پرتودهی موضعی در برابر پرتودرمانی کل مغز در سرطان ریه سلول‌کوچک

سرطان ریه سلول‌کوچک، در طول سیر بیماری خطر بالایی برای متاستاز دادن (گسترش) به مغز دارد. بیشتر بیماران با این تشخیص، در مقطعی از درمان ناچار به دریافت پرتودرمانی مغز می‌شوند. رویکرد کلاسیک پرتودرمانی متاستازهای مغزی سرطان ریه سلول‌کوچک، پرتودهی کل مغز است. با این حال، در سال‌های اخیر بحث شده است آیا پرتودهی موضعی فقط در نواحی متاستاز کفایت می‌کند یا نه. نام پزشکی این روش پرتودرمانی موضعی، رادیوسرجری استریوتاکتیک است (SRS= stereotactic radiosurgery).

تفاوت اصلی SRS با پرتودرمانی خارجی کلاسیک این است که کل دوز محاسبه‌شده پرتو، در یک یا چند نوبت (فراکشن) داده می‌شود.

یادداشت: پرتودرمانی موضعی 2 نوع دارد: رادیوسرجری استریوتاکتیک (stereotactic radiosurgery = SRS) در تومورهای مغز به کار می‌رود؛ پرتودرمانی استریوتاکتیک بدن (stereotactic body radiation therapy = SBRT) برای پرتودهی اندام‌های بیرون از مغز، مانند ریه، استخوان یا کبد استفاده می‌شود.

• مطلب مرتبط: پرتودرمانی؛ انواع روش‌های تابش و هدف‌های استفاده

با دادن کل دوز محاسبه‌شده درمان SRS در چند نوبت، هم تخریب زیاد و هم کاهش عوارض پرتودرمانی ممکن شده است.

رادیوسرجری در متاستاز مغزی سرطان ریه سلول‌کوچک

در The Lancet Oncology یک مرور نظام‌مند و متاآنالیز گزارش شد که در درمان خط اول بیماران سرطان ریه سلول‌کوچک (KHAK) دارای متاستاز مغزی، رادیوسرجری استریوتاکتیک (SRS) را در مقایسه با پرتودرمانی کل مغز با «بقای مشابه» مرتبط یافت.

اگرچه SRS در بیشتر سرطان‌های جامد (اندامی) جای پرتودرمانی کل مغز (TBR) را به‌عنوان درمان خط اول متاستازهای مغزی گرفته است، TBR همچنان درمان خط اول بیماری متاستاتیک مغز در بیماران سرطان ریه سلول‌کوچک است؛ زیرا در این سرطان ممکن است متاستازهای سریع و گسترده مغزی دیده شود.

این مطالعه برای ارزیابی اثربخشی SRS در سرطان ریه سلول‌کوچک در مقایسه با TBR انجام شد.

جزئیات مطالعه

این متاآنالیز مقایسه SRS و TBR شامل هفت مطالعه بود. داده‌های بقای کلی پس از SRS از 14 مطالعه تک‌گروهی دیگر به دست آمد.

در هفت مطالعه با مجموع 18.130 بیمار، بقای کلی در دریافت‌کنندگان SRS بهتر بود (نسبت خطر [HR] = 0.85، فاصله اطمینان %95 [CI] = 0.75-0.97).

در هفت مطالعه متفاوت با مجموع 16.961 بیمار، بقای کلی با SRS در مقایسه با TBR بهتر بود (HR = 0.77، %95 GA = 0.72-0.83).

در چهار مطالعه با مجموع 1.167 بیمار، تفاوت معناداری در بقای کلی میان SRS و TBR همراه با تقویت توسط SRS مشاهده نشد (HR = 1.17، %95 GA = 0.78–1.75).

هنگام تجمیع همه مطالعات مقایسه‌ای، ناهمگنی میان مطالعات بالا بود.

با مجموع 1.682 بیمار، تحلیل 14 مطالعه تک‌گروهی، میانه بقای کلی 9 ماه را با SRS نشان داد (%95 GA = 7.86–10.16 ماه). نرخ کنترل متاستاز مغزی در ماه‌های 6 و 12 به‌ترتیب %81 و %78 بود.

در نتیجه، یافته‌های این مطالعه نشان می‌دهند SRS در بیماران سرطان ریه سلول‌کوچک با متاستاز مغزی می‌تواند در مقایسه با TBR بقایی مشابه و حتی بهتر فراهم کند؛ با توجه به خطر پیشرفت سریع متاستاز مغزی که در این بیماران تصور می‌شود، باید از تردیدهای پیشین درباره کاربرد SRS کاسته شود.