İçeriğe geç
Prof. Dr. Mustafa Özdoğan · Tıbbi Onkoloji Uzmanı
İletişim+90 (538) 677 60 18

Mesane Kanserinde Ameliyat Öncesi-Sonrası Yeni Seçenek: Durvalumab ve Enfortumab FDA Onayı Aldı

Mesane Kanserinde Ameliyat Öncesi-Sonrası Yeni Seçenek: Durvalumab ve Enfortumab FDA Onayı Aldı
Bu Makalede

Sisplatin Alamayan Hastalar İçin İkinci Seçenek: Mesane Kanserinde Ameliyat Öncesi ve Sonrası Durvalumab ile Enfortumab Vedotin

ABD İlaç ve Gıda Dairesi (FDA), 13 Kasım 2026'da durvalumabı (Imfinzi) enfortumab vedotin (Padcev) ile birlikte, kas invaziv mesane kanserinde ameliyat öncesi (neoadjuvan), ardından tek başına ameliyat sonrası (adjuvan) tedavi olarak onayladı. Onay, sisplatin içeren kemoterapiye uygun olmayan ya da bu kemoterapiyi istemeyen erişkinleri kapsıyor. VOLGA çalışmasında bu tedavi, yalnız ameliyata göre hastalığın geri gelme ya da ilerleme riskini %49, yaşam kaybı riskini %42 azalttı. Bu hasta grubunda yaklaşık bir yıl önce pembrolizumab ve enfortumab vedotin kombinasyonu onaylanmıştı. Bu yazıda yeni onayın getirdiği ilkleri, VOLGA sonuçlarını, iki seçeneğin dolaylı karşılaştırmasını ve Türkiye'deki durumu anlatıyorum. Önceki onayı pembrolizumab ve enfortumab vedotin yazımda ele almıştım.

%49olaysız sağkalımda risk azalması (HR 0,51); 2 yılda %64'e karşı %45
%42yaşam kaybı riskinde azalma (HR 0,58); 2 yılda yaşayan %78'e karşı %69
%40 / %8ameliyatta tümör kalmama oranı (patolojik tam yanıt)
695VOLGA'ya katılan, sisplatin alamayan ya da istemeyen hasta (3 kol)
Hızlı Yanıt · Hekim Özeti
  • Ne onaylandı? Durvalumab 1.500 mg ve enfortumab vedotin 1,25 mg/kg (1. ve 8. gün) ile 3 kür ameliyat öncesi tedavi, radikal sistektomi, ardından tek başına durvalumab ile en fazla 9 kür. Sisplatine uygun olmayan ya da sisplatini reddeden kas invaziv mesane kanseri.
  • Kanıt: Faz 3 VOLGA (695 hasta, 3 kol). Yalnız ameliyata göre olaysız sağkalımda HR 0,51; 2 yılda %64'e karşı %45. Genel sağkalımda HR 0,58; 2 yılda %78'e karşı %69. Patolojik tam yanıt %40'a karşı %8.
  • Ne yeni? Bir PD-L1 inhibitörünün antikor-ilaç konjugatıyla perioperatif ilk onayı. Ameliyat sonrasında enfortumab vedotin verilmiyor; yalnız durvalumab devam ediyor. Sisplatini reddeden hastalar onay metninde açıkça yer alıyor.
  • Nerede duruyor? Pembrolizumab ve enfortumab vedotin ile birlikte, sisplatin alamayan hastalarda yaşam süresini uzattığı gösterilmiş ikinci perioperatif seçenek. İki tedavi doğrudan karşılaştırılmadı. Türkiye'de bu kullanım ruhsatlı değil.

Bu konu neden önemli?

Kas invaziv mesane kanseri, tümörün mesane duvarındaki kas tabakasına ilerlediği evredir. Standart tedavi mesanenin çıkarılmasıdır (radikal sistektomi). Yalnız ameliyatla tedavi edilen hastaların yaklaşık yarısında hastalık birkaç yıl içinde geri gelir. Uzun yıllar boyunca ameliyattan önce sisplatin içeren kemoterapi vermek, bu riski azaltmanın tek kanıtlanmış yoluydu (mesane kanseri rehberi).

Ancak mesane kanseri çoğunlukla ileri yaşta görülür. Hastaların yaklaşık yarısı böbrek işlevi, işitme kaybı, sinir hasarı, kalp yetmezliği ya da genel durum nedeniyle sisplatin alamaz. Bir kısmı ise kemoterapiyi istemez. Bu hastalara yakın zamana kadar yalnız ameliyat önerilebiliyordu. Son bir yılda bu grup için yaşam süresini uzattığı gösterilen iki ayrı tedavinin onaylanması, mesane kanseri tedavisinde önemli bir değişim (böbrek yetmezliği, ameliyat öncesi immünoterapi).

