Çöldə yemək yeyərkən koronavirusdan qorunmağın 7 yolu

Koronavirus hallarında kəskin artım var. Hazırda güclü tədbirlərlə epidemiyanı mümkün qədər gecikdirməyə çalışırıq. Yerli dərman anbarlarından əl dezinfeksiyaedicisi və ya maska almaq demək olar mümkünsüz olub. Lakin yalnız zəruri hallarda çölə çıxmaq da daxil olmaqla həyatınızı yaşamağa davam etməlisiniz.

Sağlam qalmaq üçün restoranda yemək yeyərkən, özünüz yemək hazırlayarkən və ya kənardan yemək sifariş edərkən, COVID-19 xəstəliyinə səbəb olan SARS-CoV-2 adlı virusa və ya digər mikroblara yoluxmaqdan qaçmağa kömək edən bəzi sınanmış tədbirlər var. Benjamin Franklinin bir vaxt dediyi kimi, "Bir qram tədbir bir kilo müalicəyə dəyər".

Sağlam qalmağınıza kömək edəcək bəzi əsas və asan izlənilən məsləhətlər:

1. Əllərinizi yuyun

Ən aydın və bəlkə də ilk tədbir əlləri tez-tez sabunla və 20 saniyə boyunca yumaqdır. Xüsusilə yeməyə başlamazdan əvvəl, tualetdən sonra, öskürüb-asqırdıqdan sonra.

Hazırda bir çox insan işləməyə davam edir. Yeməkxanalar və restoranlar izdihamlı şəkildə yemək yeyilən yerlərdir. Hər kəs sizin qədər sağlam olmaya bilər. Buna görə müəyyən məsuliyyət götürməlisiniz. Su və sabun yoxdursa, ən azı % 60 spirt olan əl dezinfeksiyaedicisi istifadə edin. Əllər görünəcək qədər çirklidirsə, mütləq su və sabun istifadə edin.

2. Açıq bufetdən qaçın

İstədiyimiz qida dolu yeməkləri örtən qoruyucu pleksiqlas (xüsusilə otellərdə yeməklərin üzərindəki şüşə örtük) sipərlərdir. Onlara səbəbsiz yerə "asqırma qoruyucuları" deyilmir. Lakin havadakı yoluxdurucuların və bakteriyaların sonda boşqabınıza enməsinin qarşısını almaqda % 100 təhlükəsizliyə yaxın belə deyillər. COVID-19 qidadan keçməsə də, yoluxmuş şəxsin bədən mayeləri heç kimin istəmədiyi yerdə ola bilər.

Bəs idxal məhsulunun virusla çirklənməsi və təzə meyvə-tərəvəz yemək barədə narahat olmalısınızmı?

Birləşmiş Təzə Məhsullar Assosiasiyası CDC (Amerika Xəstəliklərə Nəzarət Mərkəzləri) və FDA-nın (ABŞ Qida və Dərman İdarəsi) virusun meyvə-tərəvəz kimi məhsullardan yoluxub-yoluxmayacağı barədə hələ konkret açıqlama vermədiyini, lakin hazırda ötürülə bildiyini göstərən sübut olmadığını bildirir.

Digər tərəfdən İrlandiya Qida Təhlükəsizliyi Qurumu koronavirusun çoxalmaq üçün heyvana və ya insana ehtiyacı olduğunu və buna görə qidada çoxalmasının mümkünsüz olduğunu deyir.

Daha dəqiq, yekdilliklə qəbul edilmiş məlumat əldə edənədək hazırda meyvə-tərəvəz alıb istehlak etmək böyük narahatlıq mənbəyi deyil. Meyvə-tərəvəzinizi suda saxlaya və ya qısa müddət qaynar suya sala bilərsiniz. Qabıqlı məhsulları su altında fırça ilə ovmağa çalışa bilərsiniz.

Ümumi qida təhlükəsizliyi tədbiri kimi infeksiya riskini azaltmaq üçün çiy ətlə işlədikdən sonra həmişə əllərinizi yumalısınız.

3. Az izdiham idealdır

Çoxlu insanla təması məhdudlaşdırmaq koronavirus yoluxma riskini azaldır. Yəni yemək məkanı seçərkən daha kiçik restoranlar (daha az işçi və müdirlə) xəstələnmə riskini azalda bilər. Bunu nəzərə alaraq yüzlərlə insana xidmət edən şəbəkə restoranlarından vaz keçib yerli və ya böyük, geniş restoranları seçin.

