Xərçəng müalicəsində Aloe veranın (Sarısabır) yeri nədir?
Bu məqalədə
Bu yazımız həm alternativ tibb məhsullarında, həm də kosmetik məhsullarda geniş yer alan, türkcədə Sarısabır adlandırılan Aloe vera bitkisi və onun xərçəng müalicəsindəki yeri haqqındadır.
Aloe vera nədir?
Zanbaq fəsiləsinə aid, kaktusa bənzər bitki olan Aloe vera xalq təbabətində uzun tarixə malikdir. Yarpaqlarının içindəki şəffaf, qatı maye qədim Misir dövründən bəri dəri problemlərinin müalicəsində istifadə edilmişdir. Ağızdan və inyeksiya yolu ilə qəbul olunan formaları isə son əsrdə önə çıxmışdır. Tədqiqatlarda standart müalicələrdən üstün olmasa da, dəriyə tətbiq olunan Aloe vera yanıq və sıyrıqlarda; ağızdan qəbul olunan Aloe vera qəbizlikdə təsirli tapılmışdır. Son dövrdə Aloe veranın ən çox önə çıxarılan tərəfi isə xərçəng əleyhinə xüsusiyyətləridir.
Bəzi laboratoriya tədqiqatlarında xərçəng hüceyrələrinin çoxalmasını əngəllədiyi, hüceyrələrin ölümünü başlatdığı görülmüşdür. Lakin az sayda aparılmış klinik tədqiqatlardan alınan tapıntılar Aloe veranın bu təsirlərini təsdiqləməməkdədir. Mövcud sübutlar Aloe veranın iddia edilənin əksinə radioterapiyaya bağlı dəri problemlərinin qarşısının alınması və müalicəsində də effektiv olmadığına işarə edir. Bununla yanaşı ədəbiyyatda içində ölüm hallarının da olduğu bir çox yan təsir bildirilir.
Aloe veranın tarixçəsi necədir?
Aloe barbadensis, Aloe capensis kimi də tanınan Aloe vera uzunömürlü, qalın yarpaqlı, zanbaq fəsiləsinə, Aloe cinsinə aid kaktusa bənzər bitkidir. Mənşəyi Cənubi Afrikaya dayansa da, 17. əsrdə Çin və Cənubi Avropa ölkələri də Aloe növləri ilə tanış olmuşdur. Xalq təbabətində 2000 ildən çox istifadə olunan Aloe vera Çin, Yaponiya, Hindistan kimi bəzi müasir mədəniyyətlərin ənənəvi tibbində də mühüm yer tutur. Amerikada ilk dəfə 1930-cu illərdə X şüalarına (radioterapiyaya) bağlı yanıqların müalicəsində təsirli olduğuna dair tədqiqatlarla məşhurlaşmışdır.
Aloenin ənənəvi tibbi istifadəsinin qədim Misirə qədər uzanan tarixi var və dəri problemlərinin müalicəsində geniş istifadə edilmişdir. Dəriyə tətbiq olunan Aloe məhsulları yarpaqlar kəsildikdə ortaya çıxan qatı şəffaf mayedən alınan məhsullardır, kosmetik və alternativ tibb məhsullarında tez-tez yer alır. Bu məhsulların yara, yanıq, donma, dəri quruluğu, psoriaz, ekzema (dəri iltihabı), genital herpes (cinsiyyət nahiyəsində uçuq), aftoz stomatit (ağız xoraları ilə xarakterizə olunan xəstəlik), seboreik dermatit (yağlı ekzema) kimi bir çox dəri və selikli qişa probleminin müalicəsində təsirli olduğu iddia olunur. Lakin tədqiqatlarda dəriyə tətbiq olunan Aloe veranın bu təsirlərinə dair kifayət qədər sübut alınmamışdır. Bəzi tədqiqatlarda xüsusilə yanıq və sıyrıqlarda ümidverici nəticələr alınsa da, bunlarda da Aloenin həmin narahatlıqların standart müalicələrindən üstünlüyü göstərilməmişdir.
