آیا اندازه پولیپ بر خطر سرطان اثر می‌گذارد؟ جدول اندازه پولیپ‌های کولون

پولیپ‌های کولون، تجمع‌هایی از سلول‌ها هستند که در کولون رشد می‌کنند. این تجمع‌های سلولی ممکن است از نظر اندازه و شکل متفاوت باشند. همچنین ممکن است خوش‌خیم یا سرطانی باشند. معمولاً پولیپ‌های بزرگ‌تر کولون، بیشتر در معرض تبدیل شدن به سرطان هستند. به همین دلیل اندازه پولیپ‌های کولون اهمیت دارد (ببینید پولیپ چیست و پولیپ‌های روده بزرگ چگونه باید درمان شوند؟)

اندازه مشخصی وجود ندارد که بتوان گفت پولیپ با رسیدن به آن سرطانی شده است. با این حال، بیشتر متخصصان، پولیپی را که قطرش به 1 سانتی‌متر (cm) رسیده باشد، دارای خطر بالای سرطان در نظر می‌گیرند. 

اندازه پولیپ‌های کولون

تصویر زیر، اندازه پولیپ‌های کولون و ارتباط احتمالی آن با سرطان را نشان می‌دهد: 

طبقه‌بندی پولیپ‌های کولون بر اساس اندازه

متخصصان اندازه پولیپ‌ها را بر اساس عوامل زیر طبقه‌بندی می‌کنند:

انواع پولیپ کولون و خطر سرطان

پولیپ‌های کولون انواع مختلفی دارند. هر نوع پولیپ کولون ممکن است خطر متفاوتی برای سرطان داشته باشد. انواع پولیپ‌های کولون و خطر سرطان آن‌ها به شرح زیر است:

پولیپ کولون چگونه تشخیص داده می‌شود؟

تشخیص پولیپ‌های کولون معمولاً با کولونوسکوپی، که یک روش آندوسکوپی است، انجام می‌شود. کولونوسکوپی، رایج‌ترین و دقیق‌ترین روش تشخیص پولیپ‌های کولون است. در این روش، پزشک لوله‌ای نازک و انعطاف‌پذیر (کولونوسکوپ) را وارد کولون شما می‌کند. در انتهای کولونوسکوپ یک دوربین و یک چراغ وجود دارد. این وسیله به پزشک امکان می‌دهد کولون و راست‌روده شما را به‌صورت دیداری بررسی کند. اگر پولیپی پیدا شود، پزشک معمولاً می‌تواند آن را در همان نوبت بردارد (پولیپکتومی). پولیپ برداشته‌شده برای بررسی آسیب‌شناسی به آزمایشگاه فرستاده می‌شود.

شکل و رشد پولیپ‌های کولون

پولیپ‌های کولون آهسته رشد می‌کنند. تشکیل یک پولیپ کوچک کولون ممکن است حدود ده سال طول بکشد. 

شکل آن‌ها ممکن است صاف یا فرورفته باشد. همچنین می‌توانند به دو شکل متفاوت، بدون پایه (sessile) یا پایه‌دار (pedunculated)، رشد کنند:

• پولیپ‌های بدون پایه: پولیپ‌هایی هستند که پایه ندارند و به‌صورت صاف به دیواره کولون می‌چسبند.
• پولیپ‌های پایه‌دار: مانند قارچ، روی پایه‌ای باریک رشد می‌کنند.

این پولیپ‌ها ممکن است غیرسرطانی، پیش‌سرطانی یا سرطانی باشند.

شکل و رشد آدنوم‌ها

آدنوم‌ها که حدود 66% پولیپ‌های کولون را تشکیل می‌دهند، پیش‌سرطانی هستند. رشد و شکل آدنوم‌ها:

• رشد لوله‌ای: آدنوم‌هایی هستند که به شکل لوله رشد می‌کنند و کوچک‌تر از نیم اینچ (حدود 1,27 cm) هستند.
• آدنوم پرزدار: آدنوم‌های بزرگ‌تری هستند که با الگویی نامنظم و شبیه گل‌کلم رشد می‌کنند.
• آدنوم لوله‌ای‌پرزدار: آدنوم‌هایی هستند که الگوهای رشد هر دو نوع آدنوم لوله‌ای و پرزدار را دارند.

الگوی رشد پولیپ‌ها می‌تواند بر فاصله زمانی لازم میان کولونوسکوپی‌های کنترلی فرد اثر بگذارد. سرطانی شدن آدنوم‌ها ممکن است حدود 10 سال طول بکشد. اما این مدت ممکن است در افراد متفاوت باشد و در کسانی که سندرم ارثی دارند، کوتاه‌تر نیز می‌شود.