İlk mi? Bu onaydaki ilkler ve kısa tarihçe
  • Durvalumab ve enfortumab vedotinin birlikte ilk onayı: Bir PD-L1 inhibitörünün bir antikor-ilaç konjugatıyla ameliyat çevresinde kullanımı ilk kez onaylandı.
  • Onay metninde "sisplatini reddeden" hastalar: Pembrolizumab ve enfortumab vedotin onayı "sisplatine uygun olmayan" hastaları kapsıyordu. VOLGA onayı, kemoterapiyi istemeyen hastaları da açıkça içeriyor.
  • Durvalumabın mesane kanserinde iki perioperatif onayı: Durvalumab, sisplatine uygun hastalarda kemoterapiyle (NIAGARA, 2025) ve uygun olmayanlarda enfortumab vedotinle (VOLGA, 2026) mesane kanserinde iki ayrı perioperatif onay alan ilk PD-L1 inhibitörü oldu.
  • Ameliyattan sonra antikor-ilaç konjugatı yok: Enfortumab vedotin yalnız ameliyattan önce 3 kür veriliyor. Pembrolizumab rejiminde ise ameliyattan sonra da enfortumab vedotin veriliyor.
2019
Enfortumab vedotinin ilk onayı
Nektin-4'ü hedefleyen antikor-ilaç konjugatı, ileri evre mesane kanserinde kemoterapi ve immünoterapi sonrası onaylandı.
2023
İleri evrede ilk basamak
Enfortumab vedotin ve pembrolizumab, ileri evre mesane kanserinin ilk tedavisinde onaylandı (EV-302).
Mart 2025
NIAGARA
Durvalumab, sisplatine uygun hastalarda gemsitabin-sisplatin ile ameliyat öncesi ve sonrası onaylandı.
2025-2026
Pembrolizumab ve enfortumab vedotin
Kasım 2025'te sisplatin alamayan (KEYNOTE-905), Temmuz 2026'da sisplatine uygun hastalarda (KEYNOTE-B15) perioperatif onay.
13 Kasım 2026
VOLGA
Durvalumab ve enfortumab vedotin, sisplatin alamayan ya da istemeyen hastalarda onaylandı. Proje Orbis kapsamında altı ülkenin ilaç kurumlarıyla birlikte değerlendirildi.

Sisplatine uygun olmayan hasta kimdir?

Sisplatine uygun olmayan hasta, böbrek işlevi azalmış (kreatinin klirensi 60 ml/dk'nın altında), genel durumu bozuk, işitme kaybı ya da 2. derece ve üzeri sinir hasarı olan veya ileri kalp yetmezliği bulunan hastadır. Bu ölçütlerden birini taşıyanlarda sisplatinin zararı yararını aşabilir.

Bu tanım uzmanlar arasında uzlaşıyla belirlenmiştir ve klinik çalışmalarda da kullanılır. VOLGA'da bu hastalara ek olarak, sisplatine uygun olduğu hâlde kemoterapiyi istemeyen hastalar da çalışmaya alındı. Onay öncesi bilgilere göre bu iki grupta yarar benzerdi: Sisplatine uygun olmayanlarda HR 0,53, sisplatini reddedenlerde HR 0,49.

İki ilaç nasıl çalışıyor?

Enfortumab vedotin (Padcev), mesane kanseri hücrelerinin çoğunun yüzeyinde bol bulunan nektin-4 proteinine bağlanan bir antikor-ilaç konjugatıdır. Hücreye girdikten sonra MMAE adlı, hücre bölünmesini durduran güçlü bir ilacı serbest bırakır (antikor-ilaç konjugatları). Durvalumab (Imfinzi) ise tümör hücrelerinin bağışıklık sistemini frenlemek için kullandığı PD-L1 proteinini engelleyen bir immünoterapi ilacıdır. Enfortumab vedotinin parçaladığı tümör hücreleri bağışıklık sistemini uyarır; durvalumab da bu yanıtın önündeki freni kaldırır. İki etkinin birbirini güçlendirdiği düşünülüyor (mesane kanserinde immünoterapi onayları).

Şekil 1 · İki ilacın birlikte etkisi

Antikor-ilaç konjugatı ve immünoterapi

Enfortumab vedotinnektin-4'e bağlanır,hücreye girer, MMAEilacını bırakır DurvalumabPD-L1 freninikaldırır; T hücreleritümörü tanır Tümör hücresi bölünemez ve parçalanıraçığa çıkan tümör parçaları bağışıklık sistemini uyarır Birlikte daha güçlü yanıtameliyatta tümör kalmama oranı %8'den %40'a çıktı
Okunuşu: Enfortumab vedotin tümör hücresindeki nektin-4'e bağlanır, hücreye girer ve hücre bölünmesini durduran MMAE ilacını serbest bırakır. Durvalumab PD-L1 frenini kaldırarak T hücrelerinin tümörü tanımasını sağlar. Parçalanan tümör hücrelerinden açığa çıkan parçalar bağışıklık sistemini uyarır. VOLGA'da bu kombinasyonla ameliyatta tümör kalmama oranı %8'den %40'a çıktı.

