پیری سالم‌تر و خطر کمتر سرطان با تغذیه مدیترانه‌ای

تصور می‌شود با تغذیه مدیترانه‌ای که مطالعات زیادی سالم‌ترین بودن آن را تأیید کرده‌اند، بتوان خطر برخی بیماری‌های مزمن مانند بیماری‌های قلبی‌عروقی، دیابت، چاقی و سرطان را کاهش داد و پیری را کند کرد.

آنچه رژیم مدیترانه‌ای نیز نامیده می‌شود، یعنی تغذیه مدیترانه‌ای، الگویی با تأکید بر مصرف سبزی و میوه تازه، غلات، حبوبات، مغزها، ماهی و روغن زیتون و ترجیح نان کامل است؛ در مقابل مصرف چربی ترانس، چربی حیوانی، گوشت قرمز، طیور، شیر و لبنیات پایین نگه داشته می‌شود. با این تصور که کمتر دیده شدن برخی بیماری‌های مزمن مانند بیماری قلبی‌عروقی، دیابت، چاقی و سرطان در جوامع مدیترانه‌ای ممکن است ناشی از تغذیه باشد، مطالعات فراوانی انجام شده و نتیجه گرفته شده است تغذیه مدیترانه‌ای سالم‌ترین الگوست.

تلومرها در انتهای کروموزوم‌ها، ساختارهای حامل اطلاعات ارثی، قرار دارند و در حفظ یکپارچگی ساختاری آن‌ها نقش مهمی دارند. اما این قسمت‌ها در هر تقسیم سلولی کمی کوتاه می‌شوند. مطالعات فراوان ارتباط نزدیک کوتاه شدن تلومر با طول عمر و پیری سلول را نشان داده‌اند. این امر این مناطق را هم در تشخیص و درمان سرطان و هم در به تأخیر انداختن پیری به هدف مهمی تبدیل کرده است.

الگوی تغذیه می‌تواند بر کوتاه شدن تلومر اثر بگذارد

طول تلومر بین افراد و جوامع متفاوت است و این تفاوت با تغییرات سبک زندگی مانند تغذیه توضیح داده می‌شود. بنابراین تصور می‌شود با برخی تغییرات تغذیه و کند کردن کوتاه شدن تلومر، بتوان خطر بیماری‌های مزمن مانند سرطان را کاهش داد و پیری را به تأخیر انداخت. همچنین در سطح سلول، رویدادهای التهابی (التهاب) در مطالعات فراوان کوتاه شدن تلومر را تسریع کرده‌اند، در حالی که اثر ضدالتهابی این کوتاه شدن را کند می‌کند. بنابراین چون تغذیه مدیترانه‌ای با نقش کلیدی میوه، سبزی و مغزها اثر کاهنده التهاب و آسیب سلولی دارد، تصور شد ممکن است با تلومر بلندتر و پیری سالم‌تر مرتبط باشد و مطالعه جامعی انجام شد. این جامع‌ترین مطالعه رابطه تغذیه مدیترانه‌ای و طول تلومر است.

در مطالعه شامل زنان سالم 42-70 ساله به تعداد 4700 نفر، افراد بر اساس انطباق تغذیه با الگوی مدیترانه‌ای امتیاز گرفتند و طول تلومر با آزمایش خون تعیین شد. با مرتبط کردن همه داده‌ها، مشخص شد در افراد دارای امتیاز بالاتر تغذیه مدیترانه‌ای، یعنی تغذیه نزدیک‌تر به این الگو، تلومرها بلندترند. در مقابل در الگوهای دیگر مانند رژیم غربی چنین رابطه‌ای دیده نشد.

در نتیجه، میان تغذیه مدیترانه‌ای و طول تلومر و در نتیجه میان آن و بیماری‌های قلبی‌عروقی، دیابت، چاقی، خطر ابتلا به برخی بیماری‌های مزمن مانند سرطان و پیری، رابطه معناداری دیده می‌شود. در این وضعیت پذیرفتن رژیم مدیترانه‌ای که مطالعات زیادی سالم‌ترین بودن آن را تأیید کرده‌اند، تغییری بسیار مفید برای سلامت شما ایجاد خواهد کرد.