Kimyaterapiya alarkən idman etmək lazımdırmı? Ən düzgün vaxt hansıdır?

Xərçəng xəstələri üçün fiziki məşqin xərçəng dərmanları qədər təsirli olduğunu artıq bilirik. Fiziki məşq yalnız xərçəng xəstələri üçün deyil, insanın sağlamlığı və həyat keyfiyyəti baxımından özünə edə biləcəyi ən böyük yaxşılıqlardan biridir.

JACC: CardioOncology jurnalında dərc edilmiş tədqiqata görə, kimyaterapiya zamanı fiziki məşq etmək yorğunluğun qarşısını ala və ürək-tənəffüs hazırlığını qoruya bilər.

Hollandiyadakı Groningen Universiteti Tibb Mərkəzindən Dr. Gabriela GF van der Schoot və həmkarları kurativ (tam sağalma məqsədli) kimyaterapiya alması planlaşdırılan xəstələr üzərində klinik sınaq apardılar. 139 xəstədə süd vəzi, 95 xəstədə xaya, 30 xəstədə yoğun bağırsaq xərçəngi və 2 xəstədə limfoma diaqnozu var idi.

Bu tədqiqat üçün xəstələr kimyaterapiya zamanı və ya sonrasında başlanan 24 həftəlik fiziki məşq müdaxiləsinə təsadüfi qaydada təyin edildilər: kimyaterapiya zamanı fiziki məşq edənlər A qrupu, kimyaterapiyadan sonra fiziki məşq edənlər isə B qrupu adlandırıldı.

Tədqiqatın əsas sonlanma nöqtəsi müdaxilədən 1 il sonra pik oksigen qəbulu (VO2peak) idi. Tədqiqatçılar fiziki məşqdən dərhal sonra və məşqdən 1 il sonra VO2peak baxımından qruplar arasında fərq aşkar etmədilər.

Bununla belə;

• B qrupu ilə müqayisədə A qrupuna daxil edilmiş xəstələrdə kimyaterapiyadan dərhal sonra VO2peak, sağlamlıqla bağlı həyat keyfiyyəti və əzələ gücü ölçüləri daha yaxşı idi.
• A qrupundakı xəstələr həmçinin daha az yorğunluq və daha çox fiziki aktivlik bildirdilər.

Aşağıda, tədqiqatın qrafik xülasəsini görmək olar:

Nəticə olaraq xərçəng xəstələrinə kimyaterapiya və ya başqa müalicə alarkən fiziki məşq etməyi ümumiyyətlə tövsiyə edirik. Yaxın vaxtda əməliyyat və ya sümük-əzələ sistemi problemləri səbəbindən hərəkəti məhdud olan xəstələr özlərinə uyğun məşqi onkoloqları və onkoloji reabilitasiya (fiziki müalicə və ya fizioterapiya) mütəxəssisi ilə müzakirə etməlidirlər. Bu tədqiqatın tapıntıları fiziki məşq üçün ən uyğun vaxtın kimyaterapiya dövrü olduğunu göstərir. Bununla belə, kimyaterapiya zamanı məşq etmək mümkün olmadıqda, kimyaterapiya başa çatdıqdan sonra fiziki məşq proqramına başlamaq uyğun alternativdir.