იმუნოთერაპიისა და ქიმიოთერაპიის კომბინაციამ შარდის ბუშტის კიბოს მკურნალობაში ახალი ფურცელი გადაშალა

შარდის ბუშტის კიბოშარდგამომყოფი სისტემის ყველაზე ხშირი კიბოა. პაციენტების 25%-ში დიაგნოზისას ან დაკვირვების პერიოდში მეტასტაზები (სხეულში გავრცელება) ვითარდება. ასეთი მოწინავე შარდის ბუშტის კიბოს მქონე პაციენტების საწყისი მკურნალობის სტანდარტს სისტემური ქიმიოთერაპია წარმოადგენს. სამწუხაროდ, მრავალ ქიმიოთერაპიულ არჩევანთან ერთად მედიანური სიცოცხლის ხანგრძლივობა დაახლოებით 15 თვეა. სხვა მნიშვნელოვანი პრობლემა ისაა, რომ თანმხლები დაავადებების გამო პაციენტების დაახლოებით 50%-ს სასურველ ეფექტიან ქიმიოთერაპიას ვერ ვუტარებთ.

იმუნოთერაპიები მრავალი კიბოს დროს ეფექტიანობა აჩვენა, განსაკუთრებით კი შარდის ბუშტის კიბოს მქონე პაციენტებში, რომლებიც ქიმიოთერაპიას ვერ იღებენ. ამ საშუალებებიდან ატეზოლიზუმაბი (Tecentriq) და პემბროლიზუმაბი (keytruda) ცისპლატინის შემცველი ქიმიოთერაპიის მიღების შეუძლებლობის მქონე პაციენტებში, რომელთაც PD-L1 იმუნოთერაპიის მარკერი დადებითი აქვთ, პირველი ხაზის მკურნალობაში აშშ-ის წამლის სააგენტოს (FDA) და ევროპის წამლის სააგენტოს (EMA) დამტკიცებით კლინიკურ გამოყენებაში შევიდა. „როგორ გავზარდოთ უკვე გამოყენებული იმუნოთერაპიის ეფექტიანობა“ დღეს კვლევის უმნიშვნელოვანესი მიმართულებაა.

ქიმიოთერაპიის მიერ იმუნოთერაპიის ეფექტიანობის გაზრდა წინა კვლევებში ნაჩვენებია. ამის შედეგად ფილტვის კიბოს დროს სათანადო ფუნქციური მდგომარეობის მქონე პაციენტებში ორივეს ერთად გამოყენებამ პირველი ხაზის მკურნალობაში ადგილი დაიმკვიდრა. შარდგამომყოფი სისტემის კიბოებში იმავე ეფექტიანობის შემფასებელ ორ კვლევას დიდი გამოხმაურება მოჰყვა.

შარდის ბუშტის კიბოში იმუნოთერაპიისა და ქიმიოთერაპიის შემფასებელი 2 ახალი კვლევა

IMvigor130 კვლევა

პირველი იყო მანამდე არანამკურნალები 4. სტადიის გარდამავალუჯრედოვანი შარდგამომყოფი სისტემის (ბუშტის, შარდსაწვეთის, თირკმლის მენჯის) კიბოში ქიმიოთერაპიისა და იმუნოთერაპიის ეფექტიანობის შემფასებელი IMvigor130 სახელწოდების III ფაზის კლინიკური კვლევა.

კვლევაში 35 ქვეყნიდან 1213 პაციენტი ჩაერთო. 50% ცისპლატინის შემცველ ქიმიოთერაპიას ვერ მიიღებდა. კვლევა სამ ჯგუფად დაიგეგმა:

1. ცისპლატინი ან კარბოპლატინი პლუს გემციტაბინი პლუს ატეზოლიზუმაბის იმუნოთერაპია,
2. მხოლოდ ატეზოლიზუმაბი,
3. ცისპლატინი ან კარბოპლატინი პლუს გემციტაბინის ორმაგი ქიმიოთერაპია.

