Yeni koronavirusun (SARS-CoV-2) havada və səthlərdə NƏ QƏDƏR QALDIĞI müəyyən edildi!

COVID-19xəstəliyinə səbəb olan yeni koronavirusun (SARS-CoV-2) müxtəlif səthlərdə və aerozol şəklində nə qədər qala bildiyini göstərən ilk əhatəli tədqiqatın ilkin nəticələri 17 martda NEJM adlı elmi jurnalda şərh edildi.
Qeyd: aerozol; havada asılı qala bilən bərk və ya maye hissəciklərə deyilir. Ölçüləri diametr olaraq 0.003 mikrometrdən 100 mikrometrədək ola bilər.
İndiyədək yeni koronavirusun (SARS-CoV-2) səthlərdə nə qədər qalması barədə məlumatlar koronavirus ailəsinə aid və oxşar tənəffüs yolu infeksiyaları yaradan digər növlərə dair bilgilər idi. Bu tədqiqatda SARS-CoV-2 və onunla birlikdə eyni ailədən başqa bir epidemiyanın səbəbkarı olan SARS-CoV-1 virusunun polad, plastik, karton, mis və hava mühitlərində nə qədər qaldığı ayrıca araşdırıldı. Hər iki virusun fərqli mühitlərdə qalmasına dair yarımömür müddətləri aşağıdakı cədvəldə ümumiləşdirilir.
Bəs yarımömür müddətləri nə deməkdir və yeni koronavirusun fərqli səthlərdə nə qədər qalacağı necə hesablanır?
Yarımömür, ümumiyyətlə, azalmaqda olan maddənin başlanğıc miqdarının yarısına enməsi üçün lazım olan vaxtdır.
Aşağıda "median" yarımömür məlumatlarına əsasən SARS-CoV-2 virusunun fərqli səthlərdə nə qədər qala biləcəyini göstərən təsvir var:

Tədqiqatçıların əldə etdikləri nəticə və şərhlərin xülasəsi
Hər 2 virusun ən uzun müddət plastik və polad səthlərdə qala bildiyi göstərildi.
Kartondan başqa digər mühitlərdə qalma müddəti baxımından 2 virus arasında çox az fərq olduğu görüldü. Karton səth üçün təcrübədə yaranan fərqin bəzi eksperimental standart xətalar nəzərə alınaraq şərh edilməsini tövsiyə etdilər.
Tədqiqatın ən mühüm nəticəsi!
Bu tədqiqat 2003-cü ildəki SARS epidemiyasının səbəbkarı olan koronavirus (SARS-CoV-1) ilə COVID-19 xəstəliyinə səbəb olan SARS-COV-2 virusunun epidemioloji baxımdan (epidemiya yaratma miqyası) fərqlənməsinin, başqa amillərlə bağlı olduğunu göstərir. Yəni 2003-cü ildəki SARS epidemiyası pandemiya halına gəlmədiyi halda, oxşar yoluxma və daşınma xüsusiyyətləri olan bu yeni virusla bağlı COVID-19 pandemiyaya çevrildi və miqyası getdikcə böyüyür. Bu fərqin SARS-CoV-2 virusunun başqa xüsusiyyətləri ilə bağlı olduğu ortaya çıxır.
SARS-CoV-2 virusunun "virulentliyi" (patogenliyi, xəstəlik yaratma qabiliyyəti) barədə önə çıxan xüsusiyyətləri bunlardır:
- Yuxarı tənəffüs yollarında virus yükünün çox olması (virusun reseptorlar vasitəsilə normal hüceyrələrə daha asan yapışması və daxil olması, beləliklə daha sürətlə çoxalması). Yeni virusun insan hüceyrələrindəki reseptorlara bağlanma meyli 2003-cü ildəki epidemiyaya səbəb olan köhnə virusdan 10-20 dəfə çoxdur.
- SARS-CoV-2 ilə yoluxmuş şəxslərin xəstəlik əlamətləri göstərməyə başlamadan virus yaymaları (hətta xəstəliyin erkən mərhələlərinin ən yoluxdurucu dövr olduğu müəyyən edilib).
Həmçinin tədqiqatın nəticələri SASR-CoV-2 virusunun fərqli mühitlərdə saatlarla qala bildiyini (mühitin növündən asılı olaraq), aerozol və ya əşyalar vasitəsilə yayılmasının tamamilə mümkün olduğunu göstərib. Bunlar pandemiyanı yüngülləşdirəcək səylər üçün mühüm məlumat mənbəyidir.
KORONAVİRUS DOSYEMİZ
- Yeni koronavirus xəstəliyi (COVID-19) ƏLAMƏTLƏRİ hansılardır? Neçənci gün nələr olur? Ağciyərə necə zərər verir?
- Koronavirus haqqında son xəbərlər – Dünya və Türkiyədə vəziyyət
- Koronavirus (COVID-19) epidemiyasında SƏHİYYƏ İŞÇİLƏRİ niyə və necə dəstəklənməlidir?
- Çöldə yemək yeyərkən koronavirusdan qorunmağın 7 yolu
- Koronavirus epidemiyasında uğurlu və uğursuz ölkələr və görülməli işlər
- Xərçəng xəstələrinin Coronavirus haqqında bilməli olduğu məqamlar
- Epidemiya və pandemiya nədir? Aralarındakı fərqlər hansılardır?
- Koronavirus Xəbərləri - Koronavirus peyvəndi nə vaxt hazır olacaq?
Mənbələr
NEJM. March 17, 2020
Bu məqalə sizə faydalı oldu?
Rəyiniz məzmunumuzu yaxşılaşdırmağa kömək edir.





Oxucu şərhləri
Şərhinizi paylaşın
Adınız və şərhiniz yalnız administrator təsdiqindən sonra dərc olunur. E-poçt ünvanınız ziyarətçilərə heç vaxt göstərilmir.
İlk şərhi siz yazın.