Əzələ İtkisi və Piylənmə Artımı Süd Vəzi Xərçənginin Gedişinə Mənfi Təsir Edir

JAMA Onkologiya-da 5 Apreldə yayımlanan tədqiqata görə sarkopeniya (əzələ itkisi) və adipozluq (piylənmə), metastatik olmayan süd vəzi xərçəngli şəxslərdə gedişata əhəmiyyətli təsir edir. Effektiv strategiyalar hazırlanması profilaktika və müalicə üçün vacibdir.

Sarkopeniya və Adipozluq Nədir?

Sarkopeniya xüsusilə yaşla görülən əzələ itkisi və güc zəifliyidir. Adipozluq isə tez-tez müşayiət edən metabolik sindrom və ürək-damar xəstəlikləri-nin inkişafında mühüm rol oynayan bədən piy kütləsi artımıdır.

Bunlar güc azalması, dözümlülük itkisi, tükənmə və tez-tez yıxılma yaradır. Müntəzəm idman, fəal həyat və doğru zülal-karbohidrat nisbəti bunları önləyən seçimlərdir; eyni zamanda xərçəng, diabet və ürək-damar xəstəliklərindən qorunmada bildiyimiz faktlardır.

Tədqiqatın Təfərrüatları:

Bədən quruluşu və xərçəng təsirini anlamaqda ən geniş köməkçi üsul bədən kütlə indeksidir (VKİ). VKİ çəki və boyla hesablanır, əzələ və piy miqdarını nəzərə almamaq kimi çatışmazlığı var. Buna görə xərçəngdə ömür gözləntisini qiymətləndirməkdə yetərsiz sayılmışdır.

Əvvəllər bəzi xəstəliklərdə sarkopeniya və yüksək piy tomoqrafiya (BT) ilə tapılmışdı. Bunların yüksək ölüm (mortalite) riskinə bağlı olduğu göstərilsə də, kütlənin bu parametrlərlə qiymətləndirilməsi və xərçəng gedişinə təsiri tam anlaşılmamışdı.

2 xərçəng mərkəzindən Yanvar 2000 - Dekabr 2013 arasında mərhələ II və ya III süd vəzi xərçəngli 3241 qadının məlumatı toplandı. Median 6 il izlənənlərin BT anında VKİ-si 18.5-dən yuxarı idi. Xüsusi tomoqrafiya edilmədi, diaqnostikada çəkilmiş, əzələnin qiymətləndirilə bildiyi BT istifadə olundu.

Təhlildə 1086 (% 34) xəstədə sarkopeniya lehinə radioloji tapıntı oldu.

Sarkopeniyalıların ölümü olmayanlardan yüksək idi. Ümumi piy toxuması ən çox olanlarda da ümumi ölüm yüksək idi.

Həm sarkopeniyalı, həm də piy toxuması ən çox olan qrup ən yüksək ölüm riskinə malik idi.

VKİ ilə ümumi ömür arasında əhəmiyyətli əlaqə tapılmadı və sağqalımı proqnozlaşdıran dəyəri olmadığı görüldü.

Tədqiqatçılar nəticə olaraq; sarkopeniya və adipozluğu dəyişdirilə bilən risklər sayır. Artıq çəkinin verilməsi, müqavimət məşqi və ya nisbətli zülal əsaslı qidalanma kimi əzələ artırıb piyi azaldan həyat tərzinin daha müsbət nəticəsi ola bilər. Həmçinin dəqiq təbabət dövründə əzələ və piy ölçüləri sağqalım nəticələrini yaxşılaşdırmaq üçün müalicə planına və müdaxiləyə kömək edəcək.

MARAĞINIZI ÇƏKƏ BİLƏR

• Süd vəzi xərçənginin müalicəsində yeniliklər - 2017 və 2018
• Residiv (təkrar) süd vəzi xərçəngli xəstə həkimə niyə hirslənir?
• Süd vəzi xərçəngindən sonra menopauza şikayətləri üçün tövsiyələr