هم حذف وعده غذایی و هم غذا خوردن مکرر با افزایش خطر مرگ مرتبط شدند

بر اساس مطالعه آینده‌نگر بزرگ و جدیدی که هم تعداد وعده‌ها و هم فاصله میان آن‌ها را در بزرگسالان 40 ساله و بالاتر بررسی کرد، فاصله 4,5 ساعت یا کمتر میان وعده‌ها در مقایسه با فاصله‌های طولانی‌تر، با افزایش خطر مرگ به هر علت مرتبط بود.

مطالعه همچنین نشان داد که خوردن یک وعده در روز در مقایسه با سه وعده، هم با بیماری‌های قلبی‌عروقی (KDH) و هم با میزان بالاتر مرگ به هر علت مرتبط است. اما هنگامی که شرکت‌کنندگان دارای تشخیص بیماری قلبی‌عروقی و سرطان در آغاز مطالعه از تحلیل کنار گذاشته شدند، معناداری آماری از بین رفت.

به‌اختصار، این مطالعه هم بر ناسالم بودن خوردن غذا پیش از گرسنه شدن تأکید می‌کند و هم نشان می‌دهد خوردن 1 وعده در روز، که به‌تازگی محبوب شده، ممکن است آن‌قدر که تصور می‌شود سالم نباشد.

“کم و مکرر غذا بخورید” و “یک وعده برایم کافی است”؛ باید درباره این گفته‌ها اندیشید

دکتر Yangbo Sun از مرکز علوم سلامت دانشگاه تنسی و نویسنده اصلی پژوهش گفت این یافته‌ها پرسش‌های تازه‌ای درباره فواید محدود کردن تعداد و فاصله وعده‌های روزانه برای سلامت ایجاد خواهند کرد.

"در زمانی که روزه‌داری متناوب به‌طور گسترده به‌عنوان راه‌حلی برای کاهش وزن، سلامت متابولیک و پیشگیری از بیماری تبلیغ می‌شود، این مطالعه برای بزرگسالانی اهمیت دارد که اکثریت بزرگی از آن‌ها هر روز کمتر از سه وعده غذا می‌خورند"؛ دکتر Sun در نشست خبری گفت و افزود: "پژوهش ما نشان داد افرادی که فقط یک وعده در روز غذا می‌خورند، نسبت به کسانی که وعده‌های بیشتری می‌خورند، خطر مرگ بیشتری دارند.”

دکتر Sun گفت: "در مقایسه با افرادی که 3 وعده در روز می‌خورند، شرکت‌کنندگانی که صبحانه را حذف می‌کنند احتمال بیشتر ابتلا به بیماری قلبی‌عروقی دارند، در حالی که در حذف‌کنندگان ناهار یا شام خطر مرگ به هر علت افزایش می‌یابد".

"بر اساس این یافته‌ها، خوردن دست‌کم دو تا سه وعده در طول روز را پیشنهاد می‌کنیم"؛ دکتر Sun گفت.

یافته‌های این مطالعه درباره بزرگسالان ایالات متحده در Journal of the Academy of Nutrition and Dietetics منتشر شد. نویسندگان معتقدند این پژوهش در میان افرادی که روزانه سه وعده غذا می‌خورند، نشان می‌دهد میانگین فاصله 4,5 ساعت یا کمتر میان دو وعده، با خطر مرگ به هر علت مرتبط است و نخستین مطالعه در این زمینه است.

زمان غذا خوردن یا آنچه می‌خوریم؟

با این حال، دکتر Courtney Peterson از بخش علوم تغذیه دانشگاه آلاباما درباره مطالعه تردیدهایی دارد.

دکتر Peterson با بیان اینکه «شیطان در جزئیات است» تأکید کرد پژوهشگران باید میزان کالری مصرفی و مهم‌تر از همه وضعیت‌های پزشکی و بیماری‌های تشخیص‌داده‌شده در آغاز مطالعه را به‌درستی لحاظ و درباره آن‌ها بحث کنند.

