زمان بهبودی و مرگ در Covid-19 چقدر است؟ در بیماری خفیف، متوسط و شدید
در این مقاله
سیر بیماری ناشی از ویروس SARS-CoV-2، یعنی Covid-19، می‌تواند از فردی به فرد دیگر متفاوت باشد. برخی بدون بروز علائم (بی‌علامت) بیماری را پشت سر می‌گذارند، درحالی‌که برخی دیگر آن‌قدر بدحال می‌شوند که به لوله‌گذاری نای نیاز پیدا می‌کنند.
Covid-19 در چند روز برطرف می‌شود؟ زمان رسیدن به لوله‌گذاری و مرگ
به‌طور کلی می‌توان سیر بیماری Covid-19 را در 4 گروه بررسی کرد:
- Covid-19 خفیف
- Covid-19 متوسط
- Covid-19 شدید
- Covid-19 بحرانی
پاسخ روشنی به این پرسش که بیماران در چند روز از وضعیت خود رهایی می‌یابند، وجود ندارد. بسته به شدت درگیری فرد با Covid-19، این زمان ممکن است از 2 هفته تا 8 هفته متفاوت باشد.
Covid-19 خفیف و متوسط در چند روز بهبود می‌یابد؟
خفیف بودن Covid-19 به این معنا نیست که هیچ علامتی نخواهید داشت یا حالتان بسیار خوب خواهد بود. ممکن است احساس ناخوشی کنید و علائم شایع Covid-19 را نشان دهید. اما بیماری آن‌قدر خفیف است که به بستری شدن نیاز ندارید. می‌توانید با استراحت در خانه و مصرف داروهایتان این بیماری را پشت سر بگذارید.
بر پایهٔ پژوهش‌های نخستین، پشت سر گذاشتن covid-19 خفیف حدود 10-14 روز ممکن است طول بکشد. بااین‌حال، این زمان بر پایهٔ عواملی مانند سن و وضعیت عمومی سلامت، در افراد متفاوت است.
بر پایهٔ مراکز کنترل و پیشگیری از بیماری‌های آمریکا (US-CDC)، تا زمانی که معیارهای زیر برقرار نشده‌اند، نباید قرنطینهٔ خود را در خانه پایان دهید:
- نداشتن تب در طول 24 ساعت بدون مصرف داروی تب‌بر
- برطرف شدن علائم و احساس بهبودی
- گذشتن دست‌کم 10 روز از آغاز علائم
Covid-19 شدید در چند روز بهبود می‌یابد یا وخیم‌تر می‌شود؟
برخی مبتلایان به بیماری ناشی از ویروس جدید کرونا ممکن است بیماری را شدیدتر از دیگران تجربه کنند. در نتیجه، ریه‌ها ممکن است آسیب ببینند، تنفس دشوار شود و عارضه‌ای به نام سندرم زجر تنفسی حاد (ARDS) رخ دهد. بیماران دچار مشکل تنفسی ناچار به بستری شدن هستند و حمایت تنفسی دریافت می‌کنند.
با در نظر گرفتن سن و وضعیت عمومی سلامت، بهبودی ممکن است 2 هفته یا بیشتر طول بکشد. در Covid-19 شدید، زمان بهبودی معمولاً بیش از 2 هفته است و وضعیت ممکن است بسیار جدی‌تر شود.
بیمار Covid-19 که برایش لوله‌گذاری شده، در چند روز بهبود می‌یابد؟
در موارد بحرانی Covid-19 که بیماران بیماری را به‌آسانی پشت سر نمی‌گذارند، به بستری شدن در بخش مراقبت‌های ویژه نیاز دارند. در شکل شدید بیماری، ورود ویروس به ریه‌ها و/یا پاسخ غیرطبیعی دستگاه ایمنی به ویروس، مانع تنفس درست فرد می‌شود.
سیر موارد جدی معمولاً از نخستین علائم، در حدود پنج روز به پنومونی (ذات‌الریه) و در 7 – 12 روز به هیپوکسمی شدید (کمبود اکسیژن در بافت‌ها) و بستری شدن در بخش مراقبت‌های ویژه می‌انجامد.
هنگامی که ریه‌های فرد دیگر نتوانند اکسیژن مورد نیاز بدن را تأمین یا دی‌اکسیدکربن را دفع کنند، به لوله‌گذاری نیاز خواهد داشت. لوله‌گذاری به ورود اکسیژن به بدن و خروج دی‌اکسیدکربن از آن کمک می‌کند.
- موضوع مرتبط: بیمار لوله‌گذاری‌شده یعنی چه؟ لوله‌گذاری چرا و چگونه انجام می‌شود؟ اهمیت آن در COVID-19
در سیر Covid-19، مدت زمان تا نیاز به لوله‌گذاری و مدت وابستگی به آن، در افراد متفاوت است.
برخی بیماران یک یا دو روز به لوله‌گذاری نیاز دارند و برخی دیگر برای هفته‌ها به آن وابسته می‌مانند. بااین‌حال، هرچه مدت لوله‌گذاری کمتر باشد، بهتر است؛ زیرا لوله‌گذاری طولانی ممکن است عوارضی مانند تنگی راه هوایی یا وابستگی بیشتر ریه‌ها به حمایت اکسیژن ایجاد کند.