შედეგები

• ქიმიოთერაპიაზე იმუნოთერაპიის დამატებით დაავადების გაუარესებამდე დრო, ანუ პროგრესირების გარეშე გადარჩენა (PFS)დამატებით 2 თვით გაუმჯობესდა (8 თვე 6 თვესთან შედარებით). საერთო გადარჩენა დამატებით 2.6 თვით უკეთესი იყო (16 თვე 13.4 თვესთან შედარებით).
• პაციენტთა ქვეჯგუფების შეფასებით, PD-L1 დონისგან დამოუკიდებლად, კომბინაცია განსაკუთრებით ეფექტიანი იყო იმ პაციენტებში, რომლებსაც იმუნოთერაპიასთან დამატებულ სქემაში ცისპლატინის შემცველი ქიმიოთერაპიის მიღება შეეძლოთ.
• მხოლოდ ქიმიოთერაპიასთან შედარებით, ქიმიოთერაპიისა და იმუნოთერაპიის მიმღებებში გვერდითი ეფექტებითა და მათ გამო მკურნალობის შეწყვეტით განსხვავება არ აღმოჩნდა.

საბოლოოდ, IMvigor130 კვლევის შემდეგატეზოლიზუმაბისა და ქიმიოთერაპიის კომბინაცია მანამდე არანამკურნალები მეტასტაზური შარდგამომყოფი სისტემის კიბოს დროს განსახილველ პროტოკოლებს შორის დამკვიდრდა, განსაკუთრებით ცისპლატინის მიმღებ და კარგი ზოგადი ფუნქციური მდგომარეობის მქონე პაციენტებში.

პემბროლიზუმაბისა და ნაბ-პაკლიტაქსელის შემფასებელი II ფაზის კვლევა

მეორე იყო მანამდე პლატინის შემცველი ქიმიოთერაპიით ნამკურნალებ მეტასტაზურ შარდგამომყოფი სისტემის კიბოებში ნაბ-პაკლიტაქსელის ქიმიოთერაპიაზე პემბროლიზუმაბის დამატების II ფაზის კვლევა. ჩაერთო მანამდე პლატინის შემცველი ქიმიოთერაპიის მიმღები 70 პაციენტი.

• ნაბ-პაკლიტაქსელისა და პემბროლიზუმაბის კომბინაციით საერთო პასუხი 40% იყო. 14%-ში სრული პასუხი მიიღეს.
• დაავადების გაუარესებამდე მედიანური დრო (PFS) 5 თვე აღმოჩნდა.
• ეს სარგებელი იმუნოთერაპიის მნიშვნელოვანი მარკერების — PD-L1-ისა და სიმსივნის მუტაციური დატვირთვისგან დამოუკიდებელი იყო.
• გვერდითი ეფექტებიდან ნაბ-პაკლიტაქსელის ქიმიოთერაპიით გამოწვეული 1. და 2. ხარისხის ნეიროპათიის (ნერვის დაზიანება) გარდა მძიმე გვერდითი ეფექტი არ დაფიქსირებულა.

საბოლოოდ, როგორც ჩანს, ახლო მომავალში შარდის ბუშტის კიბოს პირველი ხაზის მკურნალობაში იმუნოთერაპიისა და ქიმიოთერაპიის ერთად გამოყენება სტანდარტი გახდება. ამიტომ გაურკვეველია, რა ადგილი ექნება მომავალში მეორე ხაზში ნაბ-პაკლიტაქსელსა და პემბროლიზუმაბს. კვლევა მიანიშნებს, რომ მანამდე იმუნოთერაპიის არმიმღებ პაციენტებში მეორე ხაზის ნაბ-პაკლიტაქსელ-პემბროლიზუმაბის კომბინაცია სტანდარტულ მკურნალობაზე ეფექტიანია.