VOLGA çalışması nasıl yapıldı?

VOLGA, sistektomiye aday, sisplatine uygun olmayan ya da sisplatini reddeden 695 kas invaziv mesane kanseri hastasının üç kola ayrıldığı, açık etiketli, randomize bir faz 3 çalışmadır. Birinci kolda (233 hasta) ameliyattan önce durvalumab ve enfortumab vedotin, ameliyattan sonra tek başına durvalumab verildi. İkinci kolda (229 hasta) yalnız radikal sistektomi yapıldı; ameliyat sonrası izlem ya da o ülkede onaylı ameliyat sonrası tedaviye izin verildi. Üçüncü kolda (233 hasta) bu iki ilaca bir başka immünoterapi ilacı olan tremelimumab eklendi. Çalışmanın ana sonlanım noktası, bağımsız ve kör değerlendirmeyle olaysız sağkalımdı (EFS). Sonuçlar Ekim 2026'da ESMO Kongresi'nde sunuldu.

Şekil 2 · Onaylanan tedavi şeması

Ameliyat öncesi 3 kür, ameliyat, ardından en fazla 9 kür

Sisplatine uygun değil ya da reddediyorkas invaziv mesane kanseri, sistektomiye aday erişkin Ameliyat öncesi: 3 kür (yaklaşık 9 hafta)durvalumab 1.500 mg, 3 haftada bir+ enfortumab vedotin 1,25 mg/kg, 1. ve 8. gün Radikal sistektomimesanenin ve lenf bezlerinin çıkarılması Ameliyat sonrası: tek başına durvalumab1.500 mg, 4 haftada bir, en fazla 9 kür (yaklaşık 9 ay)
Okunuşu: Sisplatine uygun olmayan ya da sisplatini reddeden, sistektomiye aday kas invaziv mesane kanseri hastasında ameliyattan önce 3 kür (yaklaşık 9 hafta) durvalumab 1.500 mg üç haftada bir ve enfortumab vedotin 1,25 mg/kg her kürün 1. ve 8. günlerinde verilir. Ardından mesane ve lenf bezleri çıkarılır (radikal sistektomi). Ameliyattan sonra tek başına durvalumab 1.500 mg dört haftada bir, en fazla 9 kür (yaklaşık 9 ay) devam eder. 30 kg'ın altındaki hastalarda durvalumab dozu 20 mg/kg'dır.

Ne bulundu?

Ortanca yaklaşık 23 aylık izlemde, durvalumab ve enfortumab vedotin alanlarda hastalığın ilerlemesi, geri gelmesi ya da yaşam kaybı riski yalnız ameliyata göre %49 azaldı (HR 0,51; %95 GA 0,38-0,67). İki yıl sonra olaysız yaşayan hasta oranı %64'e karşı %45'ti; yani her 100 hastadan 19'u daha fazla iki yılı olaysız tamamladı. Ortanca olaysız sağkalım yalnız ameliyat kolunda 12,1 ay, ilaç kolunda ise henüz ulaşılmadı.

Genel sağkalımda yaşam kaybı riski %42 azaldı (HR 0,58; %95 GA 0,40-0,83). İki yıl sonra yaşayan hasta oranı %78'e karşı %69'du; her 100 hastada 9 kişilik fark. Ameliyatta tümör kalmama oranı (patolojik tam yanıt) %40'a karşı %8 oldu. Yarar, tümörde PD-L1 düzeyi yüksek olanlarda (HR 0,58) ve düşük olanlarda (HR 0,46) benzerdi. Keşif amaçlı analizde, kanda tümör DNA'sı saptanan hastaların %60'ında ameliyat öncesi tedaviyle bu DNA kayboldu (ctDNA testleri).

VOLGA: durvalumab ve enfortumab vedotin ile yalnız ameliyat

Durvalumab + enfortumab vedotin (renkli) ve yalnız radikal sistektomi (gri), %.

1 yılda olaysız yaşayan
%73
Yalnız ameliyat
%50
2 yılda olaysız yaşayan
%64
Yalnız ameliyat
%45
2 yılda yaşayan
%78
Yalnız ameliyat
%69
Ameliyatta tümör kalmaması (pTY)
%40
Yalnız ameliyat
%8

Olaysız sağkalımda HR 0,51 (%95 GA 0,38-0,67); ortanca süre ilaç kolunda henüz ulaşılmadı, yalnız ameliyat kolunda 12,1 ay. Genel sağkalımda HR 0,58 (0,40-0,83); iki kolda da ortanca süreye ulaşılmadı. Ortanca izlem yaklaşık 23 ay.