در بیمارانی که با وجود لوله‌گذاری طی چند هفته بهبود نمی‌یابند یا به‌دلیل آسیب جدی ریه انتظار بهبودی زودهنگام ندارند، روشی به نام تراکئوستومی انجام می‌شود. این کار شامل ایجاد سوراخی در گلو برای آسان‌تر شدن تنفس است. تراکئوستومی مدت ماندن فرد در بخش مراقبت‌های ویژه را تغییر نمی‌دهد، اما ممکن است به کاهش خطرهای ناشی از عوارض لوله‌گذاری کمک کند.
- موضوع مرتبط: آیا ویتامین C با دوز بالا در درمان بیماران Covid-19 بستری در مراقبت‌های ویژه مؤثر است؟
روند مرگ بیماری که به‌دلیل Covid-19 شدید لوله‌گذاری شده است
Richard Watkins، متخصص بیماری‌های عفونی دانشکدهٔ پزشکی Northeast Ohio، می‌گوید: «بسیاری از مردم معمولاً لوله‌گذاری را نشانهٔ مرگ می‌دانند، اما این درست نیست. بیشتر بیمارانی که به‌دلیل Covid-19 لوله‌گذاری می‌شوند، زنده می‌مانند.»
در یک بررسی موارد منتشرشده در مجلهٔ JAMA، گزارش شد که از 1151 بیمار لوله‌گذاری‌شده، %24,5 جان باخته‌اند!
هرچند این درصد بالا به نظر می‌رسد، به این معناست که 3/4 بیماران زنده مانده‌اند. همچنین در بررسی دیگری در مجلهٔ Critical Care Medicine، پژوهشگران گزارش کردند که از 165 بیمار لوله‌گذاری‌شده، حدود %36 جان باخته‌اند.
افزون بر این، پژوهشی بر پایهٔ داده‌های پنج بیمارستان نیویورک بررسی کرد که آیا میان زمان سپری‌شده تا لوله‌گذاری و مرگ‌ومیر رابطه‌ای وجود دارد. در بیماران Covid-19 که لوله‌گذاری شدند، میانهٔ زمان از بستری شدن تا لوله‌گذاری 2,3 روز تعیین شد.
شکل-1: رابطهٔ زمان از بستری شدن تا لوله‌گذاری (روز) و مرگ‌ومیر در طول بستری.
مطالعهٔ دیگری در چین، رابطهٔ سیرهای مختلف Covid-19 با مرگ و بقا را بررسی کرد. در این تحلیل بر پایهٔ داده‌های آغاز همه‌گیری، باید در نظر داشت که مدت زمان از بروز علائم تا مثبت شدن آزمایش PCR با زمان کنونی یکسان نیست. در ژانویهٔ 2020 این مدت حدود 8 روز بود و در فوریه به 3 روز رسید. اکنون این زمان به 24 ساعت و حتی 3-6 ساعت کاهش یافته است. این کاهش به تشخیص زودهنگام Covid-19 و جلوگیری از انتقال کمک می‌کند. همچنین مداخلهٔ زودهنگام بر میزان مرگ و لوله‌گذاری اثر خواهد داشت.
بر پایهٔ این داده‌ها مشاهده شد که Covid-19 شدید و بحرانی، از جمله هیپوکسی، از آغاز بیماری به‌طور میانه در 1 هفته شکل می‌گیرد. یعنی اگر Covid-19 در بیماری جدی شود، معمولاً در 1 هفته خود را نشان می‌دهد. در موارد منتهی به مرگ، گزارش شد که میانگین زمان از آغاز علائم بین 2 تا 8 هفته متغیر است.
شکل-2: سیر مرگ و بقا بسته به شدت بیماری را بر پایهٔ داده‌های فوریهٔ 2020 نشان می‌دهد.
پژوهش جامع دیگری در ایالت فلوریدای آمریکا نشان داد که میزان مرگ‌ومیر در بیماری جدی به‌طور معناداری کمتر از تصور قبلی است (در تحلیل‌های پیشین ووهان و نیویورک، مرگ‌ومیر بیماری جدی به‌ترتیب %52 و %88 ثبت شده بود).