Bəs ərzaq dükanında və ya restoranda yemək təqdim edən heyətdən narahat olmalıyam?

Əlbəttə, təmizliyini bildiyiniz və güvəndiyiniz restoranları seçməyiniz faydalıdır.

Harvard Tibb Məktəbinə görə COVID-19 bəzi insanların nəcisində də aşkar edilib. Lakin bu viruslar ölü tapılıb və bu vəziyyətdə nəcis ilə COVID-19 yoluxduğu deyilə bilməz.

4. Qida təhlükəsizliyi reytinqlərini yoxlayın

Qida mənşəli xəstəliklərin yüzdə 60-ı birbaşa mətbəx və restoran təmizliyi ilə bağlı restoranlardan gəlir. Sevdiyiniz yerlərin nə qədər təmiz olduğunu yoxlamaq heç vaxt pis fikir deyil; bunun üçün Google Xəritələrin rəylər bölməsinə baxaraq da fikir əldə edə bilərsiniz (yaxud bölgələrə görə müəyyən reytinq tətbiqləri ilə).

5. Özünüzü xəstə hiss edirsiniz? Evdə qalın

Özünüzü yorğun və halsız hiss edirsinizsə, düzgün addım atın və yemək üçün çölə çıxmayın. Öskürüb-asqırarkən əlinizlə, lazım gəlsə qolunuzla ağız və burnunuzu örtün. Əks halda qapı tutacaqlarında, əlüzyuyan kranlarında və toxunduğunuz hər şeydə patogenləri asanlıqla qoya bilərsiniz. Koronavirusu nəzarətdə saxlamağın ən yaxşı yolu onu özünüzdən başqa heç nəyə yoluxdurmamaqdır.

6. Kiçik qruplarla yeyin

Çöldə yeməli olsanız, restoranda böyük qrupla böyük masada yemək kiminsə xəstə olma ehtimalını artırır. Buna görə yalnız 2 ilə 4 nəfərlik qrup seçmək daha yaxşı fikir ola bilər. Yəqin ki, daha yaxşı xidmət almaqla yanaşı sağlam qalmaq şansınızı da artıracaqsınız.

7. Saxta məlumatlara inanmayın

Koronavirusun qarşısını almaqda sağlam düşüncə əsasdır, lakin pandemiya ətrafında davamlı çoxlu hekayə var. Sizi xüsusi olaraq təhlükəsiz saxlayacaq konkret qida və ya marka yoxdur. Balanslı və yetərli qidalanma ilə immun sistemini güclü saxlamalısınız.

Dünya qlobal epidemiyanın təhlükələri ilə mübarizə apararkən həddən artıq çox şübhəli müalicə həlli də ortaya çıxdı (həqiqət budur ki, sağlam düşüncə və əlləri yaxşı yumaq COVID-19 xəstəliyindən qaçmağın ən yaxşı yollarıdır və bu xəstəliyə xas hələ məlum müalicə yoxdur). Buna qarşı ABŞ Federal Ticarət Komissiyası və Qida və Dərman İdarəsi (FDA) yeddi birgə xəbərdarlıq dərc etdi. Xəbərdarlığa görə içilə bilən gümüş, efir yağları, ağardıcı içmək, hər 15 dəqiqədə su içmək, bitki müalicəsi (ənənəvi Çin otları və ya çətənə) və ya sarımsaq şorbası kimi üsullardan qaçmalısınız.

İnsanlar bu virusu əvvəllər heç görməyiblər və ona qarşı immun sistemimizin heç bir daxili müdafiəsi yoxdur. Virusun molekulyar və klinik virusologiyasını anlamaq üçün dünyada böyük səylər göstərilir. Onun genomikası, quruluşu və virulentliyi haqqında inanılmaz molekulyar məlumat artıq əldə edilib. Lakin bunlar hələ bizi qorumaq və ya daxilimizdəki infeksiyanı məhdudlaşdırmaq üçün yetərli deyil.

Əlaqəli mövzu

Koronavirus haqqında son xəbərlər – Dünya və Türkiyədə vəziyyət