Ağızdan qəbul olunan Aloe vera məhsulları Aloe yarpaqlarından alınmış kapsullar, qurudulmuş lateks və Aloe vera suyudur. Bu məhsullara xüsusilə laksatif (nəcis yumşaldıcı) təsirinə görə qəbizliyin müalicəsində müraciət olunur. Lakin FDA (Amerika Qida və Dərman İdarəsi) Aloenin nəcis yumşaldıcı kimi istifadəsinin təhlükəsiz olmadığını bildirir. Hətta 2002-ci ildə Amerikada bütün satış nöqtələrindən Aloe laksatif məhsullarının götürülməsini istəmişdir. Bundan başqa Aloe vera son illərdə xərçəngə təsiri barədə iddialarla da tez-tez gündəmə gəlir. Xüsusilə dəriyə tətbiq olunan formasının radioterapiyadan sonra dəri problemlərinin qarşısının alınmasında və müalicəsində təsirli olduğu müdafiə edilir. Lakin klinik tədqiqatlar bu iddiaları dəstəkləmir.
Aloe veranın xərçəngə təsirləri üzrə laboratoriya tədqiqatlarının nəticələri nələrdir?
Laboratoriya tədqiqatlarında Aloe veranın bəzi immun sistemini tənzimləyən, iltihabı (iltihablanmanı) önləyən, antioksidant və xərçəng əleyhinə xüsusiyyətləri göstərilmişdir. Bir çox aktiv komponent ehtiva edən Aloe veranın immun sistemi tənzimləyici xüsusiyyətləri Acemannan, xərçəng əleyhinə xüsusiyyətləri isə Antrasen və Antraxinon komponentləri ilə əlaqələndirilmişdir.
2014-cü ildə dərc edilmiş tədqiqatda Aloe verada olan antraxinon növü komponent Aloe emodin, uşaqlıq boynu xərçəngi hüceyrə xətlərində çoxalmanı əngəlləmiş, radioterapiyaya həssaslığı artırmışdır. Qaraciyər xərçəngli hüceyrə xətlərində laboratoriya tədqiqatında da xərçəng hüceyrələrinin çoxalmasını əngəlləyib ölümünü başlatmışdır. Süd vəzi xərçəngli hüceyrə xətlərində tədqiqatda da çoxalmanı zəiflətmiş; yoğun bağırsaq xərçəngli hüceyrə xətlərində başqa tədqiqatda hüceyrələrin ölümünü başlatmışdır. Eynilə Aloe emodinin ağciyər xərçəngi, leykemiya və neyroektodermal xərçəng (sinir sistemi şişləri qrupu) hüceyrə xətlərində də hüceyrə böyüməsini əngəllədiyini göstərən tədqiqatlar var. Bir tədqiqatda isə Aloe-dəki antraxinon növü başqa birləşmə Aloin yoğun bağırsaq xərçəngli hüceyrə xətlərində xərçəng hüceyrələrinin qidalanmaq üçün yeni damarlar yaratmasını (angiogenez) əngəlləmişdir.
Aloe veranın xərçəngə təsirləri üzrə klinik tədqiqatların nəticələri nələrdir?