جدول-1: پیامدهای بخش مراقبت‌های ویژه و مرگ‌ومیر برآوردشده در بیماران COVID-19.
|
پیامدها |
تعداد (و درصدها – %) |
|
وضعیت بیماران |
131 |
|
11 (% 8,4) |
|
60 (% 45,8) |
|
32 (% 24,4) |
|
2 (% 1,5) |
|
26 (% 19,8) |
|
مرگ‌ومیر کلی بیمارستانی در بیماران بخش مراقبت‌های ویژه |
% 19,8 |
|
مرگ‌ومیر بیمارستانی بیماران مراقبت‌های ویژه؛ با کنار گذاشتن بیماران همچنان بستری |
% 21,6 |
|
مرگ‌ومیر مرتبط با تهویهٔ مکانیکی |
% 23,8 |
|
مرگ‌ومیر مرتبط با تهویهٔ مکانیکی؛ با کنار گذاشتن بیماران همچنان بستری |
% 26,5 |
ازآنجاکه مطالعات قبلی مرگ‌ومیر بالاتری را در آمریکاییان آفریقایی‌تبار نشان داده بودند، پژوهشگران این مطالعه مطرح کردند که مرگ‌ومیر کمتر ممکن است با تبار موارد مطالعه و نیز جوان‌تر بودن گروه سنی مرتبط باشد. اما با توجه به پایین بودن مرگ‌ومیر در چین، ایتالیا و دیگر کشورهای اروپایی که جمعیت آفریقایی‌تبار بالایی ندارند، این دیدگاه مطرح شد که بقای بیماران می‌تواند بر پایهٔ ویژگی‌های جمعیت‌شناختی مشخص آن‌ها متفاوت باشد.
جدول-2: عواملی که بقا و مرگ ممکن است به آن‌ها وابسته باشد.
|
ویژگی‌های بیمار (تعداد (%) یا میانه) |
کل بیماران 131 |
بیماران زنده‌مانده 104 |
تعداد مرگ‌ها 27 |
|
سن |
61 (49,5 – 71,5) |
60 (49 – 69) |
69,5 (62 – 80) |
|
18 - < 55 |
41 (%31,3) |
38 (%36,2) |
3 (%11,5) |
|
55 – 64 |
36 (%27,5) |
31 (%29,5) |
5 (%19,2) |
|
65 – 74 |
34 (%26,0) |
26 (%24,8) |
8 (%30,8) |
|
≥ 75 |
20 (%15,3) |
10 (%9,5) |
10 (%38,5) |
|
جنسیت |
|||
|
مرد |
46 (%35,1) |
35 (%33,7) |
11 (%40,7) |
|
زن |
85 (%64,9) |
69 (%66,3) |
16 (%59,3) |
|
تبار |
|||
|
آمریکایی آفریقایی‌تبار |
15 (%11,5) |
12 (%11,5) |
3 (%11,1) |
|
قفقازی |
59 (%45) |
45 (%43,3) |
14 (%51,9) |
|
سایر |
57 (%43,5) |
47 (%45,2) |
10 (%37) |
|
شاخص تودهٔ بدن (BMI) |
|||
|
≤ 25 |
40 (%30) |
33 (%31,4) |
7 (%26,9) |
|
≥ 40 |
7 (%5,3) |
5 (%4,8) |
2 (%7,7) |
|
بیماری همراه |
|||
|
دیابت |
54 (%41,2) |
39 (%37,1) |
15 (%57,7) |
|
پرفشاری خون |
84 (%64,1) |
65 (%61,9) |
19 (%73,1) |
|
بیماری عروق مغزی |
7 (%5,3) |
4 (%3,8) |
3 (%11,5) |
|
نارسایی قلبی |
12 (%9,2) |
4 (%3,8) |
8 (%30,8) |
|
مرحلهٔ بیماری مزمن کلیه ≥ 3 |
14 (%10,7) |
5 (%4,8) |
9 (%34,6) |
|
دمانس |
10 (%7,6) |
5 (%4,8) |
5 (%19,2) |
|
تومور بدخیم |
9 (%6,9) |
9 (%8,6) |
|
|
سابقهٔ سیگار |
|||
|
سیگاری |
23 (%17,6) |
16 (%15,2) |
7 (%26,9) |
|
غیرسیگاری |
35 (%26,7) |
83 (%80,6) |
17 (%65,4) |
منابع
2. Choudhury, S. (2021, آوریل 25). If you have mild COVID-19, here’s how you can recover at home. India Times: https://timesofindia.indiatimes.com/
3. Coronavirus Recovery. Web MD: https://www.webmd.com/
4. Hyman, J. B. (2020). Timing of Intubation and In-Hospital Mortality in Patients With Coronavirus Disease 2019. Critical CAre Explorations: https://journals.lww.com/
5. Meng, L. (2020, مارس 26). Intubation and Ventilation amid the COVID-19 Outbreak. Anesthesiology: https://alatorax.org
6. Miller, K. (2020, ژوئیه 20). What Is Intubation, Exactly? Why Ventilators Are Necessary for Some COVID-19 Patients. Prevention: https://www.prevention.com/
7. Oliveira, E. (2021, مارس 25). ICU outcomes and survival in patients with severe COVID-19 in the largest health care system in central Florida. Plos One: https://journals.plos.org/
8. Report of the WHO-China Joint Mission (2020).
آیا این مقاله برای شما مفید بود؟
بازخورد شما به بهبود محتوای ما کمک می‌کند.
نظرهای خوانندگان
نظر خود را بنویسید
نام و دیدگاه شما فقط پس از تأیید مدیر منتشر می‌شود. نشانی ایمیل شما هرگز به بازدیدکنندگان نمایش داده نمی‌شود.
اولین نظر را شما بنویسید.