"هر طور تحلیل کنید، نتایج چشمگیری به دست آوردند که اساساً نشان می‌دهند حذف یک وعده برای شما بد است، درست است؟ متأسفانه وقتی همه افراد دارای سرطان یا بیماری قلبی در آغاز مطالعه را حذف کردند، دیگر تقریباً هیچ‌چیز از نظر آماری معنادار نبود"

دکتر David Unwin که بر کنترل دیابت با رژیم کم‌کربوهیدرات کار می‌کند، گفت این مطالعه به‌عنوان پژوهش اپیدمیولوژیک مبتنی بر مشاهده جمعیت، ارتباط را به جای علیت مطرح می‌کند.

"به نظر می‌رسد مطالعه‌ای بسیار بهتر نتیجه متناقضی دارد"؛ دکتر Unwin اشاره کرد. فراتحلیل کارآزمایی‌های تصادفی کنترل‌شده منتشرشده در BMJ در سال 2019، در آزمایش‌های مرتبط‌کننده صبحانه با تغییر وزن و دریافت انرژی، دریافت شرکت‌کنندگانی که صبحانه را حذف کرده بودند کاهش وزن بهتری داشتند.

دکتر Unwin افزود: "برای من، کیفیت آنچه می‌خوریم از زمان آن بسیار مهم‌تر است؛ به‌ویژه پرهیز از تنقلات فوق‌فرآوری‌شده"؛ او به مطالعاتی ارجاع داد که افزایش خطر مرگ به هر علت را با مصرف غذاهای فوق‌فرآوری‌شده نشان می‌دهند.

او به‌ویژه بیان کرد: "محتوای قند بزرگ‌ترین بخش ارتباط میان تنقلات ناسالم و مرگ را تشکیل می‌دهد. شعار من این است: فقط غذای واقعی مانند مقدار زیاد سبزی سبز، گوشت، مغزها، تخم‌مرغ، شیر و فرآورده‌های لبنی و میوه بخورید."

تعداد وعده‌ها و فاصله میان آن‌ها چگونه بر سلامت اثر می‌گذارد؟

بر اساس پیمایش ملی سلامت و تغذیه ایالات متحده (NHANES) در 2009-2010، 40% آمریکایی‌ها وعده غذایی را حذف می‌کنند و دست‌کم یک نفر از هر پنج نفر صبحانه یا ناهار را حذف می‌کند.

دکتر Sun همچنین گفت: "از پیش می‌دانیم حذف صبحانه برای سلامت قلب و عروق ایده خوبی نیست، اما درباره دیگر وعده‌های روز، مانند ناهار و شام، کنجکاو بودیم. همچنین می‌خواستیم بدانیم آیا فاصله میان وعده‌ها با میزان مرگ مرتبط است یا خیر".

پژوهشگران همچنین احساس کردند باید پیامدهای سلامت مرتبط با تعداد وعده‌ها، حذف آن‌ها و فاصله‌ها بررسی شوند؛ زیرا به دلیل کمبود شواهد، توصیه‌های این موضوعات در راهنمای تغذیه آمریکایی‌ها برای 2020-2025 قرار نگرفته بود.

در مجموع 24011 بزرگسال 40 ساله و بالاتر از NHANES در سال‌های 1999-2014 مشارکت داشتند. دکتر Sun گفت: "مطالعه را بر نمونه‌ای با نمایندگی ملی از بزرگسالان ایالات متحده استوار کردیم تا یافته‌ها مستقیماً به جمعیت عمومی تعمیم‌پذیر باشند".

پرسش‌نامه‌های یادآوری غذا و نوشیدنی 24 ساعته و رفتارهای غذا خوردن شامل زمان وعده‌ها در سال‌های 1999-2014 گردآوری شدند و با داده‌های مرگ تا 31 دسامبر 2015، هر ارتباط بالقوه میان رفتارهای غذا خوردن و میزان مرگ، شامل مرگ اختصاصی KDH و مرگ به هر علت، محاسبه شد.

فاصله کوتاه‌تر میان دو وعده، یعنی غذا خوردن مکرر، نتایج نامطلوب‌تری نشان می‌دهد

نتایج ارتباطی میان مرگ و تعداد وعده‌ها، فاصله میان دو وعده و حذف وعده‌ها نشان می‌دهند.

هنگامی که تعداد وعده‌های روز، از 1 تا 4 وعده، با مرگ قلبی‌عروقی و مرگ به هر علت مرتبط شد، نتایج نشان داد هرچه تعداد وعده‌ها کمتر باشد، مرگ بیشتر است.

