, androjenlerin oluşumu üzerine etkili olan enzimleri baskılarken, darolutamid gibi androjen reseptörü blokerleri, androjenlerin, reseptörlerine bağlanmasını, çekirdeğe geçmesini ve çekirdekte DNA'ya bağlanmasını engeller.

abirateron enzalutamid apalutamid darolutamid etki mekanizması prostat kanseri androjen reseptör

ARASENS Çalışması

Dr. Smith ve arkadaşlarının yaptığı uluslararası, randomize, çift kör ve plasebo kontrollü faz III ARASENS çalışmasına 1306 hasta alındı. Deneysel tedavi kolundaki 651 hastaya hormon baskılama tedavisi ve dosetaksele ek olarak darolutamid verilirken, kontrol grubundaki 655 hastaya standart tedaviye ek olarajk plasebo verildi. Sonuçta, standart tedaviye darolutamid eklenmesi, sağkalımda belirgin artışa yol açtı. Bu sağkalım artışı daha önce, hormon baskılama artı dosetaksele abirateronun eklendiği faz III PEACE-1 çalışma sonuçları ile benzerdi.

Araştırmacılar, yayımladıkları raporda darolutamidin yaşam kaybı riskini de %32,5 oranında azalttığını bildirdi.

metastatik hormona duyarlı yeni tanı prostat kanserinde darolutamid ve dosetaksel ARASENS çalı

Şeklin açıklaması: Darolutamid kolundaki hastaların yarıdan fazlası sağkalmaya devam ettiği için ortanca sağkalım süresine ulaşılmadı; standart tedavi kolu için bu süre 48,9 ay idi. KT: kemoterapi: ADT: androjen baskılama tedavisi

Üçlü kombinasyon ile ikili kombinasyon arasında daha fazla toksik etki farkı gözlemlenmedi. Hem abirateron ile hem de darolutamid ile yapılan çalışmalarda plasebo gruplarına kıyasla gözlemlenen androjen reseptörü inhibitörü ile ilişkili yaygın yan etki sıklığı en fazla %2’ydi.

Araştırmaya dahil edilen çoğu hastada, ilk tanıda kemik metastazı, viseral (iç organ) metastaz ya da her ikisi birden vardı. Bu nedenle tekrarlayan, yalnızca nod metastazı olan ya da bu ikisine de sahip hormona duyarlı prostat kanseri olan ve daha iyi bir prognoza sahip hastalarda yarar-risk değerlendirilmesine yönelik sınırlı bilgi bulunmaktadır.

Sonuç olarak Dr. Smith ve arkadaşlarının yürütmüş olduğu bu çalışma, metastatik, hormona duyarlı prostat kanseri olan hastalarda, darolutamid, testosteron baskılayıcı tedavi ve dosetaksel kombinasyonunun kullanılması desteklenmektedir. Bu kombinasyon ile hem genel sağkalımda artış hem de yan etkilerde bir artışa sebep olmadan iyileşmeler gözlemlendi.