Aloe veranın xərçəng əleyhinə potensialının araşdırıldığı azsaylı klinik tədqiqatlardan bəzi müsbət nəticələr alınsa da, bunlar klinik tətbiqlərə əks etdirilmək üçün kifayət deyil. Aloe veranın xərçəngdə ən çox önə çıxarılan və müdafiə edilən təsiri radioterapiyaya bağlı dəridə yaranan problemlərin qarşısının alınması və müalicəsidir. Klinik tədqiqatlar qeyri-ardıcıl nəticələr verməklə yanaşı bu təsiri təsdiqləmir. Əməliyyatdan sonra adjuvant radioterapiya alan 225 süd vəzi xərçəngi xəstəsində klinik tədqiqatda Aloe veranın radioterapiyaya bağlı dəri problemlərində əhəmiyyətli fayda vermədiyi bildirilmişdir. Yenə iki ayrı klinik tədqiqatın birləşdirildiyi araşdırmada da Aloe veranın belə təsiri görülməmişdir. Yeddi klinik tədqiqatın qiymətləndirildiyi icmalda da oxşar nəticə alınmışdır. 57 baş-boyun xərçəngi xəstəsinin qatıldığı tədqiqatda isə Aloe veranın radioterapiyaya bağlı dəri problemlərinin başlama vaxtını gecikdirdiyi və ağırlığını azaltdığı, lakin qarşısının alınmasında və tezliyinin azaldılmasında effektiv olmadığı görülmüşdür.
Aloe veranın kimyaterapiya ilə birlikdə istifadəsinin qiymətləndirildiyi tədqiqatda; metastatik (uzaq toxumalara yayılmış) şişi olan 240 xəstənin bir hissəsinə yalnız kimyaterapiya, digər hissəsinə kimyaterapiya ilə birlikdə gündə üç dəfə 10 ml ağızdan Aloe vera verilmişdir. Nəticədə Aloe verilən qrupda şişin geriləməsi və üçillik sağqalma nisbətləri əhəmiyyətli dərəcədə yüksək tapılmışdır. Kiçik epidemioloji tədqiqatda da müntəzəm ağızdan Aloe vera istifadə edənlərdə ağciyər xərçəngi daha az görülsə də, tədqiqat ümidverici sayıla biləcək səviyyədə deyil.
2011-ci ildə dərc edilmiş sistematik icmalda da Aloe vera kimyaterapiyaya bağlı ağızdaxili yaraların qarşısının alınmasında sınanmışdır. Bəzi müsbət nəticələr görülsə də, tədqiqatçılar bu təsirin müəyyən kimyaterapiya dərmanına və ya xərçəng növünə spesifik də ola biləcəyini bildirmiş, alt qrup təhlillərinə uyğun yaxşı planlaşdırılmış tədqiqatlara ehtiyacı vurğulamışlar. Oral submukozal fibrozlu (ağız selikli qişasının qalınlaşması) 20 xəstədə ilkin tədqiqatda da Aloe vera geli əlamətlərin azalmasına fayda vermişdir. Baş-boyun xərçəngli 58 xəstənin qatıldığı başqa tədqiqatda ağızdan qəbul olunan Aloe vera əlamətlərin azalmasına və həyat keyfiyyətinə heç bir töhfə verməmişdir.
Aloe veranın mümkün yan təsirləri və riskləri nələrdir?
Aloe vera alternativ tibb tərəfdarları tərəfindən yan təsiri olmadığı iddia edilsə də, haqqında çoxsaylı yan təsir halları bildirilmiş bitki mənşəli müalicə məhsuludur. Hətta bildirilən dörd halda inyeksiya ilə qəbul edilən Aloe vera ölümə səbəb olmuşdur.
Ədəbiyyatda bildirilmiş bir halda ağzında liken planus (iltihabi dəri xəstəliyi) yaranan 56 yaşlı qadın kortikosteroid istifadəsini rədd edib alternativ tibb üsullarına yönəlmiş və Aloe vera bitki suyu istifadə etməyə başlamışdır. Bu məhsulu 11 ay istifadə etsə də, liken planusda yaxşılaşma olmamaqla yanaşı qalxanabənzər vəz disfunksiyası (hipotireoz) inkişaf etmişdir. Aloenin kimyaterapiya ilə birlikdə istifadə olunduğu bir halda qanda ciddi kalium azalması (hipokaliemiya) inkişaf etmişdir. 2010-cu ildə dərc edilmiş tədqiqatda Aloe vera istifadəsinə bağlı toksik hepatit (qaraciyər zədələnməsi) yaranan üç hal bildirilmişdir. Eynilə ədəbiyyatda Aloe-yə bağlı daha bir çox toksik hepatit halı var. Yenə əməliyyatdan sonra yaraların sağalmasını gecikdirdiyi, Henoch-Schonlein purpurasının (dəri səpgiləri ilə xarakterizə olunan damar divarı iltihabı növü) inkişafına səbəb olduğu hallar da mövcuddur.
