4-cü mərhələ böyrək xərçəngində əməliyyat sağqalımı artırmır

Metastatik (4-cü mərhələ) şəffaf hüceyrəli böyrək xərçəngi olan xəstələrdə böyrəyin çıxarılmasının ümumi sağqalımı yaxşılaşdırmadığı, JAMA Network Open adlı jurnalda 16 may 2022-ci ildə yayımlanan və təxminən 13 min xəstəni əhatə edən tədqiqatla göstərildi... Böyrək xərçəngi üçün yeni və daha təsirli sistemli müalicə seçimləri mövcuddur.

Onkologiyanın ümumi qaydalarından biri kimi, xərçəng 4-cü mərhələyə çatdıqda, yəni digər orqan və toxumalara yayıldıqda, artıq əməliyyatdan fayda görməyəcəyi məlumdur. Bəzi xərçənglərdə 4-cü mərhələdə olsa belə, əsas şişin əməliyyatla çıxarılmasının faydalı ola biləcəyinə dair sübut gücü zəif məlumatlar var; böyrək xərçəngi də bunlardan biri idi. Yazımızın mövzusu olan tədqiqatda ölçülməyən dəyişənlərin yaratdığı qərəzi düzəltmək üçün “instrumental dəyişən analizi” istifadə edildi və əvvəlki müşahidə məlumat dəstlərindən əldə olunmuş nəticələrlə ziddiyyət təşkil edən nəticələrə gəlindi.

Median yaşı 63 olan, 68%-i kişi və 88%-i ağdərili olan 12.766 xəstədən ibarət tədqiqatın daha ətraflı analizi böyrəyin çıxarılması ilə ümumi sağqalım arasında əlaqə göstərmədi (HR, 0.92; 95% EI, 0.78-1.09).

Əvvəlki məlumatlarla müqayisədə ortaya çıxan bu uyğunsuzluq, ehtimal ki, irəliləmiş mərhələli böyrək xərçəngində şiş yükünü azaltmağa yönələn cərrahiyyə olan “sitoreduktiv nefrektomiya” üçün uyğunluğun əsasən ölçülməyən və ya müşahidə məlumat dəstlərində olmayan amillərlə müəyyənləşdirildiyini əks etdirir.

Yüksək riskli xəstəliyi olmayan metastatik şəffaf hüceyrəli böyrək xərçəngi xəstələri üçün onilliklər ərzində standart müalicəyə başlanğıc yanaşması sitoreduktiv nefrektomiya əməliyyatı olub. Tirozin kinazanı basdıran ağıllı dərmanların erkən dövrlərində aparılmış bir neçə böyük müşahidə tədqiqatı sitoreduktiv nefrektomiyanın mühüm ümumi sağqalım faydası verməyə davam etdiyini göstərmişdi. Lakin bu tədqiqatlar əməliyyat üçün uyğun xəstələrin seçimindəki qərəzi nəzərə almamışdı.

Bu yeni tədqiqat çərçivəsində alimlər 1 yanvar 2006-cı ildən 31 dekabr 2016-cı ilədək ABŞ-da diaqnoz qoyulan xərçəng hallarının 70%-dən çoxunu əhatə edən Milli Xərçəng Məlumat Bazasından 12.766 şəffaf hüceyrəli böyrək xərçəngi halı müəyyən etdilər. Metastatik şəffaf hüceyrəli böyrək xərçəngi xəstələrində sitoreduktiv nefrektomiyanın ümumi sağqalım üzərində təsirini seçim qərəzi üçün ənənəvi düzəlişlərlə alınan nəticələrlə müqayisə etmək məqsədilə instrumental dəyişən analizindən istifadə edərək qiymətləndirdilər.

Instrumental dəyişənlər müşahidə tədqiqatlarında qarışdırıcı amillərə və ölçmə səhvinə nəzarət etmək üçün istifadə olunur. Bu tədqiqatda müalicə mərkəzinə məsafənin artması mühüm instrumental dəyişən idi (P < .001). Xəstəxanaya məsafə artdıqca sitoreduktiv nefrektomiya edilən xəstələrin nisbəti də artırdı. Çünki xəstələr, ehtimal ki, xəstəxanalara daha az getmək üçün tez-tez ziyarət tələb edən sistemli müalicələr əvəzinə daha radikal seçim kimi cərrahiyyəni istəyirdilər.

Lakin tədqiqat ən aktual sübutlarla uyğun olaraq instrumental dəyişən analizinin sitoreduktiv nefrektomiyanın metastatik şəffaf hüceyrəli böyrək xərçəngi xəstələrində ümumi sağqalımın yaxşılaşması ilə əlaqəli olmadığını göstərdiyini bildirdi.

2016-cı ildən sonra

Bu tədqiqatın 2016-cı ildən sonra böyrək xərçəngində təsdiqlənən yeni dərmanların sağqalım töhfələrini ölçmədiyini də yadda saxlamaq lazımdır. Bu yeni müalicələrlə 10 il əvvəllə müqayisədə irəliləmiş mərhələli böyrək xərçəngində sağqalım göstəriciləri əhəmiyyətli dərəcədə yaxşılaşıb və bu vəziyyət sistemli dərmanların birinci xətt müalicəsi kimi yerini möhkəmləndirib.

*

Xarici məzmunu görmək üçün seçimləri tənzimləyin