Sun و هم‌نویسندگان به چند توضیح احتمالی درباره علت خطر بالقوه حذف وعده برای بیماری و مرگ اشاره می‌کنند. نخست ناامنی غذایی را مطرح می‌کنند که ارتباط آن با خطر بیشتر بیماری قلبی‌عروقی نشان داده شده و می‌افزایند حذف صبحانه به‌ویژه ممکن است نشانگر رفتاری تغذیه ناسالم و عادت‌های نامطلوب سبک زندگی باشد. اما با حذف شرکت‌کنندگان دارای تشخیص بیماری قلبی‌عروقی و سرطان در آغاز مطالعه، نتایج مربوط به تعداد وعده‌ها دیگر معنادار نبودند.

درباره اثر نسبی حذف هر وعده در مقایسه با حذف نکردن هیچ وعده، پژوهشگران در تحلیل عوامل پیش‌تر فهرست‌شده دریافتند حذف صبحانه نسبت خطر غیرمعنادار 1,1 برای مرگ به هر علت داشت، اما این نسبت برای مرگ مرتبط با بیماری قلبی‌عروقی (KDH)، برابر با 1,4 بود.

حذف ناهار با نسبت خطر معنادار 1,12 برای مرگ به هر علت و نسبت خطر غیرمعنادار 1,15 برای مرگ KDH مرتبط بود. به همین شکل، حذف شام با نسبت خطر معنادار 1,16 برای مرگ به هر علت و نسبت خطر غیرمعنادار 1,19 برای مرگ KDH مرتبط بود.

هنگامی که پژوهشگران فاصله میان وعده‌ها را بررسی کردند، نتایجی یافتند که ممکن است کمی گیج‌کننده باشند، اما با اندکی تأمل منطقی به نظر می‌رسند. در مقایسه با گروه فاصله 4,6-5,5 ساعت، گروه فاصله 4,5 ساعت یا کمتر و گروه بیش از 5,5 ساعت با مرگ به هر علت ارتباط معنادار داشتند، اما ارتباط با مرگ KDH غیرمعنادار بود. یعنی هم خوردن مکرر و هم حذف یک وعده اصلی نامطلوب به نظر می‌رسیدند.

غذا خوردن مکرر یا حذف وعده، متابولیسم را بیش از حد تحت بار قرار می‌دهد

دکتر Sun و دیگر نویسندگان به چند توضیح احتمالی درباره علت خطر بالقوه حذف وعده برای بیماری و مرگ اشاره می‌کنند. نخست ناامنی غذایی را مطرح می‌کنند که ارتباط آن با خطر بیشتر KDH نشان داده شده و می‌افزایند حذف صبحانه به‌ویژه برای تغذیه ناسالم و عادت‌های سبک زندگی ممکن است نشانگری رفتاری باشد.

"اما پس از تعدیل برای ناامنی غذایی یا نداشتن دسترسی به غذای باکیفیت و عوامل مختلف رژیم و سبک زندگی شامل سیگار، الکل، سطح فعالیت بدنی، کل دریافت انرژی و کیفیت کلی رژیم، نتایج معنادار باقی ماندند؛ این امر آن‌ها را به توضیح‌های کمتر محتمل ارتباط مشاهده‌شده میان حذف وعده و مرگ تبدیل کرد."؛ آن‌ها می‌نویسند.

همچنین تأکید می‌کنند حذف وعده معمولاً به معنای خوردن وعده‌هایی با بار انرژی بیشتر است که می‌تواند بار تنظیم متابولیسم گلوکز را سنگین‌تر کند و به اختلال متابولیک منجر شود.

"این موضوع می‌تواند ارتباط فاصله کوتاه‌تر وعده با مرگ را نیز توضیح دهد، زیرا زمان انتظار کوتاه‌تر میان وعده‌ها به معنای بار انرژی بیشتر در مدت معین نیز هست."

دکتر Wei Bao، پژوهشگر ارشد و اپیدمیولوژیست دانشگاه آیووا، گفت: "یافته‌های ما بر مشاهده داده‌های عمومی استوارند و علیت را القا نمی‌کنند. با این حال، آنچه مشاهده کردیم از نظر متابولیک منطقی است."