Tremelimumab eklemek işe yaradı mı?

Üçlü kolda olaysız sağkalım da anlamlı olarak uzadı (HR 0,61), ancak genel sağkalımdaki fark ara analizde anlamlı değildi (HR 0,77; %95 GA 0,54-1,07). Bu kolda tedaviye bağlı ağır yan etkiler daha sıktı (%42'ye karşı %30) ve tedaviye bağlı 5 yaşam kaybı görüldü (ikili kolda 1). Bu nedenle FDA yalnız ikili kombinasyonu onayladı. Daha fazla ilacın her zaman daha fazla yarar getirmediğini gösteren öğretici bir sonuç.

Ameliyat yapılabildi mi?

Ameliyat öncesi tedavinin en önemli kaygısı, yan etkiler nedeniyle ameliyatın gecikmesi ya da yapılamamasıdır. VOLGA'da radikal sistektomi oranı ilaç kolunda daha yüksekti (%85'e karşı %78). Ameliyatın gecikmesi %4'e karşı %0,4 oranında görüldü; ilaç kolunda ameliyat yalnız %0,9 hastada iptal edildi.

Yan etkiler

Durvalumab ve enfortumab vedotin alanlarda 3-4. derece yan etkiler, tüm nedenler dahil %64'e karşı %44 sıklıkta görüldü; tedaviye bağlı 3-4. derece yan etki oranı %30'du. Hastaların %21'inde ilaçlardan biri yan etki nedeniyle bırakıldı. En sık yan etkiler kaşıntı, idrar yolu enfeksiyonu, kansızlık, ishal, kabızlık, iştahsızlık, döküntü, bulantı, halsizlik, saç dökülmesi ve tat değişikliğiydi.

VOLGA'da yan etkiler

Durvalumab + enfortumab vedotin kolu (n = 228), %.

3-4. derece yan etki (tüm nedenler)
%64
Yalnız ameliyat kolunda
%44
Tedaviye bağlı 3-4. derece yan etki
%30
Deri reaksiyonları
%49
Kaşıntı
%44
Bağışıklık kaynaklı yan etki
%33
Periferik nöropati
%18
İlaçlardan birinin bırakılması
%21

Tedaviye bağlı yaşam kaybı 1 hastada (%0,4) görüldü. Ameliyatın gecikmesi %4'e karşı %0,4; ameliyatın iptali %0,9. Bağışıklık kaynaklı yan etkilerde 3-4. derece oranı %11'di.

  • Deri reaksiyonları (%49): Enfortumab vedotinin en önemli yan etkisidir. ABD ürün bilgisinde, nadir ama ağır deri reaksiyonları (Stevens-Johnson sendromu, toksik epidermal nekroliz) için kutulu uyarı vardır. Ağız yaraları, yaygın döküntü ya da deride su toplaması hemen bildirilmelidir (immünoterapide cilt yan etkileri).
  • Periferik nöropati (%18): El ve ayaklarda uyuşma ve karıncalanma; çoğunlukla hafif.
  • Kan şekeri yükselmesi: Enfortumab vedotinle görülebilir; diyabeti olanlarda yakın izlem gerekir (kanser ve diyabet).
  • Bağışıklık kaynaklı yan etkiler (%33; ağır olanlar %11): Durvalumaba bağlı tiroid, karaciğer, akciğer, bağırsak ve böbrek iltihapları. VOLGA'da bu nedenle yaşam kaybı olmadı (immünoterapi yan etkileri, endokrin yan etkiler, böbrek yan etkileri).
  • İdrar yolu enfeksiyonu (%36): Mesane kanseri ve ameliyat sürecinde sık görülür; ateş ve yanmada erken başvuru önemlidir (kanserde enfeksiyon belirtileri).

Pembrolizumab ve enfortumab vedotin ile dolaylı karşılaştırma

Sisplatin alamayan hastalarda artık iki FDA onaylı perioperatif seçenek var. İki tedavi aynı çalışmada karşılaştırılmadı; aşağıdaki tablo yalnızca yaklaşık bir fikir vermek içindir.