Ağızdan Aloe vera istifadəsinə bağlı qarın sancıları, ishal və əlaqəli pozuntular da bildirilmişdir. Bəzi ilkin tədqiqatlarda Aloe veranın qan şəkərini azaldan təsiri olduğu qeyd edilmiş, istifadə edən və ya etməyi düşünən diabet xəstələri mümkün hipoqlikemiya (qan şəkərinin azalması) riskinə qarşı xəbərdar edilmişdir. Amerika Milli Tamamlayıcı və İnteqrativ Sağlamlıq Mərkəzi də Aloe veranın hər hansı sağlamlıq problemi üçün istifadəsini dəstəkləyən kifayət qədər elmi sübut olmadığını bildirir.
Amerika Milli Toksikologiya Proqramının siçanlarda apardığı tədqiqatda ağızdan qəbul olunan Aloe veranın xərçəng yaradan potensialı araşdırılmışdır. Nəticədə; Aloe veraya uzun müddət məruz qalmanın kanserogen (xərçəng yaradan) ola biləcəyi göstərilmişdir. Siçanlarda aparılan bir tədqiqatda ağızdan qəbul olunan Aloe veranın kolon xərçəngini başlada biləcəyi, başqa tədqiqatda isə dəriyə tətbiq olunan Aloe veranın UV şüalarının dəri xərçəngini başlatmasını artıra biləcəyi göstərilmişdir.
Ədəbiyyatda Aloe veranın dərman qarşılıqlı təsirlərinə dair sübutlar da var. Laboratoriya tədqiqatında Aloe bitki suyunun dərman metabolizmindəki bəzi fermentləri bloklayaraq bu fermentlərlə metabolizə olunan dərmanların konsentrasiyalarına təsir edə biləcəyi göstərilmişdir. Əməliyyat zamanı təxminən beş litr qan itirən qadında da bu halın səbəbi Sevofluranın (tənəffüs yolu ilə verilən anesteziya dərmanı) Aloe vera ilə qarşılıqlı təsiri sayılmışdır.
Bəs onda nə etmək lazımdır?
Aloe vera tərkibindəki aktiv komponentlərlə bəzi faydalara malik olması mümkün, lakin heç bir sağlamlıq problemində standart müalicələrdən üstünlüyü göstərilməmiş məhsuldur. Bir çox sağlamlıq problemində təsirli olduğu iddia edilsə də, son illərdə xüsusilə xərçəngə təsirləri ilə gündəmə gətirilir. Xərçəng xəstələrində ən çox müdafiə edilən təsiri dəriyə tətbiq olunan formasının radioterapiyaya bağlı dəri problemlərinin qarşısını alması və müalicə etməsidir. Lakin klinik tədqiqatlar Aloe veranın bu mövzuda təsirsiz olduğuna işarə edir. Ağızdan və inyeksiya ilə tətbiq olunan formalarının bəzi laboratoriya tədqiqatlarında təsirləri görülmüşdür. Lakin klinik tədqiqatlarda bunlar təsdiqlənməmişdir. Əksinə, ədəbiyyatda ölümlərin də daxil olduğu bir çox yan təsir bildirilmişdir. Bu məqamda Aloe vera və aktiv komponentlərinin aydın faydası göstərilənə və təhlükəsizlik profili ortaya qoyulanadək hazırda bu məhsullardan uzaq durmaq faydalıdır.
