Böyrək Xərçəngi üçün 2019 Nobel Mükafatından İlhamlanan Yeni Dərman Həyəcan Yaratdı: HIF2A İnhibitoru

2019 Nobel Tibb Mükafatı, hüceyrələrin oksigeni necə hiss etməsi və hipoksiyaya (oksigen azlığına) necə uyğunlaşması barədə işlərə verilmişdi. Şişlər də sürətlə böyümək üçün hipoksiyaya uyğunlaşdıran hüceyrə mexanizmlərindən yaxşı istifadə etməlidir. Bu fikirlə şiş hüceyrələrinin hipoksiyaya uyğunlaşma mexanizmlərini hədəfləyən dərmanların xərçəng müalicəsində təsirli ola biləcəyi düşüncəsi yarandı və dərman hazırlama işləri başladı. Sinfində ilk olan yeni kiçik molekul, hipoksiya ilə induksiya olunan faktor 2 alfa (HIF2A) inhibitoru, metastatik (4-cü mərhələ) şəffaf hüceyrəli böyrək xərçəngi olan və əvvəllər çoxsaylı müalicə xətləri almış xəstələrdə tək agent kimi əhəmiyyətli xərçəng əleyhinə fəallıq göstərdi. Bu HIF2A inhibitorunun faza I / II tədqiqat nəticələri, 2020 Genitourinar Xərçənglər Simpoziumunda Dr. Toni Choueiri tərəfindən təqdim edildi. Tədqiqatçılar kod adı MK-6482 olan bu HIF2A inhibitoru ilə müalicə edilənlərin bütün risk kateqoriyalarında % 24-lük cavab nisbəti bildirdilər. Bu nəticələrə əsasən faza III tədqiqat başladıldı. HIF2A inhibitoru böyrək şişlərini qidalandıran yeni qan damarlarının böyüməsini əngəlləyən anti-angiogen agentdir. MK-6482 tək agent kimi bütün risk kateqoriyalarında (zəif, orta və yaxşı, intensiv müalicəyə davamlı xəstə qruplarında) ümumən % 24 cavab göstərir və olduqca ümidvericidir.

HIF2A İnhibitorunun Təsir Mexanizmi Nədir?

2019 Nobel Tibb Mükafatının əks-sədaları... Dərman bədənin oksigen səviyyələrini hiss etməsi və daha çox qırmızı qan hüceyrəsi, yeni qan damarları yaradaraq hipoksiyaya uyğunlaşmasına imkan verən genləri açması mexanizminin komponentini hədəfləyir. 2019 Nobel Tibb Mükafatı, xərçəngin şişlərin sağqalımına və böyüməsinə kömək üçün istifadə edə bildiyi bu mürəkkəb mexanizmi ortaya çıxaran kəşfə verildi.

Şəffaf hüceyrəli böyrək xərçəngli xəstələrin çoxunda von Hippel-Lindau kimi tanınan şiş basqılayıcı zülal funksional deyil. Nəticədə hipoksiya ilə bağlı faktor zülalları şiş hüceyrəsində toplanır, yanlış oksigen çatışmazlığı siqnalı verir və damar yaranmasını fəallaşdırıb şiş böyüməsini tətikləyir. Bu anormal prosesi anlamaq yeni dərmanlara yol açdı; MK-6482 onlardan biridir. Birbaşa HIF2A faktorunu hədəfləyərək xərçəng hüceyrəsinin böyüməsini, proliferasiyasını (çoxalmasını) və anormal damar yaranmasını əngəlləməsi fərqlidir.

Faza I / II Tədqiqat Nəticələri

• MK-6482 tədqiqatı əvvəllər orta hesabla üç müalicə xətti almış irəli mərhələ şəffaf hüceyrəli böyrək xərçəngli 55 xəstəni əhatə edirdi.
• Orta hesabla 13 aylıq müşahidədən sonra ümumi cavab % 24 idi və 13 təsdiqlənmiş qismən cavab vardı.
• 41 xəstədə, xəstəlik nəzarət nisbəti % 80 olan stabil xəstəlik vardı. Riskli 5 xəstənin 2-də, orta riskli 40 xəstənin 10-da və aşağı riskli 10 xəstənin 1-də qismən cavab vardı.
• Median cavab müddətinə çatılmadı: xəstələrin % 81-də 6 aydan uzun təxmini cavab vardı və 16 xəstə 12 aydan çox müalicəni davam etdirdi.
• Median proqressiyasız (irəliləməsiz) sağqalım 11 ay idi.
• Ən çox (>% 30) görülən bütün dərəcəli, bütün səbəbli yan təsirlər anemiya (% 75), yorğunluq (% 67), dispnoe (% 47), ürəkbulanma (% 33) və öskürək (% 31) idi. Anemiya (% 26) və hipoksiya (% 15) ən çox görülən ciddi (3-cü dərəcə) yan təsirlər idi. Dərmana bağlı 4-cü və ya 5-ci dərəcə yan təsir görülmədi.

Nəticə MK-6482 uyğun təhlükəsizlik profili ilə yaxşı dözülür və Beynəlxalq Metastatik RCC Verilənlər Bazası risk qruplarında şəffaf hüceyrəli renal hüceyrəli karsinoması olan, intensiv müalicə görmüş xəstələrdə tək agent kimi ümidverici təsir göstərib.