07 Temmuz 2020'da ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA) IQOS isimli e-sigara markasının satışına "izin verdiklerini" açıkladı (izin verilmesi ibaresi, onaylı bir ürün anlamına gelmemektedir).

2019 yılının sonlarına doğru FDA, tüm e-sigara ve benzeri elektronik nikotin dağıtım sistemlerinin (ENDS) yasaklanmasını düşündüklerini belirtmişti. Ocak 2020’ye gelindiğinde ise FDA, özellikle çocuk ve ergenlere hitap eden aromalı e-sigara kartuşlarının satışını durdurma kararı aldı. Yasak getirmek yerine sadece bir uyarı yayınlanmıştı. Yine de bu gelişme oldukça olumlu bir gelişme gibi görünmekteydi; haberlere anlık olarak bakıldığında FDA gibi bir otorite aromalı e-sigara ürünlerinin satılmasını istemiyordu. Peki anlık değil de genel duruma baktığımızda, 4 ay öncesinde verdikleri tüm e-sigaraların yasaklanması sözüne ne olmuştu? Ocak ayında duyurdukları aromalı kartuşların ‘’durdurulması uyarısı’’ sonrasında paylaştığımız bir yazımızda şöyle bir paragrafa yer vermiştik: "Sonuç olarak genel bir değerlendirme yapmak gerekirse, aromalı e-sigara kartuşlarının satışının yapılmayacak olması güzel bir gelişme olarak kabul edilebilir. Ancak 4 ay öncesinde tüm e-sigaraların yasaklanması düşünülürken, tütün ve mentol aromalı sigaraların satışına devam edilecek olması, yaşadığımız büyük bir kayıp olabilir. Tekel olma yolunda giden büyük e-sigara üreticilerinin önünün açılması anlamına da gelebilecek bu gelişme, gençlerdeki ürpertici salgın düşünüldüğünde hâlâ önemli bir tehdittir. Ayrıca FDA, duyurusunda aromalı kartuşlar konusunda "yasak" getirmediğini özellikle belirtmiş durumdadır ve bu e-sigara konusunda yaptırım bekleyen bizleri düşündürücü bir ibaredir."

Şunu rahatlıkla söyleyebiliriz ki; ABD, gençlerdeki e-sigara salgını kadar hızlı bir madde kullanımı salgınına daha önce tanıklık etmedi.

Amerika’daki lise öğrencileri arasında e-sigara % 27.5 ve ortaokul öğrencileri arasında % 10.5 oranında kullanılıyor. FDA’nın IQOS ürününe verdiği satış izni duyurusunda, gençler arasında e-sigara ürünlerinin kullanımının fazlalığına dikkat çekiliyor ve tütün ürünü kullanmayan kişilerin IQOS benzeri ürünlere de hiç başlamaması tavsiye ediliyor.

IQOS, Philip Morris firması tarafından geliştirilen, "ısıtılan fakat yanmayan tütün ürünü" şeklide pazarlanan bir e-sigaradır. Klasik sigarada, sigaranın ucundaki yanma ısısı 750 dereceye kadar çıkarken, IQOS daha kontrollü bir yanma sağlayacak şekilde tasarlanmıştır. Fakat burada "yanmayan" ifadesi ve bu şekilde pazarlanmasını doğru bulmuyoruz; çünkü bu üründe yanma 750 derecede olmasa bile 350 derecede gerçekleşmektedir ve buna "yanma değil ısınma" demenin doğru bir ifade olmayacağı açıktır. Birçok madde için olduğu gibi, tütün de ne kadar yüksek ısıda yanarsa o kadar fazla karsinojen (kanser yapıcı) açığa çıkarır. Düşük ısıda "yakmak", açığa çıkan karsinojen miktarını azaltabilir, fakat sıfırlamaz. Öte yandan daha az zararlı diye daha fazya ve yaygın bir şekilde tüketilmesi ve kullanım yaşının daha erkene çekilmesi, gözden kaçan büyük risklerdir.

Sonuç olarak bu ürünlerin güvenli olmadığını belirtmek önemlidir. Bir tedavi seçeneği olarak görülmemelidir. FDA’nın verdiği izin, bu ürünlerin güvenli olduğu, onaylandığı ya da zararsız olduğu anlamlarına gelmemektedir. Her tütün ürününde olduğu gibi, bu üründen de uzak durulması gerektiği vurgulanmalıdır. Ürünle ilgili asıl sonuçlar gençler üzerinde yapılacak izleme çalışmaları ile belli olacaktır.

*

- Tüm e-sigara haberlerimiz