Mənbələr
2) Reynolds T, Dweck AC. Aloe vera gel leaf: a review update. J Ethnopharmacol. 1999; 68:3-37.
3) Foster M, Hunter D, Samman S. Evaluation of the nutritional and metabolic effects of Aloe vera. In: Benzie IFF, Wachtel-Galor S, eds. Herbal Medicine: Biomolecular and Clinical Aspects. 2nd ed. Boca Raton: CRC; 2011.
4) Collins EE, Collins C. Roentgen dermatitis treated with fresh whole leaf of aloe vera. Am J Roentgenol. 1935; 33:396–7.
5) Wright CS. Aloe vera in the treatment of roentgen ulcers and telangiectasis. J Am Med Assoc. 1935; 106:1363–4.
6) Ernst E, Pittler MH, Wider B, Boddy K. The Desktop Guide to Complementary and Alternative Medicine. 2nd edition. Edinburgh: Elsevier Mosby. 2006.
7) Boudreau MD, Beland FA. An Evaluation of the Biological and Toxicological Properties of Aloe Barbadensis (Miller), Aloe Vera. J Environ Sci Health C Environ Carcinog Ecotoxicol Rev. 2006; 24:103–54.
8) Hossain MS, Mamun-Or-Rashid ANM, Towfique NM, Sen MK. A review on ethnopharmacological potential of Aloe vera L. J Intercult Ethnopharmacol. 2013; 2:113-120.
9) Serrano M, Valverde JM, Guillen F, Castillo S, Martinez-Romero D, Valero D. Use of Aloe vera gel coating preserves the functional properties of table grapes. J Agric Food Chem. 2006; 54:3882-3886.
10) National Center for Complementary and Alternative Medicine. "Aloe Vera – Side Effects and Cautions". https://nccih.nih.gov/health/aloevera#cautions Retrieved 2011-10-07.
11) Feily A, Namazi MR. Aloe vera in dermatology: a brief review. G Ital Dermatol Venereol. 2009 ;144:85-91.
12) Food and Drug Administration. Status of Certain Additional Over-the-Counter Drug Category II and III Active Ingredients. https://www.fda.gov/ohrms/dockets/98fr/050902a.htm. Accessed November 26, 2014.
13) Heggie S, Bryant GP, Tripcony L, Keller J, Rose P, Glendenning M, Heath J. A phase III study on the efficacy of topical aloe vera gel on irradiated breast tissue. Cancer Nurs. 2002; 25:442-451.
14) Williams MS, Burk M, Loprinzi CL, Hill M, Schomberg PJ, Nearhood K, O'Fallon JR, Laurie JA, Shanahan TG, Moore RL, Urias RE, Kuske RR, Engel RE, Eggleston WD. Phase III double-blind evaluation of an aloe vera gel as a prophylactic agent for radiation-induced skin toxicity. Int J Radiat Oncol Biol Phys. 1996; 36:345-9.
15) Richardson J, Smith JE, McIntyre M, Thomas R, Pilkington K. Aloe vera for preventing radiation-induced skin reactions: a systematic literature review. Clin Oncol. 2005; 17:478-484.
16) George J. To assess the effectiveness of aloe vera gel in preventing skin reactions associated with radiotherapy. Indian Journal of Palliative Care. 2011; 17:91-103.
17) Yagi A, Kabash A, Okamura N, Haraguchi H, Moustafa SM, Khalifa TI. Antioxidant, free radical scavenging and anti-inflammatory effects of aloesin derivatives in Aloe vera. Planta Med. 2002; 68:957-960.
18) Pugh N, Ross SA, ElSohly MA, Pasco DS. Characterization of Aloeride, a new high-molecular-weight polysaccharide from Aloe vera with potent immunostimulatory activity. J Agric Food Chem. 2001; 49:1030-1040.
19) Lee KH, Kim JH, Lim DS, Kim CH. Anti-leukaemic and anti-mutagenic effects of di(2-ethylhexyl)phthalate isolated from Aloe vera Linne. J Pharm Pharmacol. 2000; 52:593-598.
20) Lissoni P, Rovelli F, Brivio F, Zago R, Colciago M, Messina G, Mora A, Porro G. A randomized study of chemotherapy versus biochemotherapy with chemotherapy plus Aloe arborescens in patients with metastatic cancer. In Vivo. 2009; 23:171-175.
21) Shelton RW. Aloe vera. Its chemical and Aloe-induced Henoch-Schonlein purpura therapeutic properties. Int J Dermatol. 1991; 30:679–83.
22) Luo J, Yuan Y, Chang P, Li D, Liu Z, Qu Y. Combination of aloe-emodin with radiation enhances radiation effects and improves differentiation in human cervical cancer cells. Mol Med Rep. 2014; 10:731-736.
23) Kuo PL, Lin TC, Lin CC. The antiproliferative activity of aloe-emodin is through p53-dependent and p21-dependent apoptotic pathway in human hepatoma cell lines. Life Sci. 2002; 71:1879-92.
24) Huang PH, Huang CY, Chen MC, Lee YT, Yue CH, Wang HY, Lin H. Emodin and Aloe-Emodin Suppress Breast Cancer Cell Proliferation through ER α Inhibition. Evid Based Complement Alternat Med 2013; 2013:376123.
25) Suboj P, Babykutty S, Srinivas P, Gopala S. Aloe Emodin Induces G2/M cell cycle arrest and apoptosis via activation of caspase-6 in human colon cancer cells. Pharmacology. 2012; 89:91–8.
26) Lee HZ, Hsu SL, Liu MC, Wu CH. Effects and mechanisms of aloe-emodin on cell death in human lung squamous cell carcinoma. Eur J Pharmacol. 2001; 431:287–95.
27) Chen HC, Hsieh WT, Chang WC, Chung JG. Aloe-emodin induced In vitro G2/M arrest of cell cycle in human promyelocytic leukemia HL-60 cells. Food Chem Toxicol. 2004; 42:1251–7.
28) Pecere T, Gazzola MV, Mucignat C, Parolin C, Vecchia FD, Cavaggioni A, Basso G, Diaspro A, Salvato B, Carli M, Palù G. Aloe-emodin is a new type of anticancer agent with selective activity against neuroectodermal tumors. Cancer Res. 2000; 60:2800–4.
29) Pan Q, Pan H, Lou H, Xu Y, Tian L. Inhibition of the angiogenesis and growth of aloin in human colorectal cancer in vitro and in vivo. Cancer Cell Int. 2013; 13:69.
30) Ulbricht C, Armstrong J, Basch E, Basch S, Bent S, Dacey C, Dalton S, Foppa I, Giese N, Hammerness P, Kirkwood C, Sollars D, Tanguay-Colucci S, Weissner W. An evidence-based systematic review of Aloe vera by the Natural Standard Research Collaboration. J Herb Pharmacother. 2007; 7:279-323.
31) Sakai R. Epidemiologic survey on lung cancer with respect to cigarette smoking and plant diet. Jpn J Cancer Res 1989; 80:513-520.
32) Worthington HV, Clarkson JE, Bryan G, Furness S, Glenny AM, Littlewood A, McCabe MG, Meyer S, Khalid T. Interventions for preventing oral mucositis for patients with cancer receiving treatment. Cochrane Database Syst Rev Apr. 2011; 13:CD000978.
33) Sudarshan R, Annigeri RG, Sree VG. Aloe vera in the treatment for oral submucous fibrosis - a preliminary study. J Oral Pathol Med 2012; 41:755-761.
34) Su CK, Mehta V, Ravikumar L, Shah R, Pinto H, Halpern J, Koong A, Goffinet D, Le QT. Phase II double-blind randomized study comparing oral Aloe vera versus placebo to prevent radiation-related mucositis in patients with head-and-neck neoplasms. Int J Radiat Oncol Biol Phys. 2004; 60:171-177.
35) Palmer ME, Haller C, McKinney PE, Klein-Schwartz W, Tschirgi A, Smolinske SC, Woolf A, Sprague BM, Ko R, Everson G, Nelson LS, Dodd-Butera T, Bartlett WD, Landzberg BR. Adverse events associated with dietary supplements: an observational study. Lancet. 2003; 361:101–106.
36) Anonymous. MD Loses License After Injecting Aloe Kills 3. Vol 20. Peabody, MA: National Council Against Health Fraud; 1997:4.
37) Anonymous. License revoked for aloe vera use. Nat Med Law. 1998;1:1–2.
38) Pigatto PD, Guzzi G. Aloe linked to thyroid dysfunction. Arch Med Res. 2005; 36:608.
39) Baretta Z, Ghiotto C, Marino D, Jirillo A. Aloe-induced hypokalemia in a patient with breast cancer during chemotherapy. Ann Oncol. 2009; 20:1445-1446.
40) Yang HN, Kim DJ, Kim YM, Kim BH, Sohn KM, Choi MJ, Choi YH. Aloe-induced toxic hepatitis. J Korean Med Sci. 2010; 25:492-495.
41) Rabe C, Musch A, Schirmacher P, Kruis W, Hoffmann R. Acute hepatitis induced by an Aloe vera preparation: a case report. World J Gastroenterol. 2005; 11:303-4.
42) Lee J, Lee MS, Nam KW. Acute toxic hepatitis caused by an aloe vera preparation in a young patient: a case report with a literature review. Korean J Gastroenterol. 2014; 64:54-8.
43) Schmidt JM, Greenspoon JS. Aloe vera dermal wound gel is associated with a delay in wound healing. Obstet Gynaecol. 1991 ;78:115–7.
44) Kim EJ, Kim HJ, Kim SG, Lee YS, Oh JE, Seo JW, Koo JR, Noh JW. Aloe-induced Henoch-Schonlein purpura. Nephrology.(Carlton.) 2007; 12:109.
45) Boudreau MD, Beland FA, Nichols JA, Pogribna M. Toxicology and carcinogenesis studies of a nondecolorized [corrected] whole leaf extract of Aloe barbadensis Miller (Aloe vera) in F344/N rats and B6C3F1 mice (drinking water study). Natl Toxicol Program Tech Rep Ser. 2013; 577:1-266.
46) Yokohira M, Matsuda Y, Suzuki S, Hosokawa K, Yamakawa K, Hashimoto N, Saoo K, Nabae K, Doi Y, Kuno T, Imaida K. Equivocal colonic carcinogenicity of Aloe arborescens Miller var. natalensis berger at high-dose level in a Wistar Hannover rat 2-y study. J Food Sci. 2009; 74:24-30.
47) National Toxicology Program. Photocarcinogenesis Study of Aloe vera [CAS NO. 481-72-1(Aloe-emodin)] in SKH-1 Mice (Simulated Solar Light and Topical Application Study). Natl Toxicol Program Tech Rep Ser. 2010; 553:1-206.
48) Djuv A, Nilsen OG. Aloe vera juice: IC50 and dual mechanistic inhibition of CYP3A4 and CYP2D6.Phytother Res. 2012; 26:445-451.
49) Lee A, Chui PT, Aun CS, Gin T, Lau AS. Possible interaction between sevoflurane and Aloe vera. Ann Pharmacother. 2004; 38:1651-4.
Bu məqalə sizə faydalı oldu?
Rəyiniz məzmunumuzu yaxşılaşdırmağa kömək edir.
Oxucu şərhləri
Şərhinizi paylaşın
Adınız və şərhiniz yalnız administrator təsdiqindən sonra dərc olunur. E-poçt ünvanınız ziyarətçilərə heç vaxt göstərilmir.
İlk şərhi siz yazın.