Özellik KEYNOTE-905 (pembrolizumab + EV) VOLGA (durvalumab + EV)
FDA onayı 21 Kasım 2025 13 Kasım 2026
Hasta grubu (onay metni) Sisplatine uygun olmayan Sisplatine uygun olmayan ya da reddeden
Hasta sayısı 344 (iki kol) 695 (üç kol)
Ameliyat öncesi 3 kür pembrolizumab + EV 3 kür durvalumab + EV
Ameliyat sonrası 6 kür pembrolizumab + EV, ardından pembrolizumab (yaklaşık 42 hafta) Yalnız durvalumab, en fazla 9 kür
Olaysız sağkalım (HR) 0,40 0,51
Genel sağkalım (HR) 0,50 0,58
Patolojik tam yanıt %57,1'e karşı %8,6 %40'a karşı %8
Kontrol kolunda ortanca olaysız sağkalım 15,7 ay 12,1 ay

Sayılar ilk bakışta pembrolizumab kombinasyonu lehine görünüyor. Ancak bu farkı yorumlarken dikkatli olmak gerekir. Çalışmalara alınan hastalar (VOLGA'da kemoterapiyi reddedenler de var), izlem süreleri, kontrol kolunda ameliyat sonrası tedaviye izin verilip verilmemesi ve patolojik yanıtın değerlendirilme biçimi farklı. Öte yandan VOLGA rejiminde ameliyattan sonra enfortumab vedotin verilmiyor; bu, deri ve sinir yan etkilerine maruz kalma süresini kısaltıyor. Hangi tedavinin seçileceği, hastanın yan etki riskine, tedavi süresine ve erişime göre belirlenmeli. Farklı çalışmaların sonuçlarını yan yana koymanın tuzaklarını araştırma sonuçlarını doğru okumak yazımda anlatmıştım.

Perioperatif immünoterapi kombinasyonları: risk oranları

Olaysız (EFS) ve genel sağkalım (OS) için HR; 1'in altı yarar. KEYNOTE-905 ve B15: pembrolizumab + EV; VOLGA: durvalumab + EV; NIAGARA: durvalumab + kemoterapi.

KEYNOTE-905 · EFS
0,40
KEYNOTE-905 · OS
0,50
VOLGA · EFS
0,51
VOLGA · OS
0,58
KEYNOTE-B15 · EFS
0,53
KEYNOTE-B15 · OS
0,65
NIAGARA · EFS
0,68
NIAGARA · OS
0,75

Renkli satırlar sisplatin alamayan hastalarda yalnız ameliyata karşı; gri satırlar sisplatine uygun hastalarda gemsitabin-sisplatine karşı yapılan çalışmalardır. Kontrol kolu kemoterapi olan çalışmaların risk oranları doğal olarak daha yüksektir; bu nedenle gri ve renkli satırlar birbirinin yerine kullanılamaz. Farklı çalışmalar arasındaki karşılaştırma dolaylıdır; hasta grupları, önceki tedaviler ve izlem süreleri farklıdır.

Kas invaziv mesane kanserinde güncel tablo

İki yıl önce kas invaziv mesane kanserinde ameliyat çevresinde kullanılabilen tek kanıtlanmış ilaç tedavisi sisplatinli kemoterapiydi. Bugün FDA onaylı dört ayrı immünoterapi içeren perioperatif seçenek var. Sisplatine uygun hastalarda durvalumab ve gemsitabin-sisplatin (NIAGARA) ile pembrolizumab ve enfortumab vedotin (KEYNOTE-B15); sisplatine uygun olmayanlarda pembrolizumab ve enfortumab vedotin (KEYNOTE-905) ile durvalumab ve enfortumab vedotin (VOLGA). Ameliyat istemeyen ya da ameliyata uygun olmayan seçili hastalarda ise mesaneyi koruyan kemoradyoterapi önemli bir alternatif olmaya devam ediyor (mesane koruyucu tedavi).

Şekil 3 · Perioperatif seçenekler

FDA onayları, Kasım 2026

Ameliyat öncesi ve sonrası tedavi seçenekleriFDA onayları, Kasım 2026 Sisplatine uygundurvalumab +gemsitabin-sisplatinNIAGARA · 2025 Sisplatine uygunpembrolizumab +enfortumab vedotinKEYNOTE-B15 · 2026 Sisplatin uygun değilpembrolizumab +enfortumab vedotinKEYNOTE-905 · 2025 Sisplatin uygun değildurvalumab +enfortumab vedotinVOLGA · Kasım 2026 Seçili hastalarda mesane koruyucu tedavitümör çıkarılır + kemoradyoterapi; ameliyat istemeyenler
Okunuşu: Sisplatine uygun hastalarda iki seçenek var: durvalumab ile gemsitabin-sisplatin (NIAGARA, 2025) ve pembrolizumab ile enfortumab vedotin (KEYNOTE-B15, 2026). Sisplatine uygun olmayan hastalarda da iki seçenek var: pembrolizumab ile enfortumab vedotin (KEYNOTE-905, 2025) ve yeni onaylanan durvalumab ile enfortumab vedotin (VOLGA, Kasım 2026). Ameliyat istemeyen seçili hastalarda tümörün çıkarılması ve kemoradyoterapi ile mesane koruyucu tedavi bir seçenektir.