آیا همه پولیپ‌های شناسایی‌شده باید برداشته شوند؟

به گفته انجمن آندوسکوپی گوارشی آمریکا (AGED)، معمولاً همه پولیپ‌های شناسایی‌شده باید برداشته شوند. 

متخصصان معمولاً می‌توانند هنگام کولونوسکوپی این پولیپ‌ها را بردارند. در غربالگری با کولونوسکوپی، می‌توان همه پولیپ‌های پیش‌سرطانی را خارج کرد. به این ترتیب می‌توان خطر تبدیل شدن پولیپ‌ها به سرطان را از میان برد. پولیپی که برداشته نشود، ممکن است به خونریزی، انسداد روده یا تشکیل سرطان منجر شود. 

کولونوسکوپی‌های کنترلی برای خطر سرطان کولورکتال

افراد دارای خطر متوسط سرطان کولورکتال باید برای بررسی پولیپ‌های کولون، در فاصله‌های زمانی مشخص کولونوسکوپی کنترلی انجام دهند:

• غربالگری سرطان کولورکتال از 45 سالگی آغاز می‌شود و تا 75 سالگی به‌طور منظم ادامه می‌یابد.
• در افراد 75-85 ساله، غربالگری ممکن است بسته به عواملی مانند وضعیت سلامت عمومی، با غربالگری‌های پیشین تفاوت داشته باشد.  
• در افراد 85 ساله و بالاتر، غربالگری سرطان کولورکتال انجام نمی‌شود.

افرادی که خطر بالای سرطان کولورکتال دارند، معمولاً باید پیش از 45 سالگی غربالگری با کولونوسکوپی را آغاز کنند. همچنین باید با فاصله‌های کوتاه‌تری برای بررسی مراجعه کنند. با این حال، چون سن شروع و دفعات کولونوسکوپی در افراد متفاوت است، بهترین کار دریافت راهنمایی از متخصص است.

علائم ناشی از پولیپ‌های کولون

پولیپ‌های کولون ممکن است هیچ علامتی ایجاد نکنند. معمولاً پولیپ‌ها هنگام غربالگری سرطان کولورکتال تشخیص داده می‌شوند. با این حال، این به معنای آن نیست که پولیپ‌ها هیچ علامتی ایجاد نمی‌کنند. اگر پولیپ‌های کولون علامت‌دار شوند، علائم شامل موارد زیر است:

• خونریزی از مقعد با رنگ قرمز روشن یا تیره
• وجود خون در مدفوع
• وجود مخاط در مدفوع
• درد شکم
• یبوست
• اسهال
• علائم یا یافته‌های کم‌خونی فقر آهن

پرسش‌های متداول درباره پولیپ‌های کولون

پولیپ‌های کولون با چه اندازه‌ای نگران‌کننده هستند؟

در پژوهشی در سال 2019 روی 15906 پولیپ؛

• در پولیپ‌های کوچک‌تر از 5 mm (میلی‌متر)، سرطانی دیده نشد.
• در پولیپ‌های بزرگ‌تر از 30 mm، میزان 4.3% از پولیپ‌ها سرطانی بودند.

همان‌طور که این پژوهش نیز نشان می‌دهد، خطر ایجاد سرطان در پولیپ‌های کوچک‌تر از 5mm بسیار پایین است.

پولیپ‌های سرطانی معمولاً چه اندازه‌ای دارند؟

به گفته مؤسسه ملی سرطان، خطر سرطان کولورکتال با اندازه پولیپ‌های کولون افزایش می‌یابد. از پولیپ‌های بزرگ‌تر از 2 cm، میزان 30% تا 50% سرطانی هستند.

خلاصه اثر اندازه پولیپ بر خطر سرطان

متخصصان، پولیپ‌های کولون را بر اساس اندازه، شکل و الگوی رشد طبقه‌بندی می‌کنند. خطر سرطان کولورکتال ممکن است بسته به برخی انواع پولیپ کولون و اندازه آن‌ها افزایش یابد. همچنین پولیپ‌های کولون ممکن است غیرسرطانی، پیش‌سرطانی یا سرطانی باشند. ممکن است هیچ علامتی ایجاد نکنند. به همین دلیل، به‌ویژه افرادی که در معرض خطر سرطان کولورکتال هستند، باید به‌طور منظم کولونوسکوپی و غربالگری انجام دهند. همچنین متخصصان می‌توانند هنگام این غربالگری‌ها، پولیپ‌های غیرسرطانی را بردارند.

-موضوع مرتبط:  غربالگری سرطان روده بزرگ - کولورکتال با کولونوسکوپی