درمان آسیب عصبی دست و پا (نوروپاتی) ناشی از شیمی‌درمانی با طب سوزنی

پژوهش‌هایی که فواید مبتنی بر شواهد طب سوزنی، یکی از درمان‌های مکمل پرکاربرد بیماران سرطانی، را در مدیریت عوارض نشان می‌دهند رو به افزایش‌اند. برخی شیمی‌درمانی‌ها ممکن است به‌عنوان عارضه به غلاف اعصاب انتهای دست و پا آسیب برسانند و وضعیتی به نام نوروپاتی محیطی ایجاد کنند. می‌خواهیم داده‌های موجود درباره کاربرد طب سوزنی برای درمان نوروپاتی محیطی ناشی از شیمی‌درمانی را با شما در میان بگذاریم.

پلاتین‌ها، تاکسان‌ها، آلکالوئیدهای وینکا، بورتزومیب و تالیدومید از جمله داروهای شیمی‌درمانی هستند که ممکن است نوروپاتی محیطی به‌عنوان عارضه آن‌ها دیده شود. علائم و شکایات مرتبط با نوروپاتی محیطی ممکن است شامل درد، بی‌حسی، گزگز و احساس سوزش باشند و با ادامه یافتن برای سال‌ها، کیفیت زندگی را به شکل منفی تحت تأثیر قرار دهند.

در پژوهش قبلی که با دارونما کنترل شده بود، یک مطالعه بالینیبرای بیماران دارای نوروپاتی محیطی ناشی از شیمی‌درمانی، دارویی به نام دولوکستین را توصیه می‌کند. جز این دارو، تاکنون در ارزیابی 19 مداخله متفاوت برای پیشگیری یا درمان نوروپاتی محیطی در 42 مطالعه تصادفی کنترل‌شده، هیچ روشی مؤثر شناخته نشد. طب سوزنی که بسیاری بیماران آن را گزینه پزشکی طبیعی می‌دانند، برای درد مرتبط با مهارکننده‌های آروماتاز از جمله درمان‌های هورمونی سرطان پستانو رفع آرترالژی(درد مفصل)، در میان مداخلات غیردارویی توصیه‌شده به بیماران سرطانی است. همچنین پژوهش‌های کوچک احتمال سودمندی طب سوزنی را در نوروپاتی محیطی، نوروپاتی محیطی مرتبط با دیابت و سندرم نقص ایمنی اکتسابی (ایدز) مطرح می‌کنند. بنابراین تصور می‌شود طب سوزنی برای این اهداف شایسته پژوهش بیشتر است.

پژوهش‌های طب سوزنی در نوروپاتی محیطی

در نخستین پژوهش مورد بحث نوشته ما، بیمارانی با نوروپاتی محیطی طولانی‌مدت ناشی از بورتزومیب یا تالیدومید که مبتلا به میلوم متعددبودند، برای انواع مختلف طب سوزنی ارزیابی شدند. در مطالعه، طب سوزنی دستی به مدت 10 هفته در بیمارانی با درد نوروپاتی محیطی متوسط ناشی از بورتزومیب، فایده معنادار داشت.

در پژوهشی دیگر، طب سوزنی الکتریکی در 19 بیمار، نوروپاتی محیطی ناشی از بورتزومیب و/یا تالیدومید را به میزان مهمی بهبود داد. فایده طب سوزنی از هفته 4 ظاهر شد و در پایان درمان 9 هفته‌ای بیشترین اثر را داشت؛ در هفته 13 نیز بهبود مستمر ایجاد کرد.

در مقابل، دو پژوهش تصادفی کنترل‌شده طب سوزنی الکتریکی نتایج منفی دادند. در مطالعه پیشگیری از نوروپاتی محیطی ناشی از شیمی‌درمانی، 48 بیمار سرطان پستان وارد شدند. شیمی‌درمانی تاکسان در این بیماران انجام می‌شد و به مدت 12 هفته طب سوزنی الکتریکی یا درمان ساختگی دریافت کردند و تفاوتی میان نتایج دیده نشد. افزون بر این، شکایات نوروپاتی در هفته 16 در دریافت‌کنندگان طب سوزنی الکتریکی بیشتر بود. این وضعیت درباره استفاده از برق به‌جای شکل‌های دستی طب سوزنی برای پیشگیری از نوروپاتی محیطی ناشی از شیمی‌درمانی پرسش ایجاد کرد.

در پژوهش دیگری با 4 گروه، تفاوت معناداری میان بهبود بیمارانی که تصادفی برای طب سوزنی الکتریکی، طب سوزنی الکتریکی با حمام هیدروالکتریک، ویتامین B1 / B6 با دوز بالا یا دارونما گروه‌بندی شده بودند، وجود نداشت.

نتیجه

گرچه شواهد موجود به‌ویژه برای طب سوزنی دستی/کلاسیک امیدبخش‌اند، مطالعات گسترده‌تر، کنترل دارونما و بررسی هدایت عصبی یا آزمون‌های حسی قابل اندازه‌گیری، امکان پژوهش‌های تصادفی کنترل‌شده پیشرفته‌تر را فراهم می‌کنند. پژوهش بیشتری درباره سازوکارهای کمک طب سوزنی به کاهش علائم نوروپاتی محیطی ناشی از شیمی‌درمانی لازم است.