Mesane kanserinde immünoterapinin yeri, kasa ilerlemeyen hastalıktan ileri evreye kadar hızla genişliyor (BCG'ye yanıtsız mesane kanserinde pembrolizumab). Durvalumab, akciğer kanserinde de ameliyat öncesi ve sonrası kullanımda onaylı (akciğer kanserinde ameliyat öncesi kemoimmünoterapi).

Ajanların FDA onayları

İlaç Seçilmiş FDA onayları
Durvalumab (Imfinzi) Evre 3 küçük hücreli dışı akciğer kanseri (2018); yaygın evre KHAK (2020); safra yolu kanseri (2022); karaciğer kanseri, tremelimumab ile (2022); rahim içi kanser (2024); ameliyat öncesi ve sonrası akciğer kanseri (2024); sınırlı evre KHAK (2024); kas invaziv mesane kanseri, kemoterapiyle (2025) ve enfortumab vedotin ile (2026)
Enfortumab vedotin (Padcev) İleri evre mesane kanseri, ön tedavi sonrası (2019, 2021); pembrolizumab ile ileri evrede ilk basamak (2023); pembrolizumab ile kas invaziv mesane kanserinde perioperatif (2025, 2026); durvalumab ile perioperatif (2026)
Pembrolizumab (Keytruda) Çok sayıda kanser türünde onaylı; mesane kanserinde BCG'ye yanıtsız hastalık, ileri evre ve perioperatif tedavi (Keytruda yazım)

Türkiye'de durum

Durvalumab (Imfinzi) ve enfortumab vedotin (Padcev) ülkemizde ruhsatlı ilaçlardır. Ancak bu yeni perioperatif kullanımın Türkiye ruhsatında yer almadığını düşünüyorum; yazının hazırlandığı tarihte doğrulayabildiğim bir ruhsat güncellemesi yok. Bu nedenle kullanım için Sağlık Bakanlığı'ndan endikasyon dışı kullanım onayı gerekir ve SGK'nın ödemesi beklenmez. Durvalumabın SGK tarafından ödendiği endikasyonları immünoterapide SGK koşulları yazımda anlattım. Ruhsatlı ama ödenmeyen ilaçlarla ilgili genel çerçeve için ruhsatlı ama ödenmeyen kanser ilaçları ve SGK geri ödeme koşulları yazılarıma, FDA onaylı yeni ilaçların ülkemize ulaşma süreci için erişim haritasına bakabilirsiniz.

Hekiminize sorabileceğiniz sorular

  • Sisplatin alabilir miyim; alamıyorsam nedeni nedir?
  • Ameliyattan önce ilaç tedavisi almam benim için ne kadar yarar sağlar?
  • Pembrolizumab ile durvalumab kombinasyonu arasında benim için hangisi daha uygun?
  • Deri, sinir ve kan şekeri yan etkileri için nelere dikkat etmeliyim?
  • Bu tedavi Türkiye'de nasıl sağlanabilir; endikasyon dışı onay ve maliyet ne olur?
  • Mesanemi koruyan bir tedavi seçeneği benim için uygun mu?
Yaygın yanlışlar
  • "Sisplatin alamayan hastaya yalnız ameliyat yapılabilir." Artık değil. Bu hastalarda yaşam süresini uzattığı gösterilmiş iki perioperatif tedavi var.
  • "Durvalumab kombinasyonu pembrolizumab kombinasyonundan zayıf." Henüz bilinmiyor. İki tedavi doğrudan karşılaştırılmadı; çalışmalar farklı hasta gruplarını ve izlem sürelerini içeriyor.
  • "Ameliyat öncesi tedavi ameliyatı geciktirir." VOLGA'da ameliyat oranı ilaç kolunda daha yüksekti; gecikme %4 hastada oldu.
  • "Tremelimumab eklemek daha iyi olur." Hayır. Üçlü kolda yaşam süresi farkı anlamlı değildi ve yan etkiler daha fazlaydı.
  • "Patolojik tam yanıt varsa kanser tamamen geçmiştir." İyi bir işarettir ama nüks olasılığını sıfırlamaz; ameliyat sonrası tedavi ve izlem sürer.

Sıkça Sorulan Sorular

Durvalumab ve enfortumab vedotin hangi hastalar için onaylandı?
FDA, 13 Kasım 2026'da bu kombinasyonu, sisplatinli kemoterapiye uygun olmayan ya da bu kemoterapiyi istemeyen, radikal sistektomiye aday kas invaziv mesane kanserli erişkinler için ameliyat öncesi tedavi olarak onayladı. Ameliyattan sonra tek başına durvalumab en fazla 9 kür devam eder.
VOLGA çalışmasında tedavi ne kadar etkili oldu?
Yalnız ameliyata göre hastalığın ilerleme ya da geri gelme riski %49 (HR 0,51), yaşam kaybı riski %42 (HR 0,58) azaldı. İki yılda olaysız yaşayan hasta oranı %64'e karşı %45, yaşayan hasta oranı %78'e karşı %69 oldu. Ameliyatta tümör kalmama oranı %40'a karşı %8'di.
Pembrolizumab ve enfortumab vedotinden farkı ne?
İki tedavi de sisplatin alamayan hastalar için onaylı. Durvalumab rejiminde ameliyattan sonra enfortumab vedotin verilmez, yalnız durvalumab devam eder ve onay sisplatini reddedenleri de açıkça kapsar. İki tedavi doğrudan karşılaştırılmadığı için hangisinin daha etkili olduğu bilinmiyor.
Bu tedavi Türkiye'de kullanılabilir mi?
Durvalumab ve enfortumab vedotin Türkiye'de ruhsatlı, ancak bu perioperatif kullanım Kasım 2026 itibarıyla ruhsatta yer almıyor. Kullanım için Sağlık Bakanlığı'ndan endikasyon dışı onay gerekir ve SGK ödemesi beklenmez.

Sözlük

Kas invaziv mesane kanseri
Tümörün mesane duvarındaki kas tabakasına ilerlediği mesane kanseri evresi.
Radikal sistektomi
Mesanenin ve çevresindeki lenf bezlerinin ameliyatla çıkarılması.
Perioperatif tedavi
Ameliyattan önce ve sonra birlikte uygulanan ilaç tedavisi.
Neoadjuvan / adjuvan
Ameliyattan önce / ameliyattan sonra verilen tedavi.
Sisplatine uygun olmayan
Böbrek işlevi, işitme, sinir hasarı, kalp ya da genel durum nedeniyle sisplatin alamayan hasta.
Antikor-ilaç konjugatı
Tümöre özgü bir proteini tanıyan antikora bağlanmış, hücre içine ilaç taşıyan tedavi.
Nektin-4
Mesane kanseri hücrelerinin yüzeyinde bol bulunan ve enfortumab vedotinin hedeflediği protein.
PD-L1
Tümör hücrelerinin bağışıklık sistemini frenlemek için kullandığı protein.
Olaysız sağkalım (EFS)
Hastalığın ilerlemeden, geri gelmeden ya da ameliyatı engelleyecek bir olay olmadan geçen süre.
Patolojik tam yanıt
Ameliyatla çıkarılan dokuda mikroskopta canlı tümör bulunmaması.

DROZDOGAN Akademi Yorumu

Sisplatin alamayan kas invaziv mesane kanseri hastaları, uzun yıllar boyunca ameliyat dışında bir seçeneği olmayan, kanser tedavisindeki gelişmelerden en az yararlanan gruplardan biriydi. Bir yıl içinde iki ayrı faz 3 çalışmanın yaşam süresi kazancı göstermesi bu tabloyu değiştirdi.

⚡ Neden önemli

Mesane kanseri hastalarının yaklaşık yarısı sisplatin alamıyor. Bu hastalar için artık yaşam süresini uzatan iki seçenek var; bu da tedaviyi hastanın yan etki riskine ve tercihine göre kişiselleştirme olanağı sağlıyor.

✅ Güçlü yönler

Hem olaysız hem genel sağkalımda anlamlı yarar; patolojik tam yanıtta beş kat artış; ameliyat oranının azalmaması; ameliyattan sonra antikor-ilaç konjugatı verilmemesi; kemoterapiyi reddeden hastaların da kapsanması.

⚠️ Sınırlar

İzlem süresi kısa (yaklaşık 2 yıl); ortanca sağkalımlara ulaşılmadı. Açık etiketli çalışma. Ağır yan etkiler kontrol koluna göre daha sık. Pembrolizumab kombinasyonuyla doğrudan karşılaştırma yok. Türkiye'de bu kullanım ruhsat dışı.

🩺 Pratikte

Kas invaziv mesane kanseri tanısı alan her hastada önce sisplatine uygunluğu değerlendiriyorum. Sisplatin alamayan hastalarımla ameliyat öncesi immünoterapi ve antikor-ilaç konjugatı seçeneklerini, mesane koruyucu tedaviyi ve ülkemizdeki erişim koşullarını üroloji ve radyasyon onkolojisi ekipleriyle birlikte konuşuyorum.

❓ Açık sorular

Durvalumab ve pembrolizumab kombinasyonlarından hangisi kime daha uygun? Patolojik tam yanıt ya da ctDNA kaybı olan hastalarda ameliyattan kaçınılabilir mi? Ameliyat sonrası tedavinin süresi kısaltılabilir mi? Uzun dönem sonuçlar nasıl olacak?

Sonuç: Durvalumab ve enfortumab vedotin, sisplatin alamayan ya da istemeyen kas invaziv mesane kanseri hastalarında yaşam süresini uzatan ikinci perioperatif seçenek oldu. Seçim, iki kombinasyonun farklı yan etki profilleri, tedavi süreleri ve erişim koşulları göz önüne alınarak kişiye göre yapılmalı.

Şeffaflık notu
  • Bu yazı Kasım 2026'da hazırlanmıştır.
  • Onay bilgileri FDA'nın 13 Kasım 2026 tarihli duyurusuna; VOLGA verileri ESMO 2026 sunumunu aktaran haberlere ve onay sonrası yayımlanan özetlere dayanır. VOLGA henüz tam makale olarak yayımlanmamıştır.
  • Patolojik tam yanıt oranı, onay sonrası özetlerde %40'a karşı %8, kongre özetlerinde %45'e karşı %10 olarak bildirilmiştir; yazıda ilk değerler kullanılmıştır. Fark, değerlendirme yönteminden kaynaklanıyor olabilir.
  • Pembrolizumab kombinasyonuyla karşılaştırma dolaylıdır. Durvalumab ve enfortumab vedotinin Türkiye'deki ruhsat kapsamı, yazının hazırlandığı tarihte ayrıntılı olarak doğrulanamamıştır.
  • Şemalar basitleştirilmiştir. Akademi yorumu bana aittir. Bu yazı tıbbi tavsiye değildir; sağlık kararlarınızı hekiminizle birlikte verin.

Kaynaklar

  1. U.S. Food and Drug Administration. FDA approves durvalumab with enfortumab vedotin-ejfv for muscle invasive bladder cancer (13 November 2026).
  2. OncLive. FDA approves durvalumab plus enfortumab vedotin for cisplatin-ineligible MIBC (November 2026). onclive.com
  3. OncoDaily. VOLGA at ESMO 2026: perioperative durvalumab with or without tremelimumab plus enfortumab vedotin in MIBC. oncodaily.com
  4. AstraZeneca. Perioperative IMFINZI plus neoadjuvant EV showed statistically significant and clinically meaningful improvements in EFS and OS in MIBC in the Phase III VOLGA trial (2026). astrazeneca-us.com
  5. AJMC. FDA approves pembrolizumab plus enfortumab vedotin for MIBC (KEYNOTE-905, November 2025). ajmc.com
  6. Pharmacy Times. Pembrolizumab plus EV regimens receive FDA approval for muscle-invasive bladder cancer (KEYNOTE-B15, July 2026). pharmacytimes.com
  7. Oncology Nursing News. FDA approves perioperative durvalumab plus chemotherapy for MIBC (NIAGARA, March 2025). oncnursingnews.com
  8. Powles T, Catto JWF, Galsky MD, et al. Perioperative durvalumab with neoadjuvant chemotherapy in operable bladder cancer (NIAGARA). N Engl J Med 2024;391:1773-1786. doi:10.1056/NEJMoa2408154. nejm.org
  9. İlacabak. Padcev 20 mg, Türkiye ürün bilgisi. ilacabak.com
DROZDOGAN YAPAY ZEKA

Bu yazıyı birlikte inceleyelim

Makale hakkında sorun; yanıtları sitemizdeki yayımlanmış yazılarla birlikte okuyun.

DROZDOGAN YAPAY ZEKA

Drozdogan Asistanı

Mesane Kanserinde Ameliyat Öncesi-Sonrası Yeni Seçenek: Durvalumab ve Enfortumab FDA Onayı Aldı

Makale hakkında sorun; yanıtları sitemizdeki yayımlanmış yazılarla birlikte okuyun.

Sohbet ve gizlilik bilgisi

Bu sohbet, Drozdogan Asistanı tarafından yanıtlanır ve kalite kontrolü için yetkili site yöneticilerince incelenebilir. Kişisel bilgilerinizi paylaşmayın.

Yanıtların hazırlanmasında OpenAI altyapısı kullanılır. Soru ve yanıtlar bu hizmette işlenir; sohbet kayıtları sitemizde saklanır. Kimlik, iletişim veya kişisel sağlık bilgisi paylaşmayın.

0 / 1000

Bilgilendirme amaçlıdır; kişisel tanı veya tedavi önerisi vermez.

İlgili Makaleler

Bu konuyu farklı yönleriyle ele alan diğer yazılar.

Bilimden Haberdar Olun

Yeni yazılar ve bilimsel gelişmeler e-postanıza gelsin.

Google Analytics genel sayfalarda bu pencereye bağlı olmadan çalışır ve analitik çerezler kullanabilir. Buradaki tercihiniz yalnız harici hizmetleri yönetir